KSU en Domstad voor Atjeh

de laatste dagen voor groep 3

2010-11-26T08:33:00.002+01:00

Het zit er bijna op. Groep 3 is begonnen aan de laatste dagen. Vanwege ticket-perikelen moet Johan vandaag al vertrekken, Caroline en Wouter volgen zondag.
Hierbij de laatste bijdrage van Caroline:

Heel gek dat Johan vandaag weg gaat. Het gaat allemaal zo snel nu! Even om terug te gaan naar woensdagochtend: Wat een fantastische les heb ik meegemaakt! Ik kon gewoon niks verzinnen om aan te merken! De lerares, Dessy, gaf helemaal volgens het directe instructiemodel les. Ze besteedde genoeg tijd aan alle aspecten, ook aan de evaluatie. Alleen jammer dat het hoofd haar even kwam corrigeren, wat overigens nergens voor nodig was! Hetgeen het hoofd wilde doen, ging over het geven van Bahasa en hier lag niet de nadruk op bij de rekenles. Hierdoor liet ze het meisje wat voor de klas stond, zich heel onzeker voelen. Dit was namelijk al een van de minder sterke rekenaars. Gelukkig nam Dessy het daarna weer over en kon ze een compliment aan het meisje geven. Ook konden we naderhand tegen het hoofd zeggen dat ze dit beter op een andere manier kan doen. Gelukkig vatte ze dat goed op. Wat Dessy verder geweldig deed, was het geven van realistisch rekenen. Ze had als onderwerp het vermenigvuldigen. Best lastig om dat realistisch te doen. Om een voorbeeld te geven: 3x4=12: 3 potloden in 4 glazen= 3+3+3+3=12. Erg leuk om te zien! De kinderen begrepen het ook goed, Dessy vroeg ook om feedback. Dit kwam ook terug! Erg fijn, dit geeft zoveel energie!
Woensdagmiddag was het tijd voor de workshop Engels. De workshop was goed gelukt. We hadden dit keer een opkomst van 10 personen, dus het aantal verbetert zich al, haha. We zijn gestart met zingen, daarna hebben we de certificaten nog even doorgenomen. Daarna hebben we de groep geholpen met formulieren die ze moesten invullen. En daarna natuurlijk de conversatie in groepjes. Het idee van sneeuw vinden ze nog steeds helemaal te gek en toen ik vertelde dat het in Nederland gaat sneeuwen op donderdag, viel hun mond bijna open. Haha. Vooral toen ik nog even een foto liet zien van afgelopen winter, waarin je kinderen op een fiets ziet zitten tijdens een sneeuwstorm.
Gisteren heeft Johan muziekles gegeven, echt schitterend. De kinderen waren zo enthousiast en actief. Heerlijk om te zien. Daarna doorgegaan naar sd31 en tijdens het wachten maar even de hokey pokey op het schoolplein gedaan. Enkele kinderen wisten nog hoe deze ging en deden enthousiast mee. Voor we het wisten stonden we met de halve school de hokey pokey te doen! Geweldig!
Wij hebben vandaag lesgegeven op school 13, erg leuke school. De les ging goed, de kinderen waren erg enthousiast. Sommigen waren af en toe afgeleid, maar ik kon ze goed weer terugbrengen naar de les met hulp van hun eigen juf. Fijn dat ze ook ingreep! Ayu, de studente die ook naar Nederland komt, vroeg of zij vanochtend de taak van Fitria mocht overnemen en heeft voor mij als tolk gefungeerd. Fitria sprong af en toe bij om alles in goede banen te leiden. Zometeen gaan we Johan uitzwaaien op het vliegveld en ons voorbereiden op de laatste observatie. Daarna gaan we de tolken gedag zeggen, want zij vonden het ook wel heel leuk om nog even wat af te spreken voordat we weggaan. En dan is het zondag tijd voor het kopen van de laatste cadeautjes en tas inpakken voordat ook wij naar het vliegtuig vertrekken...

vervroegd afscheid

2010-11-22T15:50:00.002+01:00

Om hopelijk nog afscheid te kunnen nemen van haar oma, en anders om er voor haar opa en familie te kunnen zijn, moest Anne Marjon Jonker dit keer eerder afscheid nemen van Atjeh dan gepland. Ze is vandaag naar Nederland vertrokken.
Anne, veel sterkte en ontzettend bedankt voor je super inzet voor het project, iedere keer weer!

nog één week er tegen aan!

2010-11-22T11:28:00.004+01:00

De laatste week van het Utrechtse werkverblijf in Atjeh is begonnen. Caroline schrijft er over:
Vandaag hebben Wouter en ik eerst lesgegeven op school 8 en daarna geobserveerd op school 41. We hebben besloten dat wij ieder een klas voor onze rekening nemen. Ik ben vandaag naar kelas 3 gegaan en Wouter ging weer naar kelas 4. Omdat in kelas 3 al breuken waren gegeven, hebben we dezelfde les aangehouden als ik kelas 4. Zo konden ze een stapje verder gaan. Dit was prima te doen, ze wisten dat de essentie van breuken was dat elk stukje gelijk is. Dat was al een hele stap in de goede richting! Met een paar hele enthousiaste leerlingen en een paar mindere (eentje lag bijna te slapen in de klas), hebben we de lessen goed afgerond. Door naar de volgende school (41) voor de observasi! Hier hebben we allebei mogen genieten van een hele goede les. Volgens het directe instructiemodel EN realistisch rekenen. Heel fijn. Wel kreeg ik te horen van de lerares dat ze de workshop heel moeilijk te volgen vond, dus ze snapte het directe instructiemodel niet zo. Ondanks dat deed ze het ontzettend goed. Alleen als suggestie kunnen meegeven dat ze de evaluatietijd wat langer mag maken. Ook Wouter kon genieten van een hele goede les.
Verder hebben we nog even kennisgemaakt bij SD 31. Wat een verschil tussen de scholen! Bij 31, 13 en 7 kun je echt merken dat ze bezig zijn met de lokalen aantrekkelijker te maken en uitnodigend voor de kinderen. School 70 doen hun best, 8 en 41 lopen wat dat betreft echt achter. Zeker als je ziet dat alle materialen bij school 8 goed worden opgeborgen, maar zo goed dat je er alleen met een sleutel bij kunt. Morgen gaan we kijken of we dat kunnen aankaarten.

het wordt koud, echt!

2010-11-19T22:43:00.002+01:00

Vandaag en gisteren hebben Anne, Caroline, Johan en Wouter voorbereidingsworkshops geleid voor de groep Atjese studenten, leerkrachten en opleidingsdocenten die eind februari voor drie weken naar Nederland komen voor het vervolg van deze uitwisseling. Anne vertelt:

Vandaag hadden we een hele leuke dag met de workshop voor de leerkrachten die naar Nederland komen. Wouter, Caroline en ik hadden op de gang onze warmste kleren aangetrokken terwijl Johan bezig was met een woordweb over Nederland.Wouter had zelfs een muts bij zich! Toen we binnenkwamen met onze oververhitte rode hoofden in onze veel te dikke kleren was de verbazing enorm groot. Wat een fantastische reactie was dat om te zien! Het was de hitte 100 % waard.

Ze kunnen zich totaal niet voorstellen dat het zo koud zal zijn.
- Draag je zoveel lagen over elkaar ?
- Zijn deze schoenen goed genoeg als ik naar Nederland ga?
Nee, want als het regent heb je alsnog natte voeten.
- Sandalen? Nee die zijn echt veel te koud in februari!
- Kan ik deze jas aandoen? Ja, dat kan wel, maar dan moet je er een hele dikke trui onder doen.

Verder hebben we de leerkrachten / studenten /docenten een werkblad gegeven waarop ze zichzelf moesten voorstellen. Vervolgens hebben ze zich aan elkaar voorgesteld in het Engels. Dit was ook echt een groot succes. Iedereen liep door elkaar en stelde zich aan degene voor die ze tegenkwamen. Er ontstonden hele leuke gesprekken. Wij hebben ons toch nog verbaasd over het Engels wat we gehoord hebben. Na de gesprekjes kregen ze de opdracht om in volgorde te gaan staan van : I don't speak English tot I speak English very well. Dit ging heel bescheiden en toch zeker ook heel goed. Er werd goed overlegd en ze waren het met elkaar eens over de volgorde.
In groepjes van gemengde niveau's hebben ze over Nederland gepraat. Transport, Food, Supermarket, Shopping. Johan heeft ze ook nog even flink voor de gek gehouden door te zeggen dat er geen rijst verkrijgbaar is in Nederland.

Verder hebben we muziek gemaakt en informatie gegeven over Nederland en het onderwijs in Nederland d.m.v. een powerpointpresentatie. Het was een zeer geslaagde middag! Ibu Tuti wil eigenlijk dat we vanaf nu iedere dag een workshop komen geven.

Voor mij waren alle leerkrachten bekend aangezien ik daar vorig jaar heel enthousiast mee heb gewerkt. Ik werd ook erg blij van de selectie die nu gemaakt is. De studenten zijn voor mij allemaal nieuw, maar heel erg enthousiast. Nu was de groep nog niet compleet, want doordat het nieuwjaarsdag was waren er nu in totaal 10 mensen van de 21 die meegaan naar Nederland. We hebben een absentielijst bijgehouden en hopen op een grote opkomst de volgende keer. We zijn een half uur later begonnen, maar hebben wel ons hele programma binnen de tijd kunnen doen.

Op de opkomst na was deze bijeenkomst echt helemaal geslaagd!

leuke en wat minder leuke verrassingen

2010-11-17T11:04:00.006+01:00

Het is nooit anders geweest, maar ook deze week zijn er voor groep 3 leuke, maar af en toe ook wat minder leuke verrassingen. Caroline licht toe:
Vandaag is natuurlijk het slachtfeest, dus alles is dicht. Helaas hadden de scholen gisteren dus ook bedacht dicht te gaan, dus ik voel ook de frustratie. Gelukkig ook heel veel positiviteit dankzij scholen 13 en 7, om te zien dat er wat met de materialen wordt gedaan. Vandaag zijn we naar Fitria Jha geweest en ook daar krijg ik heel veel positiviteit van. Ze is zo ontzettend eager en enthousiast. Wat een goede aanwinst voor de groep!
Morgen kunnen we gelukkig de workshop geven, dus dan komt het helemaal goed. En maandag en dinsdag willen we gewoon combinaties maken, zodat we alsnog op elke school een observasi kunnen doen. Dus uiteindelijk komt het ook weer allemaal goed!
Wouter heeft helaas wat last van zijn buik, dus bleef vandaag thuis terwijl wij de kampong ingingen. Weer veel lieve en enthousiaste mensen ontmoet en zijn ook bij iemand thuis uitgenodigd, waar we thee hebben gedronken. We mochten uiteraard mee eten, maar hoe leg je uit dat je vegetariër bent op de dag van het slachtfeest? We hadden gelukkig net ontbeten, dus dat was een goede reden. Veel foto's ook kunnen nemen van geslachte koeien en geiten, helemaal niet verkeerd om vegetariër te zijn, haha!
Anne vult aan:
Gisteravond was er een optocht in Banda Aceh. Wagens gevolgd door een groep mannen met fakkels. Bijzonder om even te zien, maar op een gegeven moment zijn we gevlucht voor het moskeegeluid dat erg hard uit de speakers kwam. Stiekem was dat nog erg goed getimed, want toen we bij de becak waren was de optocht afgelopen.

meer goede ervaringen en nog een bruiloft

2010-11-15T13:02:00.007+01:00

Terwijl Jan, Hans, Marco, Josje en ik fantastisch ontvangen werden op Schiphol en wij een weekend lang fijn bijgekomen zijn met de eigen families, gaan de activiteiten in Atjeh in volle gang door. Zo is er wéér een bruiloft bezocht (de dochter van het schoolhoofd van SD70). Maar dat is lang niet alles. De laatste ontwikkelingen volgens Caroline:
We hebben vandaag weer een les gegeven en er werd heel enthousiast gereageerd! Helaas hadden wij weer geen rekenleraar, maar hij had al wel plannen (de rekenlerares woont namelijk ver hier vandaan en moet haar bruiloft voorbereiden). We zijn ook op school 13 en 8 geweest, geweldig om te zien dat hier wel al het materiaal wordt ingezet! Zo fijn dat ze hier echt al verder mee zijn! Het is een veel rijkere leeromgeven dan school 79 en 41. Dit doet echt goed!
Anne vult daar bij aan:
De leerkracht waar ik vorige keer erg veel mee bereikt heb staat nog steeds in dezelfde groep. Zij geeft nu sociale vaardigheden in plaats van rekenen. Ik begreep dit niet zo goed aangezien een leerkracht op de basisschool toch alle vakken geeft? Toen we gisteren aankwamen op de school stonden alle tafels apart en vandaag hadden zowel klas 2 als klas 3 de tafels in groepjes gezet. De leerkracht van klas 2 vertelde dat ze dit af en toe deed bij een les toen ik ernaar vroeg.
Met het geld voor materialen gaan we een timmerman inhuren. Waarom: omdat er veel materiaal dat nog goed bruikbaar is, nu vaak als afgedankt in een hoek ligt te verpieteren. Anne vult weer aan:
"We hebben bedacht om overal prikborden op te laten hangen zodat er overal makkelijk werkjes aan de muur gehangen kunnen worden. We willen verder leerlingkasten laten maken zodat er ook materiaal in de klas bewaard kan worden. Misschien moet er dan wel een slot op, maar het zou erg fijn zijn als het materiaal meer in de klas komt.
Dit idee hebben we ook met betrekking tot een boekenkast...."

Off we go

2010-11-12T10:57:00.003+01:00

En weer is er een afscheid in het Yellow House. Josje, Marco en ik vertrekken en bedanken het personeel voor de ontzettend goede zorg. Het eten was geweldig, de kamers altijd verzorgd en de was iedere dag weer schoon. En als er wat was, dan stond er altijd iemand klaar om het op te lossen. Je zou het als vanzelfsprekend gaan ervaren als je niet beter wist.

Anne, Caroline en Wouter blijven met Johan achter. Vol goede zin want de ervaringen op de scholen zijn weer super - het wordt een beetje saai misschien om te lezen, maar zo is het nu eenmaal gewoon :-). Op school 70 blijkt dat de rekenworkshops erg goed aangeslagen zijn en dat er volop mee in de klassen wordt gewerkt. Wat ook leuk is: de kinderen in klas 6 spreken een behoorlijke mond Engels. Aangemoedigd door hun leerkracht en de schoolleider, die komend voorjaar naar Nederland komen en vanaf afgelopen januari op cursus zijn.
Ondertussen realiseer ik me dat dit mijn laatste bijdrage voor dit blog is, dat ik vanuit Banda Atjeh (om precies te zijn: vanaf de luchthaven) zal versturen. Vanaf nu plaats ik weer vanaf afstand, namelijk vanuit Nederland. Het zal weer even wennen worden. Van de leerkrachten, studenten en opleiders neem ik nog niet al te zeer afscheid, over een paar maanden werken we verder in Utrecht. Maar voor het overige: Dag leerlingen, dag labi-labi-drivers, dag lieve mensen, dag mysterieuze heilige gekko.... dag Atjeh, het ga jullie goed!

groep 3 is veilig aangekomen

2010-11-10T14:00:00.000+01:00

Ook de derde KSU en DomstadHU groep van dit najaar is veilig in het Yellow House aangekomen! Na een lange en daarmee behoorlijk vermoeiende reis zijn Anne, Caroline en Wouter bij ons aan tafel aangeschoven om gelijk aan een smakelijke eerste Atjese avondmaaltijd te beginnen. Nu (het is half negen als ik dit schrijf) liggen ze al op één oor en waarschijnlijk in diepe slaap: na 24 uur reizen moet er nodig bijgetankt worden.
Morgenochtend gaat ook voor hen het traject met en op de scholen beginnen, allereerst door op drie scholen kennis te maken. En we (Josje en ik) hoorden het vandaag nog eens van Pak Sulaiman, de directeur van de Atjese pabo: het traject maakt deze weken erg veel (positiefs) los op de scholen en onder studenten. Misschien nóg wel meer dan bij voorgaande keren, omdat de samenwerking steeds strakker en gestroomlijnder gaat en dat ontgaat de leerkrachten en studenten niet. Er wordt dan ook al weken in de groepen gegrapt: zullen we met deze club een school starten? Pas op, het zou er zo maar van kunnen komen…. En als ouder zou ik mijn kind er zo naar toe brengen!

Pak Finney Meng-gebrak Sekolah

2010-11-09T17:57:00.013+01:00

Morgen, 11/11 is het de Dag van de Duurzaamheid. Ik hoor het de kritische blog-lezer denken: "iedere dag zou toch een dag van de duurzaamheid moeten zijn". Kritische blog-lezer, je hebt gelijk. Maar zover zijn we voorlopig nog niet. Niet in Nederland, niet in Atjeh.
Op zo'n duizend scholen in Nederland gaat er morgen in ieder geval wel heel expliciet aandacht aan geschonken worden via een simultane voorleesactie, georganiseerd door Duurzame PABO en Urgenda. Er wordt voorgelezen uit "Mr Finney en de Wereld op zijn kop", het boek van prinses Prinses Laurentien van Oranje. Zij zal zelf het startschot voor de voorleesactie geven in Amsterdam. En hier, hier in Atjeh... gaan we ook voorlezen - klik hier. Want het verhaal is hier minstens zo relevant als in de polder! En het goede nieuws is: duurzame ontwikkeling staat hoog op de agenda van de Atjese regering. Zo is een einde gemaakt aan de illegale houtkap. Dat geeft vervolgens wel weer spanningen in de maatschappij, want de prijs van hout is opeens enorm gestegen... En wat gaat er dan gebeuren bij de volgende verkiezingen? De nieuwe, schreeuwerige politieke geluiden komen hier dan weliswaar niet uit Venlo, maar voor de rest lijkt het er sterk op. Ook hier gaan opkomende politici op zoek naar zondebokken en naar de snelle oplossing: "nieuw sterk leiderschap, weg met vreemdelingen, weg met de groene leugen!".
De dilemma's hier zijn kortom precies dezelfde als die in het verhaal: hoe kom je er samen op een goede manier uit, rekening houdend met de planeet en met de verschillende belangen van verschillende mensen. Een spannend proces!

"in between days, in between thoughts"

2010-11-09T17:57:00.008+01:00

Groep 2 is veilig geland op Schiphol. (altijd weer prettig om te horen). Jan van der Klis en Hans de Brouwer zijn onderweg naar huis. Groep 3 is van Schiphol onderweg naar Kuala Lumpur. En wat doen de overgeblevenen tijdens deze "in between days"? Gebakken bananen eten? 'Tuurlijk, geen dag zonder gebakken banaan. Maar er valt gelukkig meer te melden. Zo is Johan druk in de weer met de schoolhoofden om afspraken te maken voor komende weken. En met materialen voor deze scholen. Marco en Munim gaan stug door met het verbeteren van de computerlabs op de 22 scholen en komen iedere dag terug met enthousiaste verhalen: er wordt op vrijwel alle scholen intensief gebruik gemaakt van de computers (door leerkrachten en door leerlingen). En Josje en ik maken lange dagen met het voorbereiden van het tegenbezoek in februari en maart. En met het inventariseren van mogelijke vervolgactiviteiten. Dat levert veel boeiende gesprekken op en steeds meer overtuiging bij steeds meer mensen over goede mogelijkheden. Mogelijkheden, waarbij het initiatief híer zal moeten liggen. Initiatief op alle vlak. Aan de leerkrachten hier zal het niet liggen: zij weten nu dat het anders, beter en leuker kan in de klas en willen niets liever dan dat pad samen met die maffe lui uit Belanda verder verkennen...
Tot slot: Over maffe lui in Belanda gesproken; soms is het wel eens lastig om trots te zijn op je vaderland --> zie dit artikel van vandaag. Mijn opa zei vroeger altijd: "Kijk voor de waarheid nooit richting Den Haag. Politiek stinkt!". Ik denk steeds vaker dat hij gelijk had.

Afsluiten met diversiteit aan indrukken

2010-11-07T03:27:00.003+01:00

Ook aan het intensieve werkbezoek van groep 2 komt een eind. Gisteren werden de laatste bezoeken aan de scholen gebracht, waarbij (veel) schoolmaterialen werden uitgedeeld en de laatste muziek- en spelactiviteiten met leerlingen werden gedaan. Het afscheid was bijzonder intens. Het is duidelijk dat de samenwerking met leerkrachten en studenten erg goed is geweest.

Daarna - in het kader van something completely different - was de groep te gast op een traditionele Acese bruiloft. We waren uitgenodigd door de kok, omdat haar (stief)dochter ging trouwen. Het hele dorp was aanwezig: in totaal was er eten voor 1000 (!) gasten.
Vanuit de bruiloft ging het naar het huis van tolk Fitria. Daar was de groep getuige van het bijzondere verhaal van een gezin dat ternauwernood aan de tsunami ontsnapt is en van wie de jongste dochter nog steeds niet terug durft naar het oude huis (waardoor dat nu nog steeds leeg staat).

En wat doe je dan aan het eind van de dag: héél hard meezingen met de band: karaoke dus!
Vandaag en morgenochtend staan in het teken van souvenirs, cultuur, meer souvenirs, beetje bijkomen, nog meer souvenirs en dan naar het vliegveld met een koffer vol...
goede herinneringen.

petje af

2010-11-04T10:20:00.001+01:00

De tweede dag van de rekenworkshop was zo mogelijk nog beter dan de eerste. Hoor ik van verschillende - ook Atjese - kanten. Weer geleid door Kimberley en Gwendolyn, met steun vanuit het gehele, nou ja bijna gehele team (de schrijver was nog steeds aan het bijkomen van een korte maar heftige algehele breakdown --> voor liefhebbers van gewichts-kuurtjes overigens een absolute aanrader...) Mochten de opleidingsdocenten van Domstad/HU meelezen: de studenten Gwendolyn van Sijl en Kimberley Lek hebben hier afgelopen dagen een aantal competenties in praktijk, in beeld, gebracht, daar kun je complete digitale portfolio's mee vullen! Even voor de duidelijkheid: dat geldt ook voor de andere hier aanwezige studenten. Maar speciaal dus voor dit tweetal: want dagen achter elkaar succesvol de lead nemen voor een gezelschap kritische Atjese leerkrachten, ik geef het je te doen...

Inmiddels zijn ook Jan van der Klis en Hans de Brouwer veilig gearriveerd en geïnstalleerd (en terwijl ik dit schrijf waarschijnlijk al in diepe slaap). We zijn nu weer met een flinke club en de eerste avondmaaltijd in deze samenstelling is gelijk erg gezellig.

Gwendolyn en Kimberley leiden rekenworkshop

2010-11-04T01:01:00.001+01:00

Door een speling van de natuur (in mijn lijf: ik heb anderhalve dag met koorts en algehele leegloop plat gelegen) kwam de eerste dag van de driedaagse rekenworkshop voor leerkrachten geheel op de schouders van Kimberley en Gwendolyn te liggen - weliswaar in de voorbereiding ondersteund door Josje en anderen, maar dan nog. De eerste worskhop is fantastisch verlopen, hoorde ik na afloop. Ontzettend knap, want 3 uur workshop leiden voor 60 leerkrachten gaat je niet in de koude kleren zitten.
Ondertussen verlopen ook alle activiteiten in de klassen naar wens. Tenslotte is Marco gearriveerd: hij gaat samen met enkele lokale experts het ICT project een vervolg geven.

(ps: omdat ik nog niet beschik over foto's van de workshop, hierbij foto's uit de klas en van tijdens de voorbereiding met Ibu Tuti)

musim hujan

2010-11-01T16:20:00.000+01:00

Het is 1 november, het begin van de natste maand in Atjeh. De natste maand van de musim hujan, het regenseizoen. En dat zullen we weten ook. Het komt met bakken uit de hemel. Bijkomend voordeel: de temperatuur is prettig. Nadeel: de kakkerlakken en muggen vluchten weer naar onze kamers. Geef ze eens ongelijk. Sinds donderdag zit er een hele grote kakkerlak in mijn kast; ik heb hem Kamis genoemd. Ik heb besloten om Kamis met rust te laten. Zolang hij mij met rust laat tenminste. Ik heb geen los, onverpakt voedsel op mijn kamer (dat is namelijk sowieso een afrader vanwege gevaar voor bacteriën en vraat door insecten) dus veel kwaad kan hij niet. En zonder dat hij het weet is Kamis mijn "kanarie in een koolmijn": als hij op z'n rug ligt of bijna niet meer beweegt, dan weet ik dat ik beter even de ramen open kan zetten omdat er dan weer iets te stevig met de insekticiden is gestrooid door het personeel. Want als een tien centimeter grote kakkerlak door de chemische lucht omvalt, kan het nooit heel gezond zijn om er in te slapen.

Maar omdat we hier niet zijn voor een onderzoek naar het effect van insecticiden (al zou zo'n onderzoek geen kwaad kunnen), maar voor een onderwijsproject; hierbij de laatste update:
Het was weer een goede dag op de scholen. Overal is progressie te zien. Jammer genoeg wordt dat goede nieuws vandaag een beetje overschaduwd - voor ons tenminste - door wat fysiek ongemak bij enkele groepsleden. Dat valt haast niet te voorkomen, maar is hopelijk van tijdelijke aard. De ORS, immodium en paracetemol komen weer goed van pas en een enkeling heeft voor de rest van de dag "huisarrest" gekregen: verplicht uitrusten en bijslapen.

Deze week zal voor een groot deel in het teken staan van een driedaagse rekenworkshop waarbinnen ook weer praktijkonderzoek en klassemanagement worden geïntegreerd. De laatste puntjes worden op de i gezet samen met Ibu Tuti. Dat zijn leuke sessies, waarbij het vooral belangrijk is om geen haast te hebben. Maar dat hebben we dan ook niet. We zijn allang blij om weer een paar uur van de - natte - straat te zijn...

op de thee bij...

2010-10-30T16:20:00.003+02:00

Afgelopen twee weken was Ada van der Velden - programmadirecteur Domstad/HU - namens het project op bezoek in Indonesie. Eerst in Medan en Jakarta, de afgelopen acht dagen in Atjeh. Ada is op de thee geweest bij zo ongeveer alle denkbare bestuurders die voor ons project van belang zijn. Tijdens de Atjese bezoeken was ik er bij. We hadden daarbij onderling afgesproken dat ik telkens de wat meer kritisch-zakelijke rol zou pakken en dat was verrassend leuk om te doen. Hoe langer de monologen vol voorbeelden van fantastische partnerschappen met Amerikaanse, Europese, Australische, Zimbabwaanse, etc universiteiten, des te makkelijker de in te koppen bal: "tjonge, wat fijn, nou dan zal het ook niet zo moeilijk voor u zijn om de weg te vinden naar uw eigen ministerie en andere mogelijke fondsen. U begrijpt dat u bij mogelijke vervolprojecten in de lead bent en dat wij zullen assisteren. En dat geldt dus ook voor het financiële deel...". Wat het resultaat ook zal worden, aan de helderheid van onze boodschap zal het niet gelegen hebben. Voorlopig hebben we een tas vol toezeggingen en gaan we daar mee aan de slag.

de laatste werkdag voor het weekend

2010-10-29T12:22:00.000+02:00

Ook de laatste werkdag voor het weekend was succesvol.
Lees het verslag van Jenny hieronder:

De afgelopen dagen zijn voorbij gevlogen. Toch voelt het (in positieve zin) alsof ik hier al weken ben. Het programma zit behoorlijk vol en kost veel energie. Gelukkig krijg ik ontzettend veel energie terug van de dingen die wij beleven. Afgelopen week werden Eveline en ik als eerste door onze chauffeur opgehaald om vervolgens door te rijden naar de school van Marjolein en Sonja. Daar werden wij gelijk belaagd door een grote groep kinderen. Geheel anders dan bij onze school waar zij zeer timide en schuchter zijn. Ze willen graag hun Engelse zinnetjes oefenen, What’s your name?’en ‘Where are you from? Helaas stokt dan het gesprek als je vraagt: ‘What is your age?’ En het kind antwoordt, I’m fine, thank you. Gelukkig is daar altijd het befaamde Bapak Jacob (Vader Jacob, mede mogelijk gemaakt door Johan). Eveline en ik zetten dit lied in en vervolgens stonden er vijftig kinderen uitbundig en enthousiast mee te zingen. Je krijgt zoveel energie als je zoveel vrolijke en blije gezichtjes ziet.

Mede door Bapak Jacob en de introductie van het woord ‘doei’, is het ijs ook op onze school gebroken. De rekenlessen worden enthousiast ontvangen en de leerkrachten doen hun best om ook hun rekenlessen zo realistisch mogelijk te maken. De leerkrachten komen met eigen middelen en nemen onze tips serieus. Ook de directrice is een hele leuke vrouw. Ondanks dat zij wat nors kijkt, heeft zij ontzettend veel humor en wil graag tips en ideeën van ons over andere thema’s in het rekenen. Natuurlijk is het niet mogelijk om de school in twee weken op zijn kop te zetten, maar kleine stapjes zijn al zichtbaar en dat doet goed.

Niet alleen kinderen lijken te ontdooien van muziek, ook volwassenen zijn er gevoelig voor, zo als eergisteren en gisteren bleek tijdens de workshops op de pabo. Ada en Johan zette een dans in en de aanwezigen konden niet meer op hun stoel blijven zitten, terwijl wij Lihat Kebunku zongen. Gisteren zetten de aanwezigen bij de workshop zelf spontaan een afscheidslied in, wat zeer mooi klonk. Kippenvel! Na afloop leek ik net een popster. Iedereen wilde op de foto nadat ik een stuk had vertelt over actie onderzoek. Ik hoefde nog net geen handtekeningen uit te delen.
Ik denk dat het inmiddels wel duidelijk is, dat ondanks dat je er zelf ontzettend veel energie in stopt om zaken voor te bereiden, je dit honderd maal terug krijgt.

Waar je niet aan moet denken maar wel kan gebeuren

2010-10-28T12:22:00.001+02:00

Het is een bizar idee: terwijl we hier werken aan een post-tsunami programma (en er hier in Banda Atjeh niets, maar dan ook niets te merken is van de ellende 600 a 700 km verderop), is een ander deel van Sumatra - of beter: de Mentawai eilanden voor de kust van West-Sumatra - getroffen door een nieuwe tsunami. Honderden slachtoffers. Nogmaals: hier is er niets van te merken. Wat we nu wel allemaal weten: het tsunami-alarmsysteem functioneert lokaal en regionaal slecht. We weten ook waarom: de registratieboeien die de signalen door moeten geven, vormen een leuke bijverdienste voor straatarme vissers. Tja... wat kun je er van zeggen, behalve dat hier een bijzonder lastig probleem ligt. Niet dat het de mensen op de Mentawai-eilanden had geholpen als het systeem nu wel had gefunctioneerd: het epicentrum lag zo dichtbij dat de golf al binnen een paar minuten over de eilanden spoelde.

Een eindje verder op deze schitterende archipel is de plaattectoniek ook weer goed op stoom: de Merapi vulkaan op Java staat op het punt om uit te barsten en alleen de eerste ontwikkelingen kosten tientallen levens. Wat iedereen weet: als de vulkaan echt knalt - zoals voor het laatst in 1994 - dan is het echt mis: in dit dichtbevolkte gebied kan dat tot duizenden slachtoffers leiden. De evacuatie is nu in gang gezet, maar wat doe je als je als arme boer een stukje land hebt op de flanken van de Merapi en er gebeurt een paar weken niets... Laten we hopen dat de overheid in deze regio met hulp van NGO's deze mensen fatsoenlijk kan onderhouden en ze kan weerhouden van terugkeer naar deze gevaarlijke zone.

Terug naar Banda Atjeh: zoals gezegd, hier is niets te merken van de ellende verderop. Hier schijnt de zon en lachen de mensen. Het nieuws is natuurlijk wel op tv en in de krant maar het leven gaat door. Vergelijk: was er in West-Europa veel te merken van de Balkan-oorlog eind jaren negentig? Vergelijkbare afstanden....

Terug naar het project: gisteren (woensdag) was een fantastische dag. De ochtend op de scholen verliep goed. Je zou het bijna vanzelfsprekend gaan vinden, al is dat het natuurlijk niet: dit is te danken aan de inzet – nu alweer jaren lang – van veel mensen. Van “onze kant”, maar zeker – vooral - van de Atjese kant: leerkrachten en schoolleiders geloven erin, zien dat het onderwijs beter en leuker kan, en gáán ervoor. Dat is schitterend om te zien.

Minstens zo leuk: gisterenmiddag was deel II van de nogal matig begonnen workshop. We hadden zoals ik gisteren schreef wat recht te breien. En dat is voor 100% gelukt. Eveline, Gwendolyn, Kimberley en Marjolein hebben de Atjese studenten mee op sleeptocht genomen en zijn samen aan de slag gegaan rondom actie-onderzoek. Hetzelfde gold voor de sessie met docenten en leerkrachten. Ook hier zat de spirit er goed in en werd er hard gewerkt. Ook wij zaten er beter in: we konden een evenwichtiger (theorie – werkoefeningen) en beter op de doelgroep aansluitend programma bieden. Dat heeft sommigen van ons wat nachtrust gekost, maar het resultaat was er naar. Een zoveelste geniale vondst van Johan – als iemand onderhand een standbeeld voor de KSU en Domstad-panden verdient dan is hij het – droeg hier enorm aan bij: starten en eindigen met muziek. Jembé en zang. Iederéén deed mee. En er werd hier zelfs bij gedanst – en dat is héél bijzonder hier. Kortom: je voelde gisterenmiddag van twee tot zes een energy-boost over de PGSD-campus gaan. Mooi, mooi, mooi. Hopelijk vandaag – donderdag, de laatste dag van deze driedaagse workshop – een net zo energiek slot.

Hoewel het inmiddels goed aantoonbaar is dat onze investeringen zichtbaar resultaat hebben, blijft het goed om te relativeren: het gaat, wanneer je kijkt naar de hele regio, om een beperkt aantal scholen, studenten en docenten. De “druppel-gloeiende plaat” vergelijking blijft opgaan. Maar… er gebeurt zeker iets en dat is ook duidelijk bij een groeiend aantal mensen doorgedrongen: tijdens de vele “bobo”-bezoekjes van afgelopen week is het duidelijk dat ook alle bestuurders hier graag zien dat deze gezamenlijke inspanning gecontinueerd worden. En wat het mooist resultaat is van deze gesprekken: het is hen ook duidelijk dat het eigenaarschap van mogelijke vervolgstappen hier zal liggen en niet in Utrecht. Zij zullen ook voorop gaan in de fondsenwerving.

Tot slot (voor dit moment): Laten we met z’n allen hopen en (wie daar aan doet) bidden dat de motor van de aarde een beetje genadig is voor Banda en dat een nieuwe ramp hier voorlopig uitblijft – op z’n minst tot de tijd dat de registratiesystemen wel behoorlijk functioneren…

goede ervaringen op nieuwe scholen en chaos op pabo

2010-10-27T05:51:00.008+02:00

Alle deelnemers van groep 2 hebben het gevoel al tijden in Atjeh te zijn. In werkelijkheid zijn het nog maar drie dagen. Maar er is dan ook veel gebeurd en er is hard gewerkt. De start is erg intensief: kennismaken op de scholen en direct daarna aan de slag. De eerste ervaringen op de scholen zijn positief: de ontvangst maandag was op alle drie de scholen hartelijk en de omgang met de leerkrachten, tolken en PGSD (pabo)-studenten prettig. We werken deze week op drie “nieuwe” scholen in de zwaarst getroffen zone, direct aan zee. Onze ervaring met deze scholen was tot nog toe beperkt tot hun deelname aan de rekenworkshop van 2009. Goed om deze leerkrachten weer te zien en te merken dat sommigen van hen zichtbaar vorderingen hebben gemaakt. Prettig ook dat de pabostudenten van hier nu continue aanwezig zullen zijn.

Gisteren (dinsdag)ochtend was de eerste volle ochtend in de klas voor onze nieuwe teams. De drie schoolteams voor komende twee weken:
Jenny en Eveline: school 59
Sonja en Marjolein : school 48
Kimberley en Gwendolyn: school 46
Het werk ging goed: de leerkracht zijn overal actief betrokken, de leerlingen vinden het geweldig en de pabostudenten van hier zijn nu in ieder geval voortdurend aanwezig. De schoolleiders stralen ook betrokkenheid uit.

Gisterenmiddag vond verder de eerste bijeenkomst van de vervroegde workshop praktijk-onderzoek plaats op de PGSD (pabo). Dat hadden we misschien beter nog even uit moeten stellen. Deze bijeenkomst zorgde ervoor dat de dag wel héél erg lang werd. Doordat we geen tijd hadden om vooraf uitgebreid met het organiserend comité terplekke te overleggen, was de inhoud en het verloop bij vlagen op z’n zachtst gezegd verrassend voor ons …

Officiële workshops (een workshop is officieel wanneer de deelnemers certificaten vol stempels en handtekeningen ontvangen als bewijs van deelname) worden officieel geopend; dat hoort er hier bij. Deze openingsceremonies vereisen zitvlees en het vermogen tot “verstand op nul, blik op oneindig”. Er wordt namelijk weinig zinnigs, maar vooral heel véél gezegd. Het liefst door mannen met aanzien. Ik heb het geverifieerd, en ook hier wordt het op de zelfde manier beleefd: “kwestie van uitzitten en vooral niet te veel luisteren”. Jezelf hier niet aan ergeren is een kunst die ik na vijf jaar nog steeds niet beheers. Zeker niet in een krap lokaal met 70 mensen en een temperatuur die richting kookpunt gaat (met bijbehorende luchtvochtigheid).

Na de openingsworsteling gaven onze mensen mooie presentaties: Jenny over implementatiestrategieën, Eveline, Kimberley en Marjolein over actie onderzoek en Sonja over klassemanagement. Het abstractieniveau lag voor sommige aanwezigen wat aan de hoge kant, maar dat kun je alleen constateren, na het uitgeprobeerd te hebben. Wat een iets minder prettige verrassing was, was de – niet vooraf gecommuniceerde – actie door de Atjese organisatie: alle documenten (bedoeld voor het einde van 3 dagen workshop) werden uitgedeeld met als opdracht om uit te voeren op de eerste observatie-ochtend (vandaag, woensdag). Dit moeten we vanmiddag recht zien te breien want dit was een even onzinnige opdracht als het laten opereren van een patient door een eerste jaars student medicijnen. Gelukkig beschikt groep 2 over een goed gevoel voor humor en voldoen alle deelnemers aan het belangrijkste criterium voor deelname aan een workhopreis in Atjeh: flexibel zijn. We gaan dus vanmiddag weer met frisse moed deel twee van deze workshop verzorgen.

(nb het uploaden van meer foto's gaat op het moment niet omdat internet overal plat ligt de afgelopen 12 uur en alleen mobiel - is erg duur - internet op dit moment werkt)

Geen aardbeving gevoeld, tsunamialarm ingetrokken

2010-10-25T12:22:00.000+02:00

Zojuist bereikte me - via Nederland natuurlijk... - het bericht dat er vandaag een zware aardbeving is geweest voor de kust van Sumatra. Ter geruststelling: wij hebben er niets van gehoord en inmiddels is het tsunami-alarm weer ingetrokken vanwege het uitblijven van een vloedgolf. Dat laatste heb ik ook weer uit Nederlandse bron (www.nos.nl). Hier hebben we niets van een tsunami-alarm gemerkt (ai, hier lijkt toch weer iets mis te zijn gegaan, want United States Geological Survey (de toonaangevende, want beste, organisatie op dit gebied) had wel degelijk een tsunami-alarm uitgegeven voor de Indische Oceaan.

Dan is er natuurlijk altijd de vraag: waarom gebeurt het en waarom was er hier dit keer geen ramp?
Als Gekko-aanhanger neig ik tot: "de gekko riep afgelopen nacht om tien over half drie 7 keer (ja, echt waar - en ik was niet de enige die het hoorde), daarom is hier nu niets gebeurt". Andere gelovigen zullen een andere, maar vergelijkbare, verklaring geven.
Maar liever het antwoord dat nu ook op Atjese scholen bijgebracht wordt: de zware beving was dit keer gelukkig zo diep in de oceaanbodem, dat het signaal naar het bovenliggende water te zwak was om een vloedgolf te veroorzaken. Daar kan geen gekko of andere bovennatuurlijke kracht wat aan veranderen. Hier is de motor van de aarde aan het werk en die motor luistert naar niets of niemand (zelfs niet naar de Gekko). Ik kan mijn geluk niet op dat Atjese leerlingen dit nu ook systematisch geleerd krijgen op school (zie bijgaande illustratie uit een Atjese flapover geologie-voor-basisschoolleerlingen-methode). Het zal niets veranderen aan de frequentie, wel aan de angst en het aangeleerde bijgeloof. Nieuwe generaties zullen beseffen dat het investeren in degelijke waarschuwingssystemen zullen bijdragen aan het terugdringen van de impact van de hier altijd terugkerende schokken.

arrival en departure

2010-10-24T12:22:00.001+02:00

Ze kregen één minuut om elkaar even te begroeten: de eerste groep die gereed stond om het toestel naar Kuala Lumpur in te stappen en de tweede groep die net uit datzelfde toestel eerste voet op Atjese bodem zette. Er zat een glazen wand tussen de vertrekkenden en de komenden, maar de security guard vond het goed om de deur een minuut open te zetten.

Wie zijn er gearriveerd:
Eveline Verhulst - Domstad/Hu student
Gwendolyn van Sijl - Domstad/Hu student
Jenny Krens - docent-in-opleiding Domstad/HU
Kimberley Lek - Domstad/Hu student
Marjolein Nieuwenhuizen - Domstad/Hu student
Sonja van Aart - opleidingsdocent Domstad/HU

Inmiddels is de nieuwe groep al helemaal geland want op mini-excursie geweest naar de stad. Het is nu acht uur, een half uurtje na het diner, en iedereen ligt op bed. Niet zo gek na ruim 24 uur reizen. Morgen gaat de verse groep voor het eerst naar drie nieuwe scholen. Nu moet ze eerst goed uitrusten.

Groep 1 neemt afscheid

2010-10-23T12:22:00.004+02:00

Het werk van de eerste groep zit er op. Morgen (zondag) arriveert de tweede groep. Gisteren zijn Ada van der Velden, Josje van der Laan en ik (André) al gearriveerd om samen met Johan de overdracht naar de tweede groep te verzorgen. Wat opvalt is de ontzettend goede sfeer. Wat indrukwekkend is: al het werk dat in drie weken door groep 1 is verricht, geweldig! Hieronder de laatste bijdrage van Muriël:

De laatste dagen van ons verblijf in Atjeh zijn erg indrukwekkend geweest. Eerst de verhalen op school 23, waar de meeste leerkrachten zware verliezen hebben geleden tijdens de tsunami. Het hoofd van die school vertelde ons over de economische situatie van deze wijk, er is veel armoede en de meesten zijn alleen maar bezig met overleven. Hij wil ons graag laten zien onder welke omstandigheden de mensen hier leven. Na een korte rit door de kampong tussen allemaal “tsunamihuisjes”, hier neer gezet door allerlei buitenlandse hulporganisaties, komen we aan bij het eerste gezin, waar we na een korte aankondiging naar binnen mogen.
Het huisje is niet groter dan 6 bij 6m. Het heeft een slaapkamer van ongeveer 3 bij 3m, de rest is woon- en kookruimte. Op de kale betonnen vloer ligt in een hoek een soort tegelvloertje van plastic, in de andere hoek liggen twee rieten matten. Langs de wand staan drie tafels, waarop alle kookspullen staan. Dat is al het meubilair. Er hangt een klok aan de muur en op een geluidsbox staat een vaasje met plastic bloemen. Verlichting is een spaarlamp aan het plafond. Op de mat zit een vrouw, wij gaan er bij zitten. Ze vertelt dat ze bij de tsunami drie van haar vijf kinderen verloren heeft, ze woont in dit huisje met man en twee overgebleven kinderen. Wij zijn er helemaal stil van, zeker als ze ook nog begint te huilen. Wat een verdriet is hier nog! Ze vindt het niet erg dat wij hier zijn, ze is blij dat ze haar verhaal kan vertellen. Een luisterend oor is het enige wat we haar kunnen bieden, meer hoeft ze ook niet. Stil en gelaten vertrekken we weer, om een ander gezin te bezoeken. Een gezin dat na de tsunami vanuit Medan naar Banda Atjeh is verhuisd, omdat hier werk was. Nu is de wederopbouw bijna klaar, dus geen werk meer. Elke dag gaat de man naar de stad om elk klusje aan te pakken, zodat er geld is om te eten. Deze verhalen zijn helaas geen uitzondering, maar standaard in dit deel van de stad.

Naast het Yellow House staat een weeshuis voor jongens, merendeels tsunamiwezen. Na drie keer een periode hier gelogeerd te hebben, zouden we hier graag eens een kijkje willen nemen. De kinderen staan altijd vanaf hun bovenverdieping te kijken naar ons tafeltennisspel en we horen ze vaak. Johan, die de Indonesische taal goed beheerst, gaat eerst kennismaken met de directrice. Het verhaal waarmee hij terugkomt is heel indrukwekkend. Er zitten 34 jongens tussen de 6 en 18 jaar, die geen ouders meer hebben of waarvan de moeder of familie niet voor ze kan zorgen. Ze worden hier zeer gedisciplineerd opgevoed volgens een strak rooster. De directrice vindt het goed dat we komen, maar ineens gaan wij twijfelen: moeten we dit wel doen, heeft het meerwaarde, wordt het geen aapjes kijken? Het plan dat Johan heeft, trekt ons over de streep: we nemen de trommels mee en gaan de jongens een leuk uur bezorgen met Vader Jacob en trommelen. In het begin is het nog wat vreemd: de jongens zijn inderdaad zeer gedisciplineerd, ze komen ons allemaal een hand geven en gaan dan in rijtjes zitten wachten op wat komen gaat. Nadat Johan verteld heeft wie wij zijn en wat we komen doen, worden de trommels erbij gepakt. Zelf hebben ze ook trommels en al gauw is het ijs gebroken. Er worden verschillende ritmes gespeeld, Vader Jacob in het Nederlands en Bahasa gezongen en natuurlijk de Hoky Poky aangeleerd. Gaandeweg het uur zien we steeds meer jongens loskomen en glunderen. Na afloop krijgen ze nog de gelegenheid om hun Engels te oefenen op ons. Vooral Maarten, Imke en Karin worden bestookt met vragen. Een indrukwekkend bezoek. Daags erna luisteren we op een heel andere manier naar de geluiden vanuit het weeshuis.

Inmiddels zijn Andre, Josje en Ada aangekomen in het Yellow House. Ervaringen worden druk uitgewisseld. Wij sluiten af, nemen afscheid en gaan onze koffer pakken. Zondag komt de rest van groep 2 aan, om verder te gaan waar wij gebleven zijn. Wij wensen hen veel succes en vooral ook veel plezier!

De laatste week alweer! (voor groep 1)

2010-10-19T09:32:00.003+02:00

Voor de eerste groep zit het werkbezoek aan Atjeh er al weer bijna op. De laatste week werk op de scholen werd voorafgegaan door een bezoek aan het "vakantie-eiland" Weh. Hieronder weer een verslag van Muriël:

Na twee weken hard werken hadden we een weekendje weg verdiend. We zijn vrijdagmiddag met de boot naar Pulau Weh vertrokken, waar we met uitzicht op een spierwit bountystrand, omzoomd met palmbomen een toast hebben genomen op onze korte “herfstvakantie”.
We hebben twee dagen geluierd, gedoken (Elise, Maarten en Imke), gezwommen en genoten van het prachtige strand waar we verbleven. Genoeg energie opgedaan om de laatste week in te gaan!
Vanmorgen zijn we die begonnen met een bezoek aan drie nieuwe scholen. Hier waren ook Johan en Muriël nog niet eerder geweest. Een schooltje ligt vlak bij zee, na de tsunami waren hier nog maar twee kinderen over van de 185. Een van de leerkrachten vertelde dat ze haar man en vier kinderen verloren is. Zelf was ze in Medan. Een andere leerkracht is ook haar man en kind kwijt geraakt. Na deze verhalen waren we een poosje stil, niet te bevatten. En dan de kracht die ze hebben om door te gaan en er weer helemaal te zijn voor de nieuwe kinderen die nu naar deze school komen. Ongelooflijk!
En dan kom je ineens op een school met ruim 800 kinderen, gehuisvest in 3 gebouwen. De meeste scholen hier zijn herbouwd door Education International en nu al aan verval onderhevig. Een van deze gebouwen was gebouwd door Unicef. Wat een verschil! Unicef heeft hier een prachtige school neergezet waarbij gebruikt gemaakt is van stevige materialen, veel beter meubilair dan de andere scholen en een directiekamer met airco! Hier zitten ook veel kinderen uit rijkere milieus, dat is aan alles goed te zien. Eerlijk gezegd vragen we ons wel een beetje af wat we hier komen doen. Nanda en Imke gaan er lesgeven, we zijn benieuwd naar hun ervaringen.
In de middag hadden we op deze grote school ook de leerkrachtenbijeenkomst. Waar wij,westerlingen, gewend zijn een half uur voor aanvang van zo’n bijeenkomst aanwezig te zijn, gaat dat hier toch iets anders…..Rahmah had aangekondigd een filmpje te willen laten zien. Je zou denken dat ze dan ruim op tijd aanwezig is om de spullen klaar te zetten. Precies om half drie kwam ze echter aanrijden en vervolgens nam ze alle tijd om de boel te installeren. Als we dan na een kwartier (best snel nog) beginnen, komen er vervolgens nog verschillende leerkrachten tegen drie uur binnen. Niemand die daar dan van opkijkt. Ook niet van het drukke telefoon- en sms-verkeer van veel mensen.

Komende dagen gaan we ook alle scholen die we tot nu toe bezocht hebben cadeautjes brengen . In Nederland hebben we allemaal sponsoracties gehouden op de scholen waar we werken. Met het geld dat we daarbij opgehaald hebben, kunnen we elke school voorzien van nieuw gymmateriaal en elk kind een setje potloden, gummetje en liniaal geven. Sommige scholen zijn al verwend. Wat heerlijk om hier even voor Sinterklaas te mogen spelen!

Week 2

2010-10-12T20:27:00.007+02:00

De gym-, muziek- en knutsellessen waren een groot succes! Op drie scholen waren stralende kinderen en leerkrachten te zien. Op de school van Imke en Nanda hadden de kinderen nog nooit geverfd en zelfs de studenten die kwamen observeren, wilden wel een vlinder schilderen! Elise en Karin maakten hun school blij met allerlei gymmaterialen, gekocht van het sponsorgeld van de Marcus en Matteusschool. Bij de muziekles die Maarten en Muriël gaven aan klas 2, kwam de hele bovenbouw luisteren en meedoen. De hele school zong de rest van de dag “Vader Jacob”.

De eerste vrije dag hebben we een tochtje gemaakt naar het platteland. Een prachtige rit door de rijstvelden, omzoomd door palmbomen en de bergen op de achtergrond. Terwijl de karbouwen lagen te rusten in de modder, waren de mensen druk aan het planten of oogsten. Daarna was het tijd om lekker aan het strand te relaxen. Enkelen van ons hebben met de kleren aan een duik genomen in de zee. Een heerlijk ontspannen dagje, goed genoeg om weer energie op te doen voor een nieuwe week met nieuwe scholen.

Maandag gingen we op deze scholen kennismaken. Voor Johan en Muriel was het leuk om een aantal bekende gezichten weer te zien, we werden enthousiast begroet. Het is hier gebruikelijk dat leerkrachten en hoofden van scholen regelmatig overgeplaatst worden. In sommige gevallen kan dat een verbetering betekenen, want een schoolhoofd dat zich alleen bezig houdt met vegen of zelden aanwezig is, is natuurlijk geen voorbeeld voor het team. In andere gevallen is het jammer te ontdekken dat een goede leerkracht nu juist weg is.

Met de schoolhoofden hebben we een gesprek gehad over de school, de doelen, de betrokkenheid en de schoolpopulatie. Uit deze gesprekken blijkt dat het belangrijkste doel is dat de kinderen overgaan naar de volgende klas, op welke manier dat gebeurt, is minder belangrijk. Het curriculum, door de overheid vastgesteld, moet strak nagevolgd worden en er mag niet vanaf geweken worden. Zo hebben wij in klas 4 een rekenles over decimale getallen gegeven, een onderwerp dat eigenlijk in klas 5 aan bod komt. Toen Rahmah (docente universiteit en leider realistisch rekenprogramma) dat hoorde, moesten we onze lessen aanpassen. Liever niet, zeiden wij, want het zijn heel goede voorbeeldlessen van realistisch rekenen. Gelukkig is Rahmah erg flexibel en nu mogen we de lessen toch geven, maar wel moeten we opletten dat we niet zeggen “1,3”, want stel je voor dat de inspectie erachter komt. Nou dan passen we het toch gewoon aan!

Op een klein schooltje, vlakbij de zee gelegen, geeft het hoofd aan erg druk te zijn met discipline en structuur aan te brengen, zowel bij de kinderen als bij de leerkrachten. De bevolking is erg arm, mensen zijn druk bezig met overleven. De opvoeding gebeurt dan ook grotendeels op school. Hier zitten niet meer dan 7 a 8 kinderen in een klas. Een andere school, waar we deze week ook komen ziet er veel welvarender uit en telt soms 35 kinderen in een klas. Wat een tegenstellingen zijn er toch!

Breuken, kommagetallen en procenten

2010-10-08T13:19:00.010+02:00

Dat zijn de onderwerpen waar de lessen afgelopen week over gingen in respectievelijk klas 3, 4 en 5. De lessen die in Nederland al voorbereid en in elkaar gezet zijn, worden hier nog eens goed onder de loep genomen, want we willen allemaal iets goeds neer zetten. Nanda en Imke, Elise en Karin en Maarten hebben geweldige voorbeeldlessen gegeven aan de klassen, kinderen en leerkrachten waren allemaal enorm betrokken en enthousiast. Vooral de introductieles over decimale getallen was een groot succes. De kinderen kregen een strook van een meter lang en die moesten ze met streepjes verdelen in stukken van 10. Er moest van alles gemeten worden en een naam krijgen, een tegel werd bijv. 0,3. Ze gingen aan de slag en werkelijk alles werd gemeten, geweldig! Daags erna zijn de leerkrachten aan de beurt. Ze hebben allemaal hun les goed voorbereid en wat wij te zien krijgen is dan over het algemeen erg leuk. Niet alles klopt helemaal zoals de bedoeling is en soms slaat de leerkracht de plank wat mis. Bij de nabespreking blijkt soms dan wel dat ze zelf in de gaten hadden dat het niet helemaal goed ging. Ach, en fouten maken mag.

De afgelopen dagen heeft iedereen keihard gewerkt en hebben we nog weinig tijd gehad voor ontspanning. Zelfs tijden het eten worden nog lessen besproken, de vis luistert met open mond mee!

De sfeer is echter goed en ook al zijn we best moe, we krijgen er ook allemaal enorm veel energie van! Zoals het op alle ksu-scholen gaat, hebben we ook op onze tijdelijke dislocatie taakbeleid ingevoerd en iedereen kreeg de taak die het beste bij hem of haar past:

Maarten verzorgt het kopieerwerk en doet ICT-klusjes (helaas is verbinden met internet nog niet gelukt), Nanda doet al het lamineren (schijnt ze op Hof ter Weide ook al expert in te zijn). Elise verzorgt Maatwerk, zij heeft het uit Nederland meegenomen en er is al veelvuldig uit gekopieerd. Ook is Elise BHV-er , Karin en Imke zijn inmiddels kakkerlakimmuun en zijn dus van de ongediertebestrijding. Ook verzorgen zij de inkoop van allerlei rekenmaterialen. Johan regelt het vervoer en ontspanning en Muriël schrijft de stukjes voor het weblog . Johan en Muriël gaan ook de hoofden der scholen interviewen volgens de vragenlijst van Sonja.

Op de dag van de leerkracht hebben de dames zichzelf een cadeautje gedaan in de vorm van een traditionele rugmassage, dat hadden we wel verdiend vonden we. Johan en Maarten mogen daar niet aan meedoen, aangezien het slechts voor vrouwen is. Jammer, maar zij zijn vast gelukkig met de schroevendraaier van de KSU.

Morgen gaan we op de scholen muziek, gym en knutsellessen geven, even iets heel anders dus. Zondag gaan we een tochtje in de omgeving maken en naar het strand (met kleren aan zwemmen!).

Komende week gaan we dezelfde lessen geven, maar dan op andere scholen. Waarschijnlijk kunnen we dan iets rustiger aandoen, hoewel de beginsituatie natuurlijk op elke school anders zal zijn. Wel hopen we dan iets meer van Banda Atjeh en omgeving te kunnen zien.

Veel groeten uit inmiddels zonnig en zeer warm Banda Atjeh.

Weer in Banda Atjeh - cake en kakkerlakken

2010-10-06T08:22:00.007+02:00

De laatste berichten zijn dat inmiddels de zon weer schijnt in Atjeh. De eerste dagen was dit niet het geval. (voor lezers met een minder sterke maag: insectenfoto onderaan niet bekijken tijdens het ontbijt)

Na een lange, vermoeiende reis kwamen we zondag 3 oktober aan in Banda Atjeh. Voor Johan, Nanda en Muriël was het een beetje thuiskomen, voor de anderen was alles nieuw. We zijn vrijwel meteen naar de Tsunamimonumenten gegaan. Ook al zagen sommige het voor de derde keer, weer was het enorm indrukwekkend. Nu was er ook een nis met drie muren vol met de meest afschuwelijke foto’s van de gevolgen van de tsunami. Ondanks de warmte kregen we er allemaal kippenvel van.
Na een heerlijke maaltijd en een eerste overleg doken we doodmoe heel vroeg ons bed in om de verloren nacht in te halen.
Maandag zijn we gaan kennismaken op de scholen en ’s middags hebben we de leerkrachten verteld wat we komende week gaan doen. Daarbij hebben we hen verrast met een concert van uit ons hoofd geleerde Indonesische liedjes. Na enige terughoudendheid van de Indonesische leerkrachten, zongen ze aan het eind enthousiast mee. Het ijs was gebroken!
De eerste lessen werden gegeven in klas 3 over breuken. We hadden een cake gekocht om het begrip breuken realistisch te maken. De interesse was meteen gewekt en alle kinderen deden enthousiast mee. Na de les kregen ze allemaal 1/21 deel om op te eten. Dat vonden ze geweldig! Toen we weggingen werden we dan ook als een soort sinterklazen uitgezwaaid, want….morgen komen we weer! De leerkrachten waren ook enthousiast en toen we ’s middags terugkwamen om de nieuwe les te bespreken, hadden ze zelf ook al nagedacht en voorwerk gedaan. Dat belooft veel goeds!
We verblijven weer in het Yellow House, een plek waar we ons lekker thuis voelen. We zijn momenteel de enige gasten en dat is maar goed ook: een kakkerlakplaag zorgde voor een hoop gegil en hilariteit. Het personeel moest erg lachen om onze angst voor die beesten. Op dit moment zijn de anderen druk met knippen en plakken ter voorbereiding van de lessen komende dagen. Onder het genot van Guus Meeuwis is het goed uit te houden hier.
Over een paar dagen meer nieuws van uit een zeer regenachtig Banda Atjeh!
Groeten van Johan, Maarten, Karin, Elise, Imke, Nanda en Muriël

Goede start

2010-10-05T08:51:00.002+02:00

De eerste groep heeft een goede start gemaakt. Na een lange reis was er even rust in het Yellow House en daarna direct aan de slag. Hieronder het eerste korte bericht van Muriël. Morgen meer.

Alles goed hier: het regent al twee dagen, maar dat mag de pret niet drukken. Vandaag de eerste lessen gegeven, iedereen erg enthousiast. We zijn nu aan het voorbereiden voor morgen, gaan dadelijk terug naar scholen om voorbereiding te bespreken met leerkrachten. Op scholen veel nieuwe gezichten. Ook mensen in YH zijn allemaal nieuw. Internet op YH is nog problematisch, hoop dat het vanavond wel lukt. Gisteren was erg druk, 's morgens en 's middags actief. Vanmiddag gaan we relaxen!!
Vandaag zullen we een uitgebreider stuk voor het weblog maken, misschien ook een foto erbij, Afhankelijk van internet sturen we dat vandaag nog naar je of anders morgen vanuit PP, waar ik nu ook zit.
Morgenmiddag gaan Johan, Nanda en ik naar Bunga.

blog weer in de lucht - uitwisselingsproject gestart!

2010-09-28T16:35:00.006+02:00

Na de grote teleurstelling van afgelopen voorjaar (er was een militaire klopjacht aan de gang op een groep terroristen waardoor het te onrustig was om met een groep KSU-leerkrachten, Domstadstudenten en -docenten naar Atjeh af te reizen) staan de zaken er nu weer veel gunstiger voor. Sinds begin van de zomer is het weer rustig in Atjeh en daarom gaan we nu - met een half jaar vertraging - alsnog met het uitwisselingsprogramma starten.
Wat staat er te gebeuren?
Vanaf 3 oktober tot eind november zullen we met kleine groepjes (drie groepen) in Atjeh zijn om - op verzoek van de scholen daar - samen met de Atjese collega's te werken aan:
- realistisch rekenen
- klassenmanagement
- actie-onderzoek
- implementatiestrategieën
- ICT hardware, software en trainingen
Komend voorjaar zullen 20 Atjese leerkrachten, studenten en pabodocenten naar Nederland komen om samen met ons verder te werken aan deze zelfde thema's.

Het hoofddoel blijft: de kansarme kinderen in de tsunamigetroffen wijken van Banda Aceh ondersteunen. Ons middel blijft: samen met de Atjese collega's het onderwijs verbeteren dat deze kinderen krijgen.

Vanaf 3 oktober zullen er weer regelmatig berichten met ervaringen op dit blog verschijnen. Op die dag zetten de volgende collega's - als eerste van de drie Nederlandse groepen - voet op Atjese bodem:
- Johan Usmany (gepensioneerd, Carrousel)
- Muriël Nohlmans (Dominicus)
- Elise Akkermans (Marcus en Mattheus)
- Imke Molenaar (Dominicus)
- Karin Bos (Spits)
- Maarten Goossens (Ariëns)
- Nanda Grunmann (Hof ter Weide)

Wordt vervolgd!

Tot slot (voor dit moment)

2010-01-23T04:43:00.004+01:00

Terwijl de ogen van de hele wereld – terecht! – op Haïti gericht zijn deze dagen, sluiten wij ons bezoek aan Atjeh af. Morgen gaan Marco, Stijn en ik alweer naar Kuala Lumpur om vandaar door te vliegen naar Schiphol. Wilma blijft nog wat langer om op meer scholen te werken.

Het was een goed bezoek:
- de resultaten tot nog toe zijn zichtbaar op de scholen;
- de uitwisselingsreizen van april/mei en okt/nov zijn tot in behoorlijk detail ingevuld;
- we hebben een goed zicht op het gebruik van de computers en de bottlenecks daarbij;
- het lokaal onderhoud van de computers en trainingen voor leerkrachten zijn geregeld;
- overal zijn printers en bufferapparatuur geïnstalleerd;
- “Syawal” maakt veel los en biedt nieuwe kansen voor actie op en met getraumatiseerde kinderen.

De laatste dagen heb ik veel scholen bezocht. Het was (erg) prettig om te merken dat de acties tot nog toe resultaat opleveren. De leerkrachten zijn volgens henzelf en volgens de schoolleiders gegroeid in hun rekenvaardigen en het geven van rekenen. Dat heeft ook geresulteerd in betere resultaten van de leerlingen. Er wordt op steeds meer plaatsen, voorzichtig, anders lesgegeven: het kind meer centraal. De computers worden op de meeste scholen – er zijn ook uitzonderingen – intensief gebruikt (bij de school in Gampung Baru staat met een bordje een paar straten verderop aangegeven dat de computertraining op de school plaats vindt). Dat is erg goed om te zien. Grootste hindernis blijft de onregelmatige stroomvoorziening en het gebrek aan kennis bij de leerkrachten. Het eerste valt deels te ondervangen met de apparatuur die nu geïnstalleerd is, het tweede door trainingen te verzorgen. Dat laatste gaat nu opgepakt worden door onze trouwe ICT-kracht (en tolk) Munim.

Ook de ervaringen op de universiteit waren goed. In vier verschillende sessies van ieder drie uur heb ik samen met Ibu Rahmah, Ibu Tuti en Intan een gedetailleerd “plan de campagne” kunnen opstellen voor april en mei. Het management van de universiteit en de lerarenopleiding (onderdeel van de universiteit) ondersteunt dit programma. Het valt me op dat – nu we al langer samenwerken – er in vergelijking met voorgaande jaren minder woorden nodig zijn om hetzelfde te bereiken.

Ondertussen hebben Wilma en Fitri “Syawal was very scared” op vier scholen vertoond en daar een yoga- en tekenworkshop aan gekoppeld. De reacties op de scholen zijn erg positief. Daarbuiten ook: vanavond is de eerste openbare filmvoorstelling in Banda Aceh in jaren en morgenavond is de documentaire te zien op de Atjese televisie (te zien in heel Sumatra). Dat betekent dat er ook weer meer aandacht is voor de (nog steeds) getraumatiseerde kinderen die de tsunami overleefd hebben, maar familieleden verloren hebben. Met lokale counselors zetten we daar nu een programma voor op. Dat was ons zonder de documentaire niet gelukt.

Tot slot: dit programma is niet mogelijk zonder de input, energie en bijdragen van heel veel mensen en organisaties. Dank daarvoor!

de Gekko

2010-01-22T01:32:00.006+01:00

In het Yellow House woont, al zo lang als ik er kom, een gekko. Ik stel mezelf voor dat het steeds dezelfde is, misschien is het elk jaar een andere. Maar, dat betwijfel ik. Want het is wel een karakter, onze gekko. Gekko’s danken hun naam overigens aan de lokroep van de mannetjes. “Gekko… gekko…. gekko…”. Mooi geluid, altijd in het schemer of donker. Overdag is het mannetje gekko alleen: hij eet wat muggen, af en toe een vlieg, en slaapt vooral veel bij. ’s-Avonds en s’-nachts gaat het mannetje gekko op zoek naar een vrouwtje en begint te roepen. Onze gekko heeft daarbij een leuk gevoel voor humor. Hij weet dat alle mensen mee tellen als hij begint te roepen. 7 keer “gekko” achter elkaar betekent namelijk: geluk! Geluk is schaars en dat weet de gekko ook, dus negen van de tien keer stopt hij na zes keer. Na de zesde keer alleen nog een zacht gegrom: Grrrrmmmpf (“stelletje bijgelovige insecticidenverslaafde idioten!”). En klaar is onze gekko. Dat is slim, want zou hij iedere keer zeven keer roepen, dan zou het geloof niet lang meer bestaan: iedere dag geluk, dat houdt geen mens vol. Zo houdt hij de aandacht en het ontzag. “Zou hij deze keer misschien…”
Vanochtend werd ik wakker van onze gekko (nee hoor, gewoon zes keer en dan Grrrrmmmpf – hij had namelijk eergisteren al 7 keer geroepen (prompt moest ik de dag er op aan de imodium; mijn gekkogeloof wordt stevig op de proef gesteld...). Maar goed, de gekko wekte me dus. Meestal word ik wakker van de Oproep voor gebed dus dit was een aangename afwisseling. Qua tijd maakt het niet veel uit: de gekko riep om vijf uur, de Oproep begint meestal een paar minuten later. Maar ik ben gek op de Gekko en niet op de Oproeper. Dat zit zo: Ik heb een hekel aan muggen en onze gekko eet veel muggen. En dat doet de Oproeper niet; heb ik hem althans nog nooit zien doen. Verder heeft onze gekko een sympathiek, nostalgisch geluid en ook dat heeft de Oproeper niet. Die roept op in een vreemde taal (ik spreek en versta geen Arabisch) en hij doet dat erg jammerlijk - alsof de wereld vergaat - en heel hard. Niet zo leuk wakker worden dus. Verder heb ik niets tegen Oproepers, alhoewel… ik zou denken dat iedereen zelfstandig genoeg zou moeten kunnen zijn om zelf te bedenken of en wanneer je gaat bidden. Maar goed, dat is mijn persoonlijke opvatting.
Terug naar de gekko, die beleeft hier gouden tijden. Het stikt namelijk van de muggen. Dat de lokroep van onze gekko succes mag hebben; er kunnen me niet genoeg gekko’s rondlopen in het Yellow House. Gekko’s zijn heilig!

Kleenex en Pinball 3D

2010-01-20T06:24:00.004+01:00

Vanochtend bezoeken we school SD 8, of liever school Merduati.
Een altijd evenom enthousiaste (en erg doortastende, alles voor elkaar krijgende) Ibu Arjuna heet ons welkom. Ja, de computers worden veel gebruikt met wekelijks speciale computertrainingen voor leerlingen. Maar een speciale ICT-training voor leerkrachten is meer dan welkom. Nieuwe ronde realistisch rekenen? “Heel goed, maar zorg er vooral samen met de universiteit voor dat de leerkrachten het zelf goed gaan beheersen”.

Als je af mag gaan op het gebruik van tissues, is de impact van de documentaire op de groep 8-leerlingen en de leerkrachten weer groot. Maar ook hier wordt er door de leerkrachten en schoolleider instemmend op gereageerd: “goed dat een Atjese jongen zijn verhaal doet in deze film”. Wilma besluit om een uitgebreide yoga- en tekenworkshop te geven (i.p.v. alleen “teken-troost-workshop”). Er ontstaat weer een open sfeer waarin gedeeld wordt , waarna iedereen weer werkt aan zijn of haar creatieve uiting van troost in moeilijke tijd. Syawal wordt zo langzamerhand een lokale held…

Ondertussen wordt in de computerruimte een nieuwe printer geïnstalleerd en wordt het netwerk beveiligd tegen onregelmatig voltage. De leerlingen vinden het geweldig en het is duidelijk dat zij hun weg goed weten te vinden op de machines. Favoriet: het spelletje pinball 3D. Stijn, Marco, Munim en Rosli nemen even tijd voor een kop koffie, om daarna snel door te gaan naar de volgende school. Er staan er vandaag twee op het programma en dat is lastiger dan afgelopen voorjaar; er zijn nu op iedere school veel meer vragen. De van te voren nog wel aanwezige angst over ongebruikte computers blijkt ongegrond. Gelukkig maar!

Lamdinghin

2010-01-19T12:16:00.007+01:00

Vandaag had ik deel 2 van de uitwisselingsreisvoorbereidingssessie (leuk voor scrabble) met Ibu Rahmah en Ibu Tuti op Unsyiah. En dat ging - het moet niet gekker worden... - weer zoals afgelopen zondag: vlot en constructief. Het programma voor het voorjaar wordt mooi: lekker vol maar met goede opbouw met als climax een seminar - gevuld met bijdragen door de deelnemers van voorgaande weken - voor half Atjeh. Dat laatste is iets overdreven, maar het wordt wel “volle bak”.

Daarvoor was ik getuige van een mooie ochtend op de school van Lamdinghin. Hier was duidelijk dat de computers flink gebruikt worden – de schoolleider kwam aanzetten met een enorm pakket extra aangeschafte software, de leerlingen lieten zien welke rekenspelletjes ze allemaal kenden en de animo voor een training voor leerkrachten was direct groot. Hier zijn alle IT-stimuleringsmaatregelen dus zeker op z’n plek. Goed om te zien. De nieuwe printer was dan ook bijzonder welkom. Ook leuk om te merken: Op deze school wordt nu al uitgekeken naar de nieuwe rekenworkshops in april/mei. De schoolleider was nog vol op de activiteiten van februari tot juni 2009. Hij zei: “Dankzij deze (realistisch) rekenactiviteiten zijn tien van onze leerlingen uitgekozen voor de nationale rekenolympiade!” En hij vroeg: “are Anne and Jeske also coming again, please?”

Op diezelfde school de premiere van “Syawal” voor Atjees jeugdpubliek: de hoogste klas mocht samen met de leerkrachten kijken, waarna Wilma een creatieve workshop verzorgde rondom troost. Er werd erg open over (eigen) ervaringen gesproken in een erg goede sfeer. De documentaire viel hier dus erg goed: niemand sloeg totaal dicht en iedereen nam deel in het gesprek en de activiteit die volgde. Dit is natuurlijk geen garantie voor reacties elders, maar wel weer een signaal dat dit document goed ingezet kan worden binnen activiteiten hier.

Op het moment dat ik dit schrijf houdt Wilma een gesprek met de lokale televisie; goede kans dat de documentaire straks ook hier op tv te zien zal zijn.

To be continued…

Ps: ook na 4 dagen niets gemerkt van enige verandering hier. Het is overal nog even gemoedelijk en gastvrij als voorheen en we kunnen gaan en staan waar we willen. En ja, er zijn nog steeds veel vrouwen in spijkerbroek en wie geen moslim is (maar wel vrouw) draagt - als voorheen - geen hoofddoek…

computerervaringen

2010-01-18T11:36:00.005+01:00

Vandaag werd de eerste school (SDN 70) bezocht door Marco en Stijn. De grote vraag vooraf was: hoe (intensief) wordt er gebruik gemaakt van de afgelopen voorjaar geïnstalleerde computers. Dit is zoals Marco het omschrijft:

Het ziet er allemaal nog goed uit. We kregen helaas niet helemaal boven water of er nu veel gebruik van wordt gemaakt. Het schoolhoofd klaagde een beetje over het feit dat destijds alle pc's in het engels waren geinstalleerd en dat zij vervolgens een lokale "technician" heeft laten komen om alles in bahasa te installeren. Hebben dit aangehoord en zijn toen aan de slag gegaan. En tot onze verbazing was dus nog steeds alles in het engels. Dus niks veranderd ten opzichte van de basisinstallatie. We hebben de computers nu aan elkaar geknoopt via een mini-netwerk en ook een printer geinstalleerd zodat ze nu vanaf elke computer kunnen printen. Ik geloof dat ze daar wel blij mee zijn. De printer/scanner/copier die destijds door Education International is geschonken staat werkeloos in een hoekje aangezien er geen toners voor te krijgen zijn. De printer die wij hebben geinstalleerd kan gelukkig makkelijk worden voorzien van toner. We hebben er ook een extra set bijgedaan zodat ze voorlopig de eerste 10.000 afdrukken kunnen maken. Misschien dat de april/mei groep dan kan inventariseren of er weer extra toner bij moet worden besteld. Al met al een succesvolle dag. Vanmiddag gaan Stijn en ik de voorbereidingen treffen voor morgen Zodat we dan minimaal 2 scholen kunnen voorzien van apparatuur. Voelde me vandaag een aardige Dagobert Duck om 36.000.000 rupiah af te rekenen. Cash in briefjes van 100.000.

Ondertussen hebben we vandaag van de directeur van het grootste ICT-trainingscentrum in Banda Atjeh de toezegging gekregen dat de leerkrachten van "onze scholen" welkom zijn voor een basistraining. Daar gaan we zeker gebruik van maken!

bovenste foto: Marco en Stijn in ons favoriete eetcafé (mét uitstekend internet): PP
onderste foto: computerkabels gereed maken in Yellow House...

Syawal

2010-01-17T18:20:00.004+01:00

Een lange, bijzondere dag. Vanochtend had ik de hele ochtend bespreking met Ibu Rahmah en Ibu Tuti (van de universiteit van Atjeh) om de uitwisselingsreis voor te bereiden. Dat was goed: constructief en vlot. In ruim 3 uur tijd hadden we de gedachten uitgewisseld en een globaal dag-tot-dag programma voor de april/mei reis op papier. Nu een dag laten bezinken, dinsdag verder doorspreken en daarna voorleggen aan de Dean en de hoofddocenten van PGSD (de “pabo” hier). Als het toch altijd eens zo vlot ging…
Vanmiddag (na een korte siësta) met Wilma naar de stad: eerst een warm weerzien met Fitri, daarna samen op weg naar Gampung Jawa; naar Syawal en zijn familie. Zoals het hoort – hij leeft op die plek – is Syawal met zijn vader aan het werk op de werf. En zo zitten we op de locatie die inmiddels iedereen kent uit de film van Wilma. Op de werf aan de rivier, met koffie, onder een steeds verder wegzakkende zon en bij een steeds aangenamer temperatuur. Met het prachtige uitzicht op traag naar hun slaapplaats vliegende zilver- en koereigers en in het bijzijn van een paar belangstellende mede-werfwerkers (“o, zie je die daar, dat was één van de commandanten van GAM – hij is net weer een paar jaar terug na jaren ballingschap in Zweden”). Nasir, onze sympathieke (en erg goede) chauffeur zit er ook bij. Kopje koffie, nog een kopje koffie, pisang goreng (gebakken banaan), en vooral veel bijpraten. Dat de film nog niet zo lang af is. Dat we blij zijn dat Wilma hem zelf kan overhandigen. Dat Syawal de middelbare school maar ‘zo zo’ vindt en regelmatig een lesje overslaat om op de werf te kunnen zijn. Over de reacties op de film in Nederland. Daarna, het is inmiddels donker, in jolige stemming te voet naar het huis van Syawal. Daar is inmiddels een complete maaltijd bereid en wordt de dvd gestart. Zonder in details te treden: dat is heftig. Maar ook erg mooi. Azar, de vader van Syawal, geeft aan erg trots te zijn op zijn zoon en ondersteunt het idee om de film ook in Atjeh te vertonen. “Dit verhaal mag, nee moet ook hier gehoord worden”.
Het was een mooie dag. Nu naar bed; het is alweer middernacht geweest…

Terug in Atjeh

2010-01-16T05:14:00.005+01:00

Terwijl in Nederland de hoop op een elfstedentocht levend blijft door een aanhoudende winter, is Atjeh onveranderd warm. Dat was natuurlijk ook te verwachten, maar het blijft een shock om van 0 naar 30 graden te gaan met daartussen 24 uur in vliegtuigen en luchthavens. Schaatste ik twee dagen geleden nog rondjes op de Boerenkreek bij St Jan-in-Eremo, nu zweet ik peentjes onder een palmboom in Desa Ajun...
Gisteren zijn we met 4 personen gearriveerd in Atjeh: Marco van Doorn, Stijn van Esveld, Wilma Ligthart en ik (André de Hamer).
Marco en Stijn gaan de "computer stand van zaken" op de scholen inventariseren (ofwel: wat is er terecht gekomen van de 150 computers die vorig jaar geinstalleerd zijn), een lokale beheerder aanstellen en de nodige herstel- en uitbreidingswerkzaamheden - zoals het installeren van netwerkprinters en "stroomongeregeldhedenbuffers" - verrichten.
Wilma gaat haar documentaire "Syawal was very scared" op verschillende plaatsen (waaronder "onze" scholen) vertonen en daarbij tekenworkshops verzorgen. Tevens zal zij met lokale trauma counselors kijken naar mogelijke en wenselijke vervolgactiviteiten.
Mijn taak is vooral om de uitwisselingsreis van komend voorjaar en najaar verder uit te werken. Samen met de partners hier. In april en mei zullen een kleine 20 leerkrachten, studenten en docenten uit Utrecht gaan samenwerken met hun collega's hier in Atjeh. In het najaar (ons najaar dus, hier bestaat geen najaar) zullen de Atjese collega's naar Utrecht komen om daar verder te werken. De hoofdthema's - op het gebied van realistisch rekenen en sociaal emotionele ontwikkeling van kinderen - zullen komende week verder ingevuld worden. Evenals het werkschema (hoe, wat, waar, wanneer en waarom)
Ondertussen is het best spannend om weer terug te zijn in Atjeh. Er is veel in het nieuws (bij ons) geweest over de aangescherpte sharia en over enkele incidenten in november. Wat gaan wij daarvan merken? Het is nog te vroeg voor een definitief antwoord, maar de eerste indruk is: "niets". De sfeer in de stad is wat ie was: relaxed. De mensen zien er ook nog gewoon hetzelfde uit (uit sommige berichten zou je verwachten dat hier onderhand iedereen in burka of jelaba zou rondlopen, maar dat is dus niet het geval). Dit zijn natuurlijk eerste indrukken, maar toch: het doet me wel goed. Van grimmigheid jegens buitenlanders of beperktere beweginsvrijheid is vooralsnog niets te merken. Ik hoop dat de volgende ervaringen komende week deze eerste indruk verder zullen bevestigen.
Nu alleen nog even wennen aan de hitte hier....

tiga weken in Belanda

2009-06-29T11:05:00.001+02:00

Bonnie Belle is na enkele maanden Atjeh weer terug in Nederland:

Tiga weken in Belanda. En ja hoor, vandaag heb ik het gedaan: een Panta Piraktas weggegooid. Voor ons Acehgangers een bekend fenomeen die plastic tassen van het warenhuis in Banda. Alles wordt daar ingepakt, afhankelijk van de inhoud (confronterend of niet?) gaat de boodschap in een zwarte of witte tas. Laat ik aan je eigen fantasie over wat nu in die zwarte tassen verdwijnt. Bij ons veel afval, en daar nog veel meer. Gelukkig zit de VNG uit Apeldoorn daar om met het project afvalverwerking hun steentje bij te dragen aan de opbouw van Aceh. Wat een begrip was dat voor ons: PP. Dat kon betekenen de super, of het eetlokaal of de bakkerij of de spa of de wijk. Later blijkt Panta Pirak gewoon een keten te zijn waar een hoog heerschap veel mee verdient. Tja natuurlijk.

Het is behoorlijk wennen hoor. Naast het andere ritme, is de temperatuur hier in den lande voor mij een aandachtspunt. De warmte van de zon is zo gering dat ik met trui en jas aan de dag sniffend doorkom. Ik houd Aceh vast, doordat mijn gedachten dagelijks daar zijn. Bij Marielle die er nog zit en elke woensdag mij smst om aan mijn Lariamtablet te denken. Zij zal dit traject in juni afsluiten met de nagesprekken met de schoolleiders van onze Tsunamischolen, al onze kinderen daar knuffelen. Zij onderhoudt het contact met rekenspecialiste Ibu Rahmah die PMRI heeft opgezet voor het realistisch rekenen. Voor ons de ingang om in het onderwijs de aandacht te vestigen op het kind: afstemmen, kind centraal stellen. In de workshop aan schoolleiders heb ik het hart vanuit de Vreedzame School getekend. Als je weet dat ‘hart’ in het bahasa Hati betekent en hati-hati ‘voorzichtig’ dan snap je dat ik met enkele woorden duidelijk heb gemaakt dat leerkrachten een hati moeten hebben voor hun kinderen en schoolleiders voor hun leerkrachten. We willen met enige ‘voorzichtigheid’ het onderwijsleerproces veranderen, wat betekent: kleine stappen maken en haalbare doelen stellen: jalan-jalan panjang. Jawel een lange weg te gaan. Dat hart werd door menigeen herkend, natuurlijk daar hebben onderwijsgevenden ook hati voor de zaak (?). Ze hebben op elkaar afgestemd en lopen aan tegen geringe middelen om te investeren in vervanging (want er zijn toch veel sakit leerkrachten) en materialen. Met coöperatieve werkvormen laten zien dat er met teams gewerkt kan worden aan de opbouw van een schoolgemeenschap zoals ze dat voor ogen hebben. Met elkaar iets opbouwen betekent het ideaal uitdragen, met elkaar op de juiste wijze communiceren: delen en samen doen.

Marielle werkt deze laatste maand met de studenten van de pabo daar. De motivatie van de mensen is behoorlijk hoog, dat hebben we al gemerkt tijdens de diverse workshops die daar gegeven zijn door alle Acehgangers van de KSU. De dankbaarheid die van hen uitstraalt als ze de inzet van de ICT-ers zien en beseffen dat er mensen en de krachten achter de schermen hebben gewerkt om dit traject vorm te geven.

Als je nagaat wat wij met elkaar in beweging hebben gebracht sinds 2005 bij een paar honderd kinderen, leerkrachten, schoolleiders, studenten en onderwijsondersteunend en administratief personeel . Dat levert toch dankbare toekomstige herinneringen op. En ook bij ons, wij hebben daaraan deelgenomen. Wij zijn in de gelegenheid geweest om die steentjes te werpen in een Banda-Achenese onderwijs-rivier, geweldig toch?

De KSU zit er als sinds 2005 en rondom mij hoor ik geluiden dat daar zo weinig ruchtbaarheid in het Utrechtse aan is gegeven. Dan zie ik een blik van bewondering en waardering dat dit bestuur zoiets heeft opgezet. Misschien dat er hier in het Utrechtse meer steentjes geworpen moeten worden.

Bonnie Belle

Onderwijsinnovatie in Aceh?!

2009-05-17T15:01:00.003+02:00

Hieronder een bijdrage van Josje van der Laan:

Tijdens de afgelopen workshopreis van mei 2009 is er - naast de activiteiten op en met basisscholen rondom PMRI - ook gewerkt met docenten, studenten, bestuurders/management van de opleiding voor leraren basisonderwijs in Banda Atjeh (hier PGSD geheten).
Andre de Hamer, Erna Siegers en Josje van der Laan namen dat gedeelte voor hun rekening.
Voor opleidingsdocenten gaven zij - op hun verzoek - een instructiemorgen over de`koppeling tussen theorie en praktijk, uitgewerkt voor een lerarenopleiding en gebruikmakend van de cyclus van Kolb.
Docenten bepaalden enkele geschikte leergebieden en thema’s (science, rekenen, lezen) ; deze instructie werd vervolgens herhaald voor een 12tal geselecteerde 3e jaarstudenten - die nog niet eerder een stageschool van binnen hadden gezien.
Samen met hun docenten ontwikkelden zij een les; zij gaven de les en hun docenten observeerden. Erna, André en ik leidden vervolgens het nagesprek.
Een tweede voorbeeld betrof een thema uit de groepsdynamica over het welbevinden van kinderen in een groep. Studenten ontwierpen zelf een observatieschema (voor hen een totaal nieuwe ervaring) en observeerden vervolgens kinderen in de basisschool.
Ook hier leidden wij - onder het toeziende oog van hun docenten het nagesprek.
Een derde experiment betrof actieonderzoek, gerelateerd aan omgevingsonderwijs volgens de ons bekende stappen (observeren, herkennen, waarderen en analyseren). Deze leerstrategie was voor studenten een eyeopener. Ze gingen er op een basisschool energiek mee aan de slag.
Het enthousiasme van studenten is erg groot; Zij vragen andere inhouden, meer interactie en meer kansen op stagelopen. Opleidingsdocenten volgen wel, maar zijn - begrijpelijkerwijs - wat voorzichtiger.
Beiden hebben hun ervaringen in onze aanwezigheid neergelegd bij het bestuur van de universiteit. Dit bestuur gaat samen met KSU-Domstad en met ondersteuning van het Ministerie van Onderwijs in Jakarta subsidiemogelijkheden bekijken voor deze vorm van brede onderwijsinnovatie, waarin uitwisseling van opleidingsdocenten en studenten een belangrijk onderdeel zal vormen. Afgezien van financiën zien alle betrokkenen goede mogelijkheden.

Josje, namens Andre en Erna

een school om nooit te vergeten

2009-05-15T18:23:00.004+02:00

Soms moet het zo zijn. Op de laatste dag van het programma de mooiste ervaring. Voor mij was het zo. Ik was vandaag mee met de groep die op school 23 (vlak bij Ulelee, dus in het zwaarst getroffen gebied) nog wat materialen zou afleveren.
De kinderen hadden vandaag eigenlijk vrij, maar waren voor de gelegenheid terug gevraagd naar school. De hele ochtend (reken)spelletjes gedaan, met als favoriet: jenga.
Na de spelactiviteiten moesten we naar de lerarenkamer komen om daar op allerlei lekkers getrakteerd te worden. Toen kwamen de verhalen. Over 4 jaar geleden. Verhalen die nog steeds enorme impact hebben, ook al hoor je ze niet voor het eerst. Verhalen waarbij ook de mannen van de school emotioneel worden. (gek genoeg zie je dat vaker in de vissersdorpen, maar veel minder in de stad). En foto's die niet door de censuur zouden komen van menig ochtendblad (te heftig).
Of we daarna nog even konden wachten. Want er werd nog wat voor ons gehaald. Twee leerkrachten waren snel op de brommer naar de stad gereden om voor ieder van ons een schitterende tas te halen. Want ze wilden graag laten zien dat ze de start up workshop en materialen ontzettend gewaardeerd hadden. En of we terug wilden komen, want het deed de leerlingen en leerkrachten zo goed. Op de school die de meest bescheiden materiaalwensen had (we hebben op alle scholen gepolst aan welke leermiddelen directe behoefte was --> op sommige scholen komen dan lijstjes als "beamer, basketbalveld, etc") is het contact het warmst en de klik het best. Goed om zo te eindigen. Weet je precies weer waarom we dit project doen. We kunnen slechts een kleine bijdrage leveren, maar dat we die ook echt kunnen leveren is afgelopen twee weken weer erg duidelijk geworden. Dank aan iedereen die dat mogelijk heeft gemaakt!!!

André

Een middagje vrij

2009-05-13T12:34:00.003+02:00

Karlijn, Alice en Femke schrijven over de meest recente ontwikkelingen:

Gisterenavond zijn we uiteten geweest bij Bene. Het was een bijzondere avond, want we hadden allemaal een lootje getrokken. Je moest voor diegene een cadeautje kopen voor 15.000 Rupiah. Lijkt veel geld, maar het is slechts een euro, waarvoor je hier veel leuks kunt kopen! Zo waren er broches, hoedjes voor de mannen, haarfrutsels en een karaoke cd gekocht. We hebben hier weer heerlijk gegeten en…. Lekkere wijntjes gedronken (wat heel bijzonder is, want voor het overige zijn dit alcohol-vrije weken), die hard in de benen zakten, aangezien het eten lang op zich liet wachten. Hierdoor konden we goed slapen en de volgende ochtend was het opstaan iets zwaarder dan normaal…

Vanochtend zijn we weer naar de scholen gegaan om de leerkrachten te gaan observeren. Ze hebben gister een opdracht gekregen tijdens de workshop die ze vandaag gingen uitvoeren in de klas. Naast ons groepje waren er nog 3 observanten in de klas, dit waren leerkrachten van andere scholen en studenten van de Pabo. Het is altijd maar even afwachten hoe het daadwerkelijk loopt in de klas. Soms is het zo dat de leerkracht de les net iets anders geeft, dit kan op een positieve manier maar ook op een negatieve manier. Op de school Nurul Ishlah gingen de lessen ontzettend goed. De leerkrachten hadden het goed voorbereid en dit zag je ook terug in de les. De kinderen waren heel enthousiast en de leerkracht vond het ook interessant om eens zo een les te geven. Het kan ook anders lopen zoals op de school Limpok. De les op zich was leuk, maar er was erg veel ongewenst gedrag, waar de leerkracht niet goed mee overweg kon. Tijdens de evaluatie vroeg ze aan ons hoe ze hier het best mee om zou kunnen gaan. De observanten hadden tips en wij natuurlijk ook! Hopelijk heeft ze het begrepen en gaat ze er daadwerkelijk iets mee doen, want dat is natuurlijk afwachten…

Als lunch hadden we heerlijk bruin brood, gespot door Josje en André.

Vanmiddag is voor ons (Alice, Femke en Karlijn) een rustige middag. Even bijkomen van het drukke programma. Wij hebben ons bezig gehouden met therapeutisch monnikenwerk, namelijk het rijgen van kralenkettingen, het maken van mikado en een getallenlijn tot 100. Maar natuurlijk ook even bij geslapen en een boek gelezen. De rest is nu gezamenlijk bezig met het voorbereiden van een vervolgopdracht die morgenochtend uitgevoerd zal worden.

Vanavond eten we bij het guesthouse en hebben we als toetje: PANNENKOEKEN!

Morgen is de laatste werkdag op de scholen. Wel moeten de inkopen voor de scholen nog gekocht worden en weggebracht worden.

Groetjes van Alice, Femke en Karlijn

ps: kijk ook even goed naar de foto's bij dit bericht. Op de onderste foto van de twee foto's hierboven zie je een schitterend contrast tussen rekenen en realistisch rekenen. Let wel: het gaat hier om rekenen in klas 1 (in Nederland: groep 3) --> de sommen op het bord worden door geen van de leerlingen begrepen, maar met behulp van wat trucjes opgelost --> eerst tel je rechtergetallen die onder elkaar staan bij elkaar op met behulp van je vingers, daarna doe je hetzelfde met de linkergetallen. Als je die cijfers naast elkaar zet, dan heb je met een beetje geluk het goede antwoord. Geen idee wat bijvoorbeeld "49" nu eigenlijk werkelijk voorstelt....

Tegenstellingen in Aceh

2009-05-13T08:52:00.001+02:00

Een bijdrage van Helma en Rianne:

We hebben nu al veel scholen gezien en ontdekken steeds meer verschillen tussen de scholen, de leerkrachten en leerlingen. Op de vorige school hing er een heel fijne sfeer: kinderen en leerkrachten gingen vriendelijk met elkaar om en er was veel aandacht voor elkaar. Op de school van vandaag schrokken we van de manier waarop kinderen met elkaar omgingen: duwen, vechten, slaan met een liniaal. De headmaster vroeg ons om hulp bij het orde houden in de klas. Dit blijkt echt nodig! Veel leerkrachten hebben het klassenmanagement (nog) niet in de vingers. Ze richten hun aandacht op één kind en de rest doet waar het zin in heeft: rennen door de klas, schreeuwen naar een vriendje buiten, hinkelen in klaslokaal, of gewoon eventjes naar buiten lopen. Als de leerkracht opkijkt, zegt ze er meestal wel iets van, maar dat duurt dan even. Daarna blijven de kinderen hetzelfde gedrag vertonen. Wat me vandaag erg is bijgebleven: de leerkracht hielp een meisje met haar werk. Een joingetje kwam er bij staan, want hij had ook een vraag. De leerkracht bleef het meisje helpen, nadat het jongetje een paar keer ibu (mevrouw) had gezegd. Daarna schreeuwde hij echt keihard IBUUUUU door de klas en toen ging de leerkracht hem helpen! En zo kreeg hij met zijn gedrag de aandacht die hij wilde. Fascinerend, maar moeilijk te bevatten!

Scholen krijgen soms materialen waarmee ze niet mee uit de voeten kunnen. Bijvoorbeeld: een kopieerapparaat…. Deze stond al weken keurig te wachten om uitgepakt en aangesloten te worden, want ze wisten niet hoe dit moest. Voor ons, technische vrouwelijke Belanda’s, was dit natuurlijk een fluitje van een cent. Helaas klopte de gebruiksaanwijzing niet helemaal, maar met wat passen en meten kwamen we er toch wel uit. Helaas had de headmaster geen A4-papier en was het stopcontact een beetje bruin uitgeslagen, maar door de randjes van het papier af te knippen en op A4-formaat te krijgen, lukte het ons om de eerste kopietjes te maken! Deze hadden we nodig voor onze eigen observatielijst. We staan er versteld van hoe vanzelfsprekend wij ervan uit gaan dat het altijd allemaal aanwezig is en ook werkt. Kortom: het was weer een leerzame en interessante dag.

materialen naar scholen

2009-05-11T16:52:00.003+02:00

Hieronder een bijdrage van Miriam:
Na een heerlijk weekend, waar we heerlijk zijn bijgekomen en veel van de omgeving hebben gezien, begint de werkweek gewoon weer. Om 5 uur worden we gewekt door de moskee. Daar moet ik nog steeds aan wennen. Gelukkig hoort niet iedereen dit.
Vandaag zijn we begonnen met het afleveren van de gekochte materialen bij de scholen. Rekenboeken, rekenrekje, potloden, gummen, schriften, viltstiften, gymmatten, alles is voorbij gekomen en dan ben ik denk ik nog een hele hoop vergeten. Wat een dankbare mensen! We moeten zes keer op de foto en we worden tig keer gezoend, maar ik kan jullie verzekeren dat het op de goede plek terecht is gekomen. De scholen hier zijn heel wisselend in hun voorraad, maar 1 ding is zeker. Er is lang niet zoveel als in Nederland.
Vanmiddag was er weer een start-up workshop voor de nieuwe scholen. Weer nieuwe mensen, maar even enthousiast als de vorige! Ze zijn weer aan de slag gegaan met het maken van een plattegrond van de school. Dit is erg leuk om te zien aangezien niet iedereen weet hoe hij dit moet doen! Geen wonder dat de kinderen het ook niet kunnen.
Morgen gaan we naar de scholen toe en kunnen we daar een handje helpen. We zijn benieuwd!

Dagje vrij

2009-05-10T16:29:00.004+02:00

Vandaag had iedereen een dagje vrij. Een grote groep ging met labi labi's de bergen in; op olifanten rijden en zo...
Anderen bleven "thuis" in het Yellow House om wat te lezen, zwemvolleyballen, wandelen in de omgeving.
En dan was het natuurlijk moederdag vandaag. De moeders van deze groep werden tot hun verrassing getrakteerd op taart - waar vervolgens iedereen weer van kon genieten.
Kortom: voor iedereen een mooie break tussen twee drukke weken.

gezonde handelsmentaliteit

2009-05-10T05:41:00.004+02:00

Na een erg plezierige en goede eerste week was er voor enkelen van de groep een bijzondere afsluiting gisteren (zaterdag) middag. Met Erna en Josje ging ik naar Rahmah om het met haar en enkele van haar collega's over de volgende week te hebben en over de samenwerking in het algemeen. Nu heb ik op dit vlak al een paar leuke eerdere ervaringen in de rugzak, maar het overleg van gisteren kan zeker in mijn top drie...
Bij binnenkomst werden we direct - middels door een beamer op de muur geprojecteerd excel-overzichtje - geconfronteerd met het kostenplaatje van alle activiteiten van deze weken (en voorgaande maanden). Of ik ter plekke en liefst direct een contract wilde tekenen waarin stond dat alles (en dan bedoel ik ook alles, tot en met iedere kop koffie aan toe) op kosten van ons zou komen en dat de financiële bijdrage van de andere partij nul zou zijn (hier geen details, maar de eerdere afspraken waren iets genuanceerder). Maar dat tevens alle rechten (ook van het onderwijsmateriaal, dat toch voor het grootste deel - op vraag van hier, door óns aangeleverd is) bij Unsyiah en PMRI zouden komen te liggen. Stukje gezonde handelsmentaliteit zullen we het maar noemen. Het maakt niet uit of je op de markt bent of bij een overleg over samenwerking: uitgangspunt is dat er onderhandelt wordt. Dus vooral blijven lachen en vriendelijk aangeven dat dit een prachtige eerste conceptversie was, maar dat een volgende versie er "slightly different" uit zou zien. En dat er terplekke niets ondertekend ging worden en dat dit ook al maanden bekend was. Voor de duidelijkheid: ik onderteken sowieso niets; dat is voorbehouden aan de CvB's van KSU en Domstad en aan de rector van Unsyiah / hoofd PMRI. In wielertermen: ik ben de wegkapitein van team KSU&Domstad, (voor de wat oudere bloglezers onder ons -->) zeg maar de "Henk Lubberding" van dit project. Wegkapiteins tekenen geen contracten, dat is de taak van de ploegleiders. En dat is maar goed ook.
Na deze binnenkomer werd het laatste restje energie zorgvuldig uitgezogen door een overleg over het programma van komende week. Een overleg waar je normaal gesproken in Belanda een half uur over zou doen, maar waar we hier ongeveer 2,5 uur voor nodig hadden. Om uiteindelijk tot een overigens prima programma voor komende week te komen, maar ook tot een ouderwets stevige koppijn. En een behoorlijk sjachrijn bij ons alle drie (waarbij zeker geldt: gedeeld sjachrijn is half sjachrijn). We hadden ons nog wel voorgenomen: "wat er ook gebeurt, wij blijven lachen". Deze strategie is dit keer dus mislukt.
Van die dingen...

Nb: bovenstaande stukje is niet bedoeld als verwijt aan het adres van de projectpartner, wel als een zoveelste constatering dat er bij een project als dit voortdurend cultuurverschillen overwonnen moeten worden. De projectpartner zal hierbij overigens minstens zoveel moeten overwinnen. Zodra wij bijvoorbeeld iets van irritatie laten blijken tijdens een overleg, dan wordt dat opgevat als onbeleefd en grof.

Samen sterk!

2009-05-09T16:27:00.002+02:00

Hieronder een verslag van Sjoerd en Sonja:

Vrijdag was de laatste dag op de scholen. Volgende week gaan wij weer naar andere scholen. Wij (Sonja en Sjoerd) zijn de afgelopen dagen op school 38 geweest. Een school met 10 leerkrachten en 42 leerlingen. De school is (net zoals de meeste scholen) hard door de tsunami getroffen. Veel leerkrachten en leerlingen zijn verdronken. Van deze school hebben 4 leerlingen van de 238 en 2 leerkrachten van de 15 de ramp overleefd.

Donderdagmiddag hebben we met de leerkrachten een les bedacht die ze vrijdagmorgen hebben uitgevoerd. Nu een verslag hoe dat is gegaan.
Om 8.00u waren we op de school. Eerst een gesprek met het schoolhoofd. Daar hadden we gisteren niet zo veel tijd voor. Zij vertelde wat over de school eerst en nu. Vervolgens naar klas 1. Deze juf wilde een les doen rondom klokkijken. Zodra ze begon werden wij helemaal enthousiast. Ze begon haar les met een context door te vertellen waar je een klok voor kan gebruiken en waar de kinderen een klok van kennen. De kinderen waren gelijk betrokken. Ook de leerkracht was heel enthousiast ook al keken wij en nog een aantal leerkrachten en studenten mee met haar les. Ze had zelf thuis klokjes gemaakt waarmee de kinderen de tijd aan konden geven! Super. Wij hebben echt het idee dat ze vanuit de workshop verschillende dingen heeft geleerd en ook daadwerkelijk kan en wil toepassen in haar les. Dat kwam duidelijk in haar klokles naar voren.
Het is voor ons ook een hele ervaring om samen met de leerkrachten tot een les te komen. Zo hebben ze bijv. eerst 20 minuten gepraat alleen maar over het doel van de les en toen was die nog niet goed. Weer een kwartier erbij. Vervolgens 30 minuten een discussie over of ze nu gelijk een werkblad zou gaan maken of die avond. Het had dus al lang af kunnen zijn in die tijd. Dan denk je soms dat het veel vlotter mag, maar als je dan de les ziet vergeet je dat allemaal.

Het is echt super om samen te werken en van elkaar te leren. Zo hebben we aan het eind van de ochtend nog een aantal spelletjes laten zien die je met een dobbelsteen kunt doen. Het hele schoolteam stond om de tafel en was enthousiast. Als dank voor onze komst kregen wij een t-shirt van Atjeh. Ook zat er een briefje bij dat nog veel meer waarde voor ons heeft. Daarin stond hoe dankbaar ze waren en dat ze zich excuseerde voor de dingen die ze ons niet konden bieden. Dat raakt je. Daar kan niet iets anders tegen op.

Kortom een geslaagde eerste workshopweek. We zijn heel benieuwd hoe het volgende week gaat lopen met de nieuwe scholen. We zijn vrijdag avond met bijna iedereen heerlijk uit eten geweest en hebben daar in het restaurant uit volle borst het weekend ingezongen! Even lekker bijkomen.

Namens iedereen een hele zonnige groet vanuit Indonesië,

Sonja en Sjoerd

bijna een week onderweg

2009-05-08T05:09:00.009+02:00

De eerste week van deze workshopreis zit er bijna op. Door de zeer matige internetverbinding en de erg lange dagen lukt het niet om iedere dag een bijdrage te plaatsen op het weblog. Maar nu dan een beetje de schade inhalen met een extra lang bericht...

Deze week startte maandag (zondag bestond uit acclimatiseren en de stad leren kennen) met het bezoeken – ter kennismaking met het Indonesische schoolsysteem - van een school (SD 70) en een uitgebreid seminar in de middag. Dat seminar was boeiend, maar zeker voor iedereen die geen directe actieve rol had: erg zwaar want een lange zit in een hete zaal. Er waren ongeveer 300 bezoekers, bestaande uit: leerkrachten uit stad en regio, pabodocenten- en studenten uit stad en regio, universiteitsdocenten en onderwijsbestuurders. En last but not least: het bonte gezelschap uit Belanda.
Het programma in kort zoals hier aangekondigd (en uitgevoerd):
13.30 - 13.45 Opening Ceremony door Chairmen of Committee report en Chairmen of P4MRI Unsyiah
Rector of Unsyiah
14.00 - 15.15 Panel session 1
Jan Van Der Klis (Chairmen of KSU Belanda) - overview and objectives of KSU and Domstad program
Johan Usmany, Bonnie Belle en Marielle Tammes (KSU teachers Belanda) - "Matematika Realistik on 6 B.A. schools:
objectives, first results and wishes"
Andre de Hamer (Koordinator KSU Belanda) - "children research in the classroom and in the school environment"
15.20 - 16.35 Panel session 2
Erna Siegers & Josje Van Der Laan (Dosen Domstad Belanda) - "a closer look on theory-practise interaction"
Tessa Verkerk & Femke Kramer (students Domstad Belanda) – “use of portfolio”
Prof. Dr. Ahmad Fauzan, M.Si., M.Sc. (Guru Besar IKIP Padang) – PMRI overview
Dr. Rahmah Johar, M.Pd. (Dosen Pendidikan Matematika FKIP Unsyiah) – PMRI in Banda Aceh

(waar wij meestal - ook in Nederland lopen natuurlijk genoeg uitzonderingen op deze regel rond - niet zoveel belang hechten aan de titels van sprekers, en dus ook niet hadden laten vermelden, ligt dat hier totaal anders zoals je kunt zien op het spandoek… Eén van de vele nadelen van de hierarchie-manie van dit land is dat waardevol studentenwerk meestal onvermeld blijft --> in dit geval werd de bijdrage van onze studenten Femke en Tessa erg gewaardeerd door de zaal maar, omdat zij student zijn, worden zij niet genoemd op het "spanduk" --> tja, van die dingen... )

De start up workshop in nauwe samenwerking met de universiteit hier (Rahmah) verloopt ondertussen goed. Na enig aftasten van twee kanten weten Rahmah en haar team en wij nu behoorlijk wat we van elkaar kunnen verwachten en wat we aan elkaar hebben. Dit tot groeiende tevredenheid aan beide kanten. De nieuwe scholen weten ondertussen amper wat hen overkomt maar zijn wel erg enthousiast. Dat rekenen ook op deze manier kan, is een ontdekking. Het kan zelfs leuk zijn en het hoeft niet altijd met sommen vanuit het boek....

Hieronder enkele bijdragen met indrukken van “onze” mensen van afgelopen dagen.

Woensdag 6 mei 2009

Vandaag gaat de wekker iets later dan gisteren; we hoeven pas om 8.00 uur te vertrekken! We gaan in groepjes naar de drie scholen waar we gisteren ook al geweest zijn. We hebben toen al geobserveerd, maar vandaag mogen we echt iets gaan doen! We hebben er allemaal zin in, want de afgelopen dagen waren interessant, maar vermoeiend omdat we vooral gezeten, gekeken en geluisterd hebben. Nu dus aan de slag! We hebben gisteravond allemaal rekenspelletjes bedacht die we tussen de lessen door kunnen doen. Sommigen gaan aan de slag met dobbelstenen, anderen met de (levende) getallenlijn of telspelletjes. Bij iedereen een groot succes! De kinderen zijn enthousiast en ook de leerkrachten worden geprikkeld. In menig klaslokaal staat het halve team te kijken en zich te bemoeien met onze lesjes.
Rond een uur of 11 maken alle groepjes zich klaar om te vertrekken. Dit gaat in Indonesie niet zomaar. Alle leerkrachten komen weer uit hun lokalen om nog even met ons op de foto te kunnen, handen te schudden en ons allerlei eten en drinken toe te stoppen. Een half uur later kunnen we dan echt vertrekken!
Terug naar het guesthouse om in alle rust even te lunchen en de ervaringen met elkaar uit te wisselen. Na de lunch vertrekken we naar een school om daar een rekenworkshop met de leerkrachten te doen. Een aantal van ons hebben lessen bedacht: een les over torens bouwen voor klas 1 en een over plattegronden voor klas 2 en hoger. Samen met de leerkrachten bereiden we deze lessen voor de volgende dag voor. Het is niet de bedoeling dat wij de les gaan doen, wij zijn er alleen om te begeleiden. In Nederland zou dit voorbereiden vrij snel gedaan zijn, maar hier gaat het allemaal een stuk langzamer. De leerkrachten hebben veel vragen, zoals 'Wat hebben plattegronden met rekenen te maken?', dus het gaat maar met kleine stapjes vooruit. Daarnaast zijn de Indonesiërs nogal van het uitweiden en moet alles vertaald worden door onze tolken, waardoor het allemaal langer duurt. Onze tolken zijn overigens top! We hebben heel veel lol met ze en ze fungeren ook als een soort gids.
Na een lange dag plonzen we met zijn allen nog even in het zwembad, waarna we weer een lekkere maaltijd eten in het guesthouse. Morgen weer een druk programma voor de boeg, vroeg naar bed dus!

Roos van den Berg

Donderdag 7 mei 2009

Zoals als elke ochtend stonden wij weer voor dag en dauw op!! Dit keer vertrokken wij om half acht richting de scholen. Het ontbijt is hier geweldig, toast, toast, toast en nog eens toast. Na een volle maag en wat gehobbel in de labi labi kwamen we aan bij onze school. De kinderen stormden op de labi labi af om ons te begroeten met schaterende lachende gezichtjes! De bedoeling van vandaag was dat de leerkrachten een les over het bouwen van torens moesten geven die we gisteren met hen hadden voorbereid.
De dozen stonden om de hoek al te wachten en uit een kast werd er ook nog snel iets gepakt.
De grote grap was dat de leerkrachten aan de gang gingen met bouwen, het plakband was niet aan te slepen en kinderen werden heftig gecorrigeerd als ze iets wilden inbrengen.
Door middel van de tolk lieten we aan de leerkracht weten dat het toch echt anders kan.
De evaluatie was echt leuk om te zien. Met steeds een groepje kinderen voor de klas vroeg de leerkracht: ‘Welk gebouw is het hoogst? Welke (na wat flink gerammel) is het stevigst? Stel dat er nog een vloedgolf komt, waarin ga je dan schuilen?’
Wel vindt de leerkracht dit moeilijk te begrijpen dat ook deze opdrachten onder het vak rekenen vallen.
En die barrière merkten we in de middag!
Na de maagjes gevuld te hebben met heerlijk overvette stukken pizza bij de Pizzahut gingen we weer verder met de workshops die we elke middag met alle leerkrachten van de 4 scholen hebben.
Deze middag moesten ze zelf een vervolgopdracht bedenken over realistisch rekenen. Na een uur lang discussiëren waren we tot de conclusie gekomen dat deze manier van lesgeven een ver van hun bedshow is!!!
Hebben net lekker gedobberd in het zwembad met een cola en een zakje chips.
We gaan zo weer een dutje doen om morgen weer fris en fruitig voor de dag te komen.

Groetjes en een tium van Marloes, Rosanne en Femke

P.s. Wist je dat Jan van de Klis vals speelt met UNO???

Ondertussen worden ook op de pabo hier (PGSD) mooie vorderingen gemaakt, maar hierover meer in een volgend bericht!

Installatiefeestje

2009-05-04T18:55:00.005+02:00

De installatie van de computers is begonnen. Marco van Doorn, Lex de Goeij en Vincent Verheijen – de mannen die deze klus klaren - hebben afgelopen dagen systeemschijven gemaakt en vandaag – 4 mei - de eerste 10 computers op school SDN 70 geïnstalleerd. Dat was een feestje, want niet alleen verliep het technisch perfect, de leerkrachten en leerlingen waren zichtbaar erg gelukkig met de computers. De machines werden direct getest en goed bevonden. Dat er behalve een besturingssysteem en een Officepakket, ook reken- en taalsoftware mee geïnstalleerd was, werd door iedereen gewaardeerd. De leerlingen vonden met name de rekenspelletjes leuk en het schoolhoofd kon haar geluk niet op.
Het werd helemaal gezellig toen ook nog een paar oude computers op diezelfde school gerepareerd konden worden door onze drie ICT-helden. Onze mannen werden verwend met lekkere broodjes en drinken. Als het met de installatie van de overige 140 compu’s precies zo gaat, dan wordt het twee weken lang erg genieten voor iedereen! Daarom vanaf deze plek: veel dank aan iedereen die dit mogelijk heeft gemaakt, in het bijzonder natuurlijk de gulle schenkers: University College Utrecht!!!

derde workshopreis veilig geland

2009-05-02T18:49:00.009+02:00

Op 1 mei - de dag na die hele rare en nare koninginnedag - zijn 18 KSU- en Domstad leerkrachten/ICT-professionals/studenten/docenten/schoolleiders vertrokken vanaf Schiphol. Het afscheid was weer goed: uitgezwaaid door familie, vrienden en KSU-collega's Ben van Lieshout en Dianne te Velde. Iedere deelnemer door hen voorzien van KSU-puzzel&dropzakjes.

Na een lange reis - dat went nooit: ruim 24 uur vliegtuiglawaai en luchthavendrukte - zijn we inmiddels weer aangekomen. De deelnemers van de derde worskhopreis en het computer-installatieteam (voor trouwe lezers van dit blog: na bijna 2 jaar stempelonzin met 6 Indonesische ministeries zijn de computers eindelijk aangekomen op de plaats van bestemming!) zitten veilig in Banda Atjeh, als vanouds in het Yellow House. Het welkom door Jan van der Klis en Marianne Kemps - zij zijn hier al wat langer - zie ook het vorige en volgende bericht - was erg hartelijk. Het weerzien met hen en Yellow Housevrienden en -bekenden eveneens plezierig en hartelijk.
Erg leuk onderweg: in Medan werden we tijdens de 3,5 uur durende tussenstop ontvangen door de consul (pater Van Diemen) en de deputy-consul (Rein Meijer) bij de familie Meijer thuis. Deze gastvrijheid inclusief hapjes en drankjes werd door iedereen bijzonder gewaardeerd! Geweldig om daar ook Soehardi weer te zien.
Daarmee vloog deze tussenstop voorbij en leken we probleemloos Medan weer te kunnen verlaten. Dat zou te gemakkelijk zijn geweest, dus hadden onze vrienden bij Garuda een verrassing voor ons. Dit keer geen overgewicht-truc (vorig jaar), maar een officieel document waaruit bleek dat 8 van onze mensen al twee maanden geleden van de vlucht naar Banda Atjeh waren gecancelled. Na veel gezeur, gebel en gemopper bleek dat officiële document (toch knap hoe je zo'n papier zo snel zo geloofwaardig in elkaar kunt knutselen) een "foutje" en stond iedereen toch op de lijst. Dat scheelde weer 8 businessklasstoelen, die anders "nog wel even geregeld hadden kunnen worden". En zo was Medan toch weer ouderwets Medan: een fijne test van humeur en stressgevoeligheid.
Dat ben je na een paar uur gelukkig al weer bijna vergeten en hoort het tot de eerste reisannecdotes van deze workshopvisit. Nu ligt iedereen op één oor en lijkt de zomermoesson begonnen: het komt met bakken uit de hemel. Morgen bijkomen, stad bekijken en dan daarna volop "aan de bak".
Als internet en schema het toelaten, zal ik komende twee weken weer iedere dag een stukje te plaatsen. Selamat tidur, welterusten!
André

2009-04-29T21:36:00.005+02:00

Als ik dit bericht plaats, zit ik in mijn kamer achter de computer van Anne. Zij is met Jeske en Muriel j.l. vrijdag vertrokken. Hun taak zit erop. Na 3 maanden hier gewerkt te hebben op de 6 scholen die de KSU heeft ‘geadopteerd’ hebben wij letterlijk het stokje zeg maar stok, overgenomen. Als die foto op de site komt, kunnen jullie zien dat wij onze overdracht serieus nemen. Wij zijn Marielle, Johan en Bonnie kortweg: BOJOMA, de vorige groep heette JAM.
Jan van der Klis en Marianne Kemps hebben hen hier uitgezwaaid, want zoals het een directeur betaamt, is hij in het veld. Hij wil met eigen ogen zien welk werk hier verzet wordt en welke resultaten het oplevert, of niet. Zij zullen ook de nieuwe workshopgroep o.l.v. Andre verwelkomen, dit weekend. Dan wordt Yellow House weer bevolkt door Holland. We hebben het kamp omgedoopt tot: Kampong ’s Utrecht. Het blijft toch het KSU-kindje op afstand nietwaar?
BOJOMA gaan verder met hun opdracht: Marielle en Johan begeleiden de leerkrachten van kelas 4 en 5 met realistisch rekenen. Ik doe de follow-up voor de kelas-kelas 1,2 en 3.
De scholen hebben op hun eigen niveau en op hun eigen-wijze vorm gegeven aan het rekentraject van Dr.Rahmah Johar: PMRI op maat i.s.m. het Freudenthalinstituut Utrecht.
Het is geweldig te zien dat er stappen worden gezet op het gebied van interactief en realistisch onderwijs. Kinderen in groepjes, materiaalgebruik, vinger omhoog, uitgestelde aandacht, schuchtere invoering van directe instructie. Weliswaar kleinschalig en in kleine stappen, maar er is ontwikkeling waar te nemen: betul (echt). We zitten hier toch in het oosten, in een totaal andere cultuur, met op de achtergrond die verschrikkelijke tsunami-erfenis. Laten we ons blijven realiseren dat dit een impact heeft op de bevolking ( kinderen en leerkrachten) hier, waarvan het merendeel gelooft dat het de wil van God is geweest, dat dit is gebeurd. Dan heeft traumaverwerking geen prioriteit. Hoe wil je dan kinderen leren zich te ontwikkelen tot evenwichtige persoonlijkheden als ze niet gelukkig zijn?
Dit dilemma speelt mee in het werk wat de KSU hier doet. Er wordt niet stil gestaan want desondanks kan onderwijs aangepakt worden. Waarom ook niet?
De wil is er bij lesgevers, die van ons workshops hebben gevolgd en toepassen in hun eigen situatie. De wil is er bij kinderen die zo gedisciplineerd zijn om in de klas te blijven als de leerkracht te laat komt of anderszins: wij moeten, want wij willen. Kennis is macht. Dat weet de government, daarom staat rekenen zo hoog op de lijst.
Banda Aceh wil het, daarom kunnen wij hier zijn.
Selamat dari sini, Marielle, Johan en Bonnie.

Kleine nuancering van de redactie (André de Hamer):
Dat traumaverwerking het belangrijkste probleem is, is bekend. Maar juist omdat dat een taboe is (het motto is in Atjeh: "de ramp is geweest, niet naar achteren kijken maar naar voren" - trauma heeft hier de lading van wat "S5" vroeger onder dienstplichtigen had), is het de kunst om via een andere verpakking tot je doel te komen. De titel van ons programma dit jaar is niet voor niets "realistisch rekenen in een veilige omgeving". Het realistisch rekenen vereist een andere manier van onderwijs verzorgen, eentje waarbij het kind veel meer centraal staat. Dat is waar wij aan bij kunnen dragen.
Dat de Indonesische overheid daarnaast ook graag het rekenniveau omhoog wil krijgen is logisch, gezien de dramatische plaats van dit land op internationale rankings van rekenonderwijsniveau. Maar dat was en is niet ons hoofddoel...

Tussenstand

2009-04-12T13:25:00.002+02:00

Nadat we bij het Tobameer en in Bukit Lawang tussen de orang oetans hernieuwde energie hebben opgedaan, zijn we vorige week weer vol frisse moed aan het werk gegaan. Hier en daar merkten we dat sommige leerkrachten weer even terug waren gegaan naar de traditionele manier van rekenles geven. Op zich logisch, want je manier van lesgeven helemaal veranderen kost veel tijd en energie, en dan is het af en toe ook lekker weer even terug te kunnen vallen in het oude, vertrouwde ritme. Realistisch rekenen geven vraagt ook veel van de leerkrachten hier. Omdat er alleen een nieuwe methode klaar is voor de eerste klas, moeten de andere leerkrachten veel lessen zelf ontwerpen en werkbladen maken. In Indonesië worden de leerkrachten slechts betaald voor de uren dat de kinderen op school zijn, plus nog een uurtje erna. Willen ze langer blijven, dan moet de school zelf het salaris betalen. Er wordt dus van uit school niet echt gestimuleerd om veel tijd te stoppen in voorbereiding. Gelukkig zijn er leerkrachten die thuis aandacht besteden aan hun werk, maar helaas ook die dat helemaal niet doen en hun voorbereiding ’s morgens in de klas doen. De kinderen wachten wel. Wat ook een lastig punt blijft is het gemak waarmee de leerkrachten afwezig zijn. Dit is ook niet bepaald bevorderlijk voor de continuïteit van het onderwijs. Helaas ligt dit ook voor een deel bij het schoolhoofd. Als zij er ook vaak niet is, wie moet de leerkrachten dan wijzen op hun verantwoordelijkheid?
Gisteren zijn Johan, Bonnie en Marielle gearriveerd. Zij komen het stokje van ons overnemen aan het eind van deze maand. Een mooi moment voor ons om de balans op te maken en om hen samen met de scholen en Rahmah te laten bepalen hoe ze de komende drie maanden gaan invullen.
Als we zo terugkijken op afgelopen periode, hebben we heel wat werk verzet met wisselende resultaten. In een aantal klassen zijn de leerkrachten heel goed bezig en denken we zelfs dat zij met minder begeleiding zelfstandig verder kunnen gaan. Bij leerkrachten waar klassenmanagement het belangrijkste probleem was, zien we ook vooruitgang, zij kunnen langzaamaan beginnen met het invoeren van realistisch rekenen. Helaas is er ook in een paar klassen niet zoveel vooruitgang geboekt: leerkrachten veel afwezig geweest of didactisch niet sterk zijn en hun les niet goed voorbereiden en een leerkracht die zwaar getraumatiseerd is en geen verandering wil. Daarnaast is het op één school nog steeds lastig om afspraken te maken, daar zijn we echt te weinig geweest.
Het samenwerken met Rahmah en haar PMRI-team was erg goed: de vele overleggen, de workshops voor leerkrachten en het college voor studenten waren geslaagd. Een belangrijke ontwikkeling, want zij moeten het uiteindelijk straks alleen verder gaan doen. Afgelopen periode zijn we ook een paar keer gaan kijken op twee pilotscholen van het project. Erg leuk om te zien hoe een rekenles eruit kan zien, als ze al langer met realistisch rekenen bezig zijn. Dat geeft ook weer energie om op onze scholen verder te gaan. Onze scholen hebben nog een lange weg te gaan, maar eens zullen ze ook zo ver zijn. Rahmah wil de leerkrachten ook op deze pilotscholen laten kijken en we hopen dat zij daar net zoveel energie van krijgen als wij.
Ons werk hier zit er over tweeënhalve week op. We gaan dan nog even genieten van een verdiende vakantie, voor we ons weer in het hectische onderwijswereldje van Nederland storten. Onze koffer is dan gevuld met een schat aan ervaringen en relativeringsvermogen. We vonden het fantastisch om een bijdrage te mogen leveren aan dit project en zullen nog vaak terugdenken aan deze bijzondere tijd met enthousiaste leerkrachten en heel veel lieve, ondeugende en leergierige kinderen.
Veel groetjes van Anne, Jeske en Muriël

Lesgeven blijft leuk!

2009-03-30T23:34:00.003+02:00

Voor we morgen naar het Tobameer vertrekken, nog een kort verslag van afgelopen week. We zijn druk bezig geweest met het voorbereiden van een college voor 100 studenten van PGSD (Pabo), verdeeld over 3 groepen. De bedoeling was dat we zouden vertellen over het onderwijs in Nederland, realistisch rekenen en hoe de leerkrachtenopleiding in Nederland eruit ziet. We hebben een mooie powerpointpresentatie gemaakt. Ook wilden we een filmpje laten zien van een rekenles in Nederland, maar ondanks alle inspanningen van Arlette en veel gemopper van ons op het trage internet is dit niet gelukt. Arlette, misschien kun jij straks wat filmpjes meenemen? De studenten hoefden niet alleen te luisteren, we hebben ze ook aan het werk gezet met een realistische rekenopgave. “ Maak van A4’tjes twee kokers met een vierkante ‘bodem’. Eén in de lengte en één in de breedte. Welke van deze kokers heeft de grootste inhoud? Of gaat er evenveel in? Hoe los jij dit op? “ Het was erg leuk te zien hoe de studenten na een lichte aarzeling aan de slag gingen. Wat de oplossing is verklap ik niet, probeer maar. Dit is nu realistisch rekenen! Waar de studenten het meest van onder de indruk waren, was het feit dat we in Nederland al om 8.00 uur op school zijn en pas om 17.00 uur of nog later weer naar huis gaan. Wat we dan al die tijd deden? Soms vraag ik me dat ook wel eens af, maar als we dan hier zien dat de kinderen soms de eerste 20 minuten van een les moeten wachten op de juf die nog moet voorbereiden en kopiëren, dan denk ik dat wij toch iets effectiever bezig zijn. Het college geven was erg leuk, met veel enthousiaste studenten die erg nieuwsgierig waren naar het onderwijs in Nederland, maar ook graag wilden weten of ik getrouwd was en hoe oud mijn kinderen waren. Deze middag bracht ons weer een hoop nieuw energie. Het zou leuk zijn als we het nog een keer mogen doen!
Verder blijven we ons verbazen over allerlei dingen, waarvan er sommige eigenlijk zo simpel zijn: zo wordt hier bij het rekenen vaak de vingers gebruikt. Bij sommen tot 10 gaat dat heel goed, lastiger wordt het als de sommen boven 10 uitkomen: geen probleem hier, de tenen worden er gewoon bij gepakt. De juf van klas 1 wil kikkersprongen maken op de getallenlijn. Om dit voor te doen gebruikt ze de tegels van de klas als getallenlijn. Duidelijker kan het niet en de getallen schrijf je gewoon met een dikke stift op de tegels. Veeg je zo weer weg. Handig toch? Het sanitair op de scholen is niet zo heel best, vaak is er geen water in de mandi en kan de (hurk)wc niet gebruikt worden. Een keer werd dat opgelost door mineraalwater te gebruiken, want de juf uit Nederland kun je de wc toch niet weigeren. Afgelopen week kwam ik op een school en de juf was er niet. Ze was even naar huis met de motor om naar de wc te gaan. De kinderen wachten geduldig tot juf weer terug is. Gisteren kwam ik in een klas waar pas een nieuwe juf was en waar al een hele poos geen vaste leerkracht was, met als gevolg een klas die heel moeilijk te handhaven is. Ook deze juf had er moeite mee en tot mijn schrik gebruikte ze de bordliniaal om af en toe een tik op de handen of tegen een been aan te geven. Later toch maar voorzichtig gezegd dat ze met belonen meer zou bereiken. Lastig af en toe hoor! En wat dacht je van een juf die de kinderen opdracht geeft van cirkel te verdelen in drieën door middel van vouwen. Ze kreeg het zelf niet voor elkaar en kwam mij uiteindelijk raad vragen hoe het moest….
Vanmiddag hebben we kennis gemaakt met de bureaucratie van de overheid hier. We gingen naar de immigratiedienst om ons visum te verlengen. We hadden al bedacht dat het niet helemaal zonder slag of stoot zou gaan en ja hoor: tweeënhalf uur later verlieten we het kantoor zonder visum en nadat zowel Bunga als Rahmah voor ons apart naar het kantoor gekomen waren om te praten met het personeel. Het gesprek met de baas was alles behalve prettig. Een staaltje machtsvertoon van een zeer chagrijnige man die er echt niet over dacht om ons te gaan helpen vandaag. Uiteindelijk blijkt het nogal ingewikkeld te liggen en gaat Rahmah (wat een geweldig mens is dit, ze doet alles voor ons!) het volgende week voor ons op de universiteit (omdat we op uitnodiging van hen hier zijn) in orde maken zodat we daarna bij de immigratiedienst het visum kunnen halen. We zijn benieuwd!
En zo is het verslag toch nog langer geworden door alles wat we hier meemaken. Jullie merken wel, elke dag brengt toch weer verrassende dingen met zich mee.
Veel groeten uit Banda Atjeh van Anne, Jeske en Muriël!

Bijna op de helft

2009-03-15T21:12:00.002+01:00

Wat gaat de tijd snel!! Van ons honderd-dagen-verblijf hier, zijn er al bijna vijftig voorbij. Over drie weken komen de volgende mensen alweer, Johan, Bonnie en Marielle, die het stokje van ons gaan overnemen, nadat we eerst een maandje samen werken. We zijn al druk bezig met verslagen maken en versturen, zodat zij zich goed kunnen inlezen. Dit om de continuïteit van ons project te kunnen waarborgen.
Van de zes scholen waar wij komen, zijn wij op vier aardig goed gestart. De resultaten na enkele weken begeleiding zijn wisselend. Het ene moment zijn we erg enthousiast, omdat we zien dat de leerkracht de nieuwe manier van lesgeven goed oppakt, er veel materiaal is om mee te werken en de kinderen verschillende oplossingsstrategieën gaan gebruiken. Het volgende moment zijn we echter teleurgesteld, omdat er afspraken niet worden nagekomen, een juf afwezig is of een juf geeft weer een ouderwetse les uit het boek, waarbij weinig valt te coachen. Het lastigste vinden de leerkrachten het gebruik van een context en ze vinden het erg moeilijk de kinderen zelf oplossingen te laten bedenken. Ze zijn erg van het voorkauwen hier. Hier en daar zien we leerkrachten die het zachtjes aan gaan veranderen. Ook werken we aan klassenmanagement. De juf vraagt iets aan de kinderen en die geven en masse schreeuwend het antwoord. Nog eens gevolgd door een “Berapa?” (hoeveel?) van de juf en dan weer het antwoord van de hele klas. Dit wordt meerdere keren herhaald, net zolang tot onze oren tuiten. Voorzichtig proberen we de leerkrachten ervan te overtuigen dat de kinderen echt wel meedoen, als ze hen hun vinger laten opsteken en niet iedereen het antwoord brult. Op een school zijn we nu al een paar weken niet geweest. Pogingen om een afspraak te maken zijn nog tot nu toe nog mislukt. Komende week maar weer proberen. Op de laatste school zijn we afgelopen week goed gestart: in klas één en drie staan enthousiaste leerkrachten die goed van start zijn gegaan. In klas twee gaat het echter niet zo goed. Deze leerkracht is zwaar getraumatiseerd door de tsunami en volgens haar collega’s is ze erg veranderd. Ik merk ook dat de kinderen een beetje bang voor haar zijn. Zij vindt het ook erg moeilijk het vertrouwde los te laten en iets nieuws te proberen. Iedereen op school weet ervan, maar er wordt helaas niet veel aan gedaan. Heel sneu voor haar, maar ook voor de kinderen. Hoe dat verder moet, weten wij niet. In ieder geval is die klas er niet klaar voor om realistisch rekenen in te voeren.
Naast het werk op de scholen zijn we nu ook druk in overleg met Rahmah en haar team. Ook worden nu de PGSD (PABO)-studenten betrokken bij realistisch rekenen en deze week gaan wij een college geven aan 80 studenten. We gaan het hebben over realistisch rekenen (uiteraard!), maar ook over de verschillen tussen het onderwijs in Nederland en Indonesië (wat ben ik blij dat ik nog foto’s van mijn klas op de computer heb staan) en over de opleiding tot leerkracht. Hier gaan de studenten pas na een half jaar de basisscholen in en dat willen ze nu gaan veranderen. Rahmah was erg enthousiast over het Nederlandse model van meteen de klassen in. Rahmah is erg blij met onze steun en wij merken ook dat we via haar heel goed werk kunnen doen. Dit is ook de beste manier om het realistisch rekenen echt iets te kunnen laten zijn van de mensen hier. Zij moeten er straks alleen mee verder, als wij weer weg zijn. We hebben er vertrouwen in dat het met Rahmah en haar team goed gaat lukken, al zal de weg die ze moeten gaan nog lang zijn.
O ja, de kopieerapparaten werken inmiddels op alle scholen!! Zie bijgevoegde foto.

Jeske, Anne, Muriël

Aan het werk

2009-02-26T21:00:00.003+01:00

Na een heerlijk verblijf van twee dagen op Pulau Weh, het meest noordwestelijke eiland van Indonesië, zijn we vorige week gestart met het begeleiden van de leerkracht bij het invoeren van realistisch rekenen. De beginsituatie is overal vastgelegd en op vier scholen kunnen we nu echt aan het werk. Op twee scholen loopt het nog niet echt lekker. Of de leerkrachten hebben de workshops in december niet gevolgd, of wel en zijn vervolgens overgeplaatst naar een andere school. Ook is er een gebrek aan leerkrachten en de leerkrachten zijn hier nogal eens ziek of hebben een ziek kind, waardoor ze niet op school kunnen komen. Deze scholen hebben we even in de wacht gezet, om ze de gelegenheid te geven hun zaken op orde te hebben. Over twee weken gaan we daar weer heen.
Tijdens de nabesprekingen van de observaties kwamen er bij de leerkrachten heel wat vragen naar boven. Ze willen heel graag begeleiding van ons bij het invoeren van realistisch rekenonderwijs. We zijn heel bewust terughoudend in het overnemen van de les en het verzorgen van materiaal. De leerkrachten moeten zelf aan de slag. Wel geven we tips, geven we soms een introductie en hebben we een paar werkbladen gemaakt als voorbeeld. Zo hebben we ook blokjes en staafjes laten maken als demonstratiemateriaal. Misschien laten we meer maken, eerst maar eens kijken of ze er wat mee gaan doen.
Een belangrijk aandachtspunt is klassenmanagement. In sommige klassen heeft de leerkracht de klas goed onder controle, in andere klassen wordt stiekem bellen geblazen of rennen de kinderen met drieën tegelijk naar de wc. Regelmatig komen kinderen van een andere klas even gezellig buurten, iets wat de leerkrachten onderling ook doen. Wat dat betreft heerst er in Indonesië toch een totaal andere cultuur dan in Nederland: een uur te laat komen op een vergadering, telefoneren terwijl je voor de klas staat, niet op school komen vanwege een ziek kind, praten met je buurvrouw tijdens de vergadering, het kan allemaal hier. Het maakt het er voor ons niet altijd even makkelijk op, maar we blijven er laconiek onder.
Afgelopen twee dagen werd Banda Atjeh niet alleen bezocht door de president, die het Tsunamimuseum (gaan we een keer bekijken) en de nieuwe haven van Ulee Lheue (is mooi geworden) kwam openen, maar ook door twee mensen van het DO-PMRI International Advisery Board. Zij hebben uitgebreid met het PMRI-team, een aantal leerkrachten van scholen en met het JAM-team ;-) (Jeske, Anne, Muriël) gesproken. Deze twee heren, waaronder de coördinator van IAB, Boudewijn van Velzen, waren erg geïnteresseerd in onze bevindingen tot nu toe en we hebben met hen een aantal zaken kunnen bespreken waar wij tegenaan liepen: er staat maar twee of drie keer per week rekenen op het rooster en er is een grote wisseling van leerkrachten. Dit is niet goed voor de continuïteit van het programma. Doordat Boudewijn en zijn collega hierover flink doorgevraagd hebben bij Rahma, hebben ze voor elkaar gekregen dat, zeker het probleem van het rooster, misschien opgelost gaat worden. Rahma is daarin best doortastend en gaat meteen aan de slag met de aandachtspunten die er zijn. Boudewijn liet ons overigens nog weten zeer positief te zijn over de ontwikkelingen rond PMRI in Banda Atjeh.
Naast de begeleiding van de leerkrachten op het gebied van rekenen, zijn we binnenkort ook ongetwijfeld specialisten op het gebied van kopieerapparaten. Alle scholen hebben van Jerome Fernandez (Education International) een kopieerapparaat gekregen. Op een school was hij al uitgepakt en werd ons gevraagd uit te leggen hoe hij werkt. Natuurlijk deden we dat en binnen vijf minuten was een heel team blij! Op de andere scholen staan de machines nog netjes in de doos: te wachten tot iemand hem uitpakt die er ook mee kan werken. Wij stimuleren de hoofden nu maar het apparaat uit de doos te halen, dan zullen wij hen vertellen hoe het werkt. Het lijkt natuurlijk niet op realistisch rekenen, maar het is wel handig bij realistisch rekenen: leerkrachten kunnen nu zelf werkbladen maken en kopiëren!

Jeske, Anne en Muriël

de kop is er af

2009-02-19T23:35:00.004+01:00

Hieronder de eerste van hopelijk vele - wekelijkse - bijdragen van onze collega's in Atjeh:

De eerste twee weken van ons langdurige verblijf in Banda Atjeh zitten erop. Twee weken van hernieuwde kennismakingsgesprekken met schoolhoofden, een bezoek aan de universiteit, een paar bijeenkomsten ter voorbereiding van het programma met Rahmah Johar, de leidster van het PMRI-team en de eerste observaties van rekenlessen in de klassen 1, 2 en 3 op de, ons bekende, 6 scholen in het tsunamigebied.
De samenwerking met Rahmah en haar team voelt goed aan, ze zijn enthousiast en nemen meteen allerlei ideeën die wij hebben over. Ze hecht heel veel waarde aan onze adviezen en ervaringen. Het is wel wennen om te vergaderen in een totaal andere cultuur dan wij gewend zijn. In Nederland staat het woord effectief hoog in het vaandel van onze vergadercultuur. Hier lijken ze het woord niet te kennen. Overal wordt de tijd voor genomen en veel bijeenkomsten draaien ook om de tijden van de moskee. Vanmiddag was er een workshop voor leerkrachten van 26 scholen, waaronder ook die van ons. Deze zou van 14.00 tot 17.00 uur duren. Wij waren keurig op tijd (omdat we een vorige vergadering iets te laat kwamen, wilden we nu op tijd zijn). Tot onze verbazing waren er slechts een handjevol leerkrachten en nog niemand van het PMRI-team. Tot 15.00 druppelden er leerkrachten binnen en de workshop begon uiteindelijk om 14.45. En toch waren we om 17.00 uur klaar! Maak een programma voor twee uur en trek er drie uur voor uit, is hier kennelijk het motto. Haal je je het in Nederland niet in je hoofd om je telefoon aan te laten staan, hier is het heel normaal om de telefoon gewoon op te nemen en een heel gesprek te voeren, terwijl er ondertussen iets uitgelegd wordt. Zelfs als je de workshop leidt, kun je even weglopen voor de telefoon. Overigens kreeg Anne ook nog een belangrijk telefoontje deze middag en gelukkig voor haar: niemand keek ervan op!
Op de scholen zijn ze blij met onze komst. Hier en daar worden we verrast herkend en op school 6 haalt de directrice enthousiast de cd erbij met de hokey-pokeydans. Waar de meesten een reële hulpvraag hebben, ondersteuning en begeleiding bij het invoeren van realistisch rekenen, zijn er ook een paar directrices die iets meer willen: een videocamera, een laptop. Daarnaast wordt gevraagd om materiaal voor sciencelessen, hulp bij computergebruik, Engelse les, muzieklessen en hulp bij het instuderen van een dans bij de verjaardag van de school.
Het observeren van de rekenlessen verloopt wisselend. Net als voorgaande jaren, kunnen gemaakte afspraken ineens veranderen of komen leerkrachten niet opdagen. Veel leerkrachten vinden het best wel eng dat ze bekeken worden door die mensen uit Nederland, ze zien het als een soort inspectie. We proberen ze op hun gemak te stellen en dankzij onze voortreffelijke tolk Bunga lukt dat! En dan zien we dat een aantal leerkrachten al best goed bezig zijn. Er wordt met materiaal gewerkt (steentjes, satéprikkers, rietjes etc.), de kinderen zitten in groepjes en er wordt een poging gedaan interactief les te geven. Het begin is er!! Daarnaast zijn er ook scholen waar nog nauwelijks iets aan realistisch rekenen gedaan wordt en waar de leerkrachten meer gebaat zijn bij ondersteuning van het klassenmanagement.
De afgelopen twee weken waren voor ons de bevestiging van het feit dat het goed is dat we hier voor 6 maanden zitten (in april worden we bijgestaan en afgelost door Marielle, Bonnie en Johan). Er valt hier genoeg te doen en naarmate we meer en meer een band met de leerkrachten gaan krijgen, verwachten we ook meer resultaat te gaan bereiken. Het is ook goed intensief contact te hebben met Rahmah en haar PMRI-team en de lerarenopleiding. Zij moeten tenslotte hiermee verder gaan en we hebben gemerkt dat ook zij nog veel willen leren van ons. Een van de dingen die we hen vandaag al geprobeerd hebben bij te brengen, is dat het invoeren van een totaal andere manier van rekenonderwijs geven, een proces is van jaren en dat zoiets niet binnen een jaar gerealiseerd kan zijn.
Anne, Jeske en Muriël

drie collega's voor drie maanden in Atjeh

2009-02-10T22:00:00.000+01:00

Op 1 februari j.l. zijn drie KSU-collega's - te weten Anne Marjon Jonker van de Paulusschool, Jeske Brouwer van de Montessorischool Buiten Witte Vrouwen en Muriël Nohlmans van de Dominicusschool - voor drie maanden naar Atjeh vertrokken. Zij zullen hun collega's - op de zes inmiddels vertrouwde scholen, maar ook op de pabo terplaatse - ondersteunen in "realistisch rekenen in een veilige omgeving".
Anne, Jeske en Muriel, heel veel succes!!!

een gedachte

2008-11-15T11:47:00.004+01:00

Zoals altijd verbleef ik ook tijdens dit werkbebezoek in het Yellow Guest House. Een erg fijne plek, een paar kilometer buiten de stad. Ik had daar dit keer het geluk erg sympathieke Indonesische buren te treffen. Een jong stel, uit Jakarta, die allebei – op detacheringsbasis – voor de plaatselijke overheid werken in de I.T-sector. Al bij de eerste kennismaking was duidelijk dat dit een bijzonder stel was: ze kwamen namelijk aanfietsen terwijl ik even buiten van de vroege avond aan het genieten was. Niets bijzonders zou je denken, maar in Banda Aceh is fietsen heel bijzonder. Iedereen die het zich kan veroorloven, rijdt hier op een brommer, motor, of nog liever: in een auto.
De straten van Banda Aceh tijdens de spits hebben daarom een hoog A2-in-de-spits-gehalte: het staat vooral vast. En omdat er hier niet zoiets bestaat als een APK is het niet zo fris tijdens de spits: er wordt flink wat afgekucht en erger.

Maar goed, Zen en zijn vrouw fietsen dus. Ze kunnen zich gemakkelijk een auto veroorloven, maar ze fietsen omdat ze het leuker en beter vinden. Beter, want: “of course… air pollution, you know”. Dit is nieuw voor mij, tot nog toe had ik alleen vaag instemmend gemompel meegemaakt als ik een opmerking maakte over de stinkende bende op straat. Hier waren Indonesiërs die precies zo dachten en sterker: hier actie van maakten. Afgelopen week heb ik dagelijks met het echtpaar Zen ontbeten, gepraat en op een paar avonden even samen genoten van de geluiden en geuren. Geweldig.

Het zal geïnspireerd zijn door deze momenten, maar ik kreeg gisteren het volgende idee: zou het niet mooi zijn, als wij ook op dit vlak iets kleins maar betekenisvol kunnen uitvoeren (en dan bedoel ik meer dan het neutraliseren - afkopen - van de CO2 uitstoot van onze vliegreizen, wat we al doen). Ik bedacht het volgende:

De zon schijnt iedere dag in Banda Aceh. En vaak feller dan je lief is. Dat is een enorme energiebron, die hier tot nog toe volledig onbenut blijft. Ik heb nog geen enkel zonnepaneel, noch zonneboiler gezien. Zonde, want het zou tonnen stookolie schelen (alle energie wordt hier opgewekt door centrales die op olie draaien  er wordt voor de kust van Aceh olie gewonnen). Stel dat wij, met geoormerkt geld uit geoormerkte fondsen – een nieuw, klein project dus – “onze” 6 scholen kunnen uitrusten met (in Indonesië zelf ingekochte en liefst ook daar geproduceerde) zonnepanelen en zonneboilers. Het zou me niet verbazen wanneer dat een 100% energiebesparing voor deze scholen zou opleveren. En geweldig educatief materiaal waar heel wat uren zinnig mee gevuld kunnen worden: “waarom hebben we op deze school zonnepanelen en zonneboilers?”. Tevens zouden we op die manier een heel kleine bijdrage leveren aan het voorkomen van de – voor Banda Aceh, als het doorgaat in het tempo waarin het nu gaat – structurele overstroming. Banda Aceh ligt op zeeniveau (de stad ligt midden in de moerasdelta van de Atjeh-rivier), een zeespiegelstijging van bijvoorbeeld een meter heeft rampzalige gevolgen. Wij weten (een enkele struisvogel – die nu nog steeds denkt dat het zo’n vaart niet zal lopen – daargelaten) dat dit proces gaande is. De meeste inwoners van Aceh hebben geen benul. We zijn het naar mijn idee misschien zelfs wel moreel verplicht om ook met deze kennis iets te doen. Zonder de leerkrachten en leerlingen op te schepen met doemverhalen, maar door actief aan te tonen dat je bijvoorbeeld prima kan computeren, lokalen kan verlichten, zelfs airco's kan laten blazen, zonder dat er een druppel stookolie aan te pas hoeft te komen. (overigens, voor er een verkeerd beeld ontstaat: de scholen hebben nu amper computers en al helemaal geen airco's)

Ik eindig daarom met een oproep: wie wil met mee meedenken hoe we dit idee kunnen realiseren? Net als de Zen familie kunnen we ook in dit opzicht het verschil maken. Ik ben benieuwd wat ik in mijn emailbox ga zien!

Tessa beroemd in Indonesie

2008-11-15T11:37:00.003+01:00

In vergelijking met eergisteren was gisteren (ik kon dit stukje gisterenavond niet meer plaatsen, want internet lag er uit) een taaie dag. Wel erg nuttig. Het was een volle dag van besprekingen op de universiteit. Het formeel maken van de eerder gemaakte afspraken. Hoog bobo-gehalte. Maar zeker dus nuttig, want het is meer dan prettig dat het ministerie van onderwijs (de directeur generaal was voor de gelegenheid overgevlogen vanuit Jakarta) het project ondersteunt en ons vraagt om een bijdrage te leveren aan het implementeren van nieuw stagebeleid: studenten meer en eerder de stagescholen in: en dan niet alleen observeren – wat nu gebruikelijk is – maar daadwerkelijk aan de slag. Muriel, Jeske en Anne, jullie krijgen straks studenten mee. Bereid je maar alvast voor :-)

Bij zo’n bijeenkomst met de rector van de universiteit, de baas van het realistisch rekenen in Indonesië en de directeur generaal van het ministerie is het motto: “think big”. Dat is mooi, en begrijpelijk vanuit hun standpunt, maar zelf houd ik het liever op “klein beginnen, en pas na het succesvol is gebleken: uitbreiden”. Noem het calvinistisch. Gelukkig wordt dat in dit geval (h)erkend en gaan we dat komend jaar precies zo doen. Op “onze” zes scholen zullen we samen met studenten – en indirect ook de docenten – van de universitaire “pabo” de leerkrachten ondersteunen met realistisch rekenen gecombineerd met klassemanagement. En als dat werkt, dan kijken we verder.

Bij zo’n bijeenkomst hoort ook een “briefing” voor alle medewerkers. En zo kan het gebeuren dat je opeens achter een tafeltje voor een zaal vol “pabo”docenten zit (niet mijn hobby, zeker niet als je daar als enige witneus van het hele gezelschap zit en je weet dat dit in ieder geval voor een deel van de aanwezige docenten een “verplicht nummer” is). En zoals dat hoort bestaat zo’n briefing vooral uit (lange) speeches. Wie mij kent weet dat ik het niet zo heb op lange speeches. Sterker nog, ik heb er niets mee. Toen mij na drie lange speeches gevraagd werd om ons project toe te lichten, heb ik er dus voor gekozen om een 5 minuten toelichting te geven en dat verhaal te illustreren met slechts één krachtig voorbeeld. Ik gebruikte het voorbeeld dat ik ook in de vorige blog beschreven heb: realistisch rekenen is m.i. vooral vaak een krachtige vorm van (of onderdeel van) omgevingsonderwijs (waarbij min of meer vanzelf ook andere vakgebieden aan de orde komen):
De leerkracht die me eergisteren aansprak, kijkt na iedere heftige regenval – en als hier gesproken wordt over heftige regenval, moet je daar in Nederland een halve zondvloed bij voorstellen – naar erosie-effecten. Ze meet daarbij de regen in regenmeters. Volgende denkbare stap: bereken vanuit de regenmeter de totale hoeveelheid gevallen neerslag (en bedenk wat je zoal met dat zuivere regenwater zou kunnen doen – in tegenstelling tot het kraanwater is het regenwater schoon). Meet de erosie in de directe schoolomgeving (braakliggend land spoelt zichtbaar weg, dat kun je dus ook meten). En bereken dan hoeveel vruchtbare grond naar zee stroomt. Het wordt dan opeens nog een stuk begrijpelijker waarom het niet onverstandig is om na te denken over – eenvoudige - maatregelen die deze erosie kunnen voorkomen.
Gelukkig leverde dit ene voorbeeld vooral instemmend geknik op – tot mijn opluchting (je zal daar zitten en 70 levende vraagtekens voor je hebben na je presentatie….). Wat ik natuurlijk ook herhaald heb en dit werd gelukkig met minstens zoveel instemming begroet: Wij gaan vooral niet bedenken wat goed zou kunnen zijn voor de scholen en “pabo”. We assisteren bij het invoeren van lokaal gekozen leerstof / didactiek. Niet meer, niet minder.

Minstens zo leuk als instemming bij mijn korte verhaaltje, nee nog veel leuker, was het volgende:
Pak Muchlas - de directeur generaal van het Ind. ministerie van onderwijs - had het tijdens zijn speech minstens 5 minuten over één van de meest inspirerende voorbeelden van hoe de combinatie theorie en praktijk in de stage er volgens hem uit zou moeten zien: "onze eigen" Tessa Verkerk. Tessa heeft enkele weken geleden, tijdens het bezoek van Pak Muchlas en Pak Sembiring aan Hs Domstad, aan de gasten uitgelegd hoe zij werkt aan haar portfolio. Pak Muchlas vond het geweldig - en hij gaf mij gisteren aan dat ik dit zeker terug mocht koppelen aan de achterban, bij dezen dus - en wat hij het best had onthouden was Tessa's antwoord op zijn vraag waarom ze zo hard aan dat portfolio werkt: "I just want to be a very good teacher". Tessa is hiermee uitgenodigd om haar uitleg over koppeling theorie en praktijk op verschillende universiteitspabo's te maken. Te beginnen in Atjeh en Surabaya. Tessa, geweldig! Iets om - en ik weet hoe hard je er voor werkt, dus volslagen terecht - trots op te zijn! En dat geldt ook voor haar hogeschool en haar mentoren op haar stagescholen.

En nu weer naar huis. “missie volbracht” zoals dat heet. “Onze” 6 scholen gaan graag aan de slag met realistisch rekenen. We hebben met de universiteit een krachtige nieuwe lokale partner erbij en we weten ons nu ondersteund door het Indonesische Ministerie van Onderwijs. Hoewel ik graag naar huis ga, kijk ik tegelijkertijd uit naar komende projectmaanden!

erosie

2008-11-13T17:59:00.002+01:00

Soms is het leuk om in Atjeh te zijn (soms ook niet, maar daar zal ik het nu even niet over hebben). Neem nou vandaag. In de snoeihete zon ligt SDN Gampong Baro er keurig bij. Bloemen vol in bloei, perkjes keurig aangeharkt. Dat zie je niet overal. Bij binnenkomst worden Bunga en ik direct aan het mineraalwater en verse cake gezet. Vervolgens komen de fotoboeken met onder andere foto’s van Sanne, Marielle, Jeske en Erna op tafel. En ja, ze maken nog dagelijks gebruik van de workshops. Juist omdat ons bezoek niet aangekondigd was - de batterij van de telefoon van de schoolleider was leeg - was het des te overtuigender om inderdaad in het eerste beste lokaal een gymoefening te zien die erg veel leek om de bewegings- en energizeroefeningen uit ons workshopprogramma. Word je erg vrolijk van… Dat er op een andere school niets meer aan de workshops van vorig jaar herinnert doet er dan even niet toe. Op 4 van de 6 scholen is de directe feedback “o ja, we doen nog steeds dit en dat, wanneer komen jullie weer?” Wie dit weblog en het project een beetje volgt zal het niet verbazen dat voor mij het feestje compleet was toen ik door een leerkracht werd aangesproken: “weet je, bij iedere grote hoosbui kijk ik met de leerlingen naar de erosie-effecten en hoe dat voorkomen had kunnen worden, you know, it really makes sense!”. Soms is het heel leuk om in Atjeh te zijn…

stand van zaken in Banda Aceh

2008-11-12T09:40:00.005+01:00

Van 8 tot 15 november ben ik in Atjeh om de nieuwe ronde activiteiten voor te bereiden. De nieuwe ronde activiteiten zal bestaan uit:
- 6 KSU collega’s die in het eerste half jaar van 2009 ieder drie maanden in Atjeh zullen verblijven en zullen werken rondom het thema “realistisch rekenen inclusief klassemanagement” met de leerkrachten van de bekende scholen en met studenten van de plaatselijke lerarenopleiding
- workshopreis rondom hetzelfde thema in mei met 10 KSU leerkrachten, 2 Domstaddocenten en 4 Domstadstudenten.
Deze nieuwe activiteiten zij zo uitgekozen omdat de evaluatie van de eerdere workshopreizen uitwees dat structurele ondersteuning en het maken van keuzes het project effectiever zouden maken.

Het is goed om weer op de scholen in Banda Aceh te zijn. De ontvangst is veelal erg hartelijk. “Wat fijn dat jullie er weer zijn.” Maar ook: “We hadden jullie al weer eerder verwacht”. Het kost dan wat tijd om uit te leggen dat het voorbereiden van structurele ondersteuning niet één-twee-drie gaat (was dat maar zo). Er wordt vervolgens erg enthousiast gereageerd op het aanbod dat er vanaf februari structurele ondersteuning kan worden geboden bij realistisch rekenen in combinatie met klassenmanagement. Daar is namelijk ook precies om gevraagd. Dat daarbij ook ondersteuning komt van de “eigen” universiteit UnSyiah uit Banda Aceh, is helemaal mooi meegenomen.

Het maken van afspraken met de universiteit verloopt ondertussen voorspoedig. Dat is vooral te danken aan de langdurige samenwerking die al bestaat tussen UnSyiah en Freudenthal/APS binnen het programma PMRI (Pendidikan Matematika Realistik Indonesia). Juist deze week worden er binnen dat programma workshops verzorgd aan de scholen die al deelnemen aan PMRI. De workshops worden verzorg door Pak Martin van Reeuwijk (APS), Ibu Dédé de Haan (Freudenthal Instituut) en Ibu Rahmah Johar (Unsyiah). Op de foto hierboven: leerkrachten aan de slag met een opgave op eigen niveau. Straks komen er dus 6 nieuwe PMRI scholen in Banda Aceh bij! Wij zullen met hetzelfde materiaal werken, de aansluiting is daarmee optimaal.

De mooiste ervaring tot nog toe: leerlingen op school Gampung Jawa horen (en zien!) vertellen over hoe leuk ze de e-mail uitwisseling vonden met medeleerlingen uit Utrecht. En hoe graag ze daar weer verder mee willen. Erg prettig om ze dan te kunnen vertellen dat ze daar zeker mee door kunnen. De eersten al vanaf morgen (donderdag 13 november), wanneer Muriel en Lisa starten met hun groep 6 op de Dominicusschool. Hier zijn de leerlingen er klaar voor!

voorbereidingen structurele steun in volle gang

2008-11-04T08:04:00.005+01:00

Vanaf begin 2009 zullen KSU leerkrachten voor langere tijd op de scholen in Atjeh werken. We zullen samenwerken met het Freudenthal Instituut, APS en de universiteit van Atjeh. Doel is om tegemoet te komen aan de vraag die gesteld is vanuit alle scholen waar wij gewerkt hebben: kunnen wij structurele ondersteuning krijgen bij de rekendidactiek. Daarnaast blijft er natuurlijk alle aandacht voor het bieden van een veilige, prettige leeromgeving. De samenwerking blijft op basis van volledige gelijkwaardigheid (maar dat spreekt eigenlijk voor zich).
We hopen bij dit project ook gebruik te maken van de 150 computers die na een lange weg langs 4 Indonesische ministeries ingevoerd mogen worden. Education International heeft ons verzekerd dat zij zorg zullen dragen voor de invoer van deze computers vanuit Kuala Lumpur (waar ze nu opgeslagen staan). Helaas is de communicatie met EI en intern binnen EI niet optimaal waardoor processen veel langer duren dan oorspronkelijk afgesproken. Het hoofdbureau van EI in Brussel heeft wat dat betreft beterschap toegezegd, dus daar gaan wij dan ook vanuit.
Tijdens het langdurig verblijf van KSU leerkrachten zal ook een workshopreis plaatsvinden, waarbinnen 2 Domstaddocenten, 4 Domstadstudenten en 10 KSU leerkrachten de collega's in Atjeh verder zullen ondersteunen binnen het zelfde thema.

Tot slot

2007-11-08T18:53:00.000+01:00

Het workshopprogramma zit er al weer bijna op. Morgen nemen de groepen afscheid van hun scholen en van hun tolken. Daarna gaat de groep naar het eiland Weh voor een dag welverdiende ontspanning en daarna (zondag) begint de lange terugreis. Dit zal dus het laatste weblogbericht vanuit Indonesië zijn.
Het waren (zijn) intensieve weken en omdat we met allemaal onderwijsmensen zijn: het R-woord is al regelmatig gevallen. Reflecteren dus. Vrijwel dagelijks werd door de hele club voor het avondeten teruggeblikt op de dag en vooruitgekeken naar de volgende dag. Vaak met behulp van erg prettige – want afwisselende – coöperatieve werkvormen van Bonnie. Dat was nuttig en goed.
En nu is het dus al weer bijna tijd voor de reflectie op de reis. Dat zal een lange reflectie worden, want pas in december afgerond. “da’s wel erg lang” hoor ik sommige lezers denken, maar dat valt mee: tot 8 december is Johan namelijk aanwezig in Banda om op de scholen follow-up te geven en om te onderzoeken wat deze workshops hebben bijgedragen. Waar schieten ze wortel en waar doen ze dat niet (en waarom wel of niet).
Natuurlijk zal deze groep komende weken ook al het nodige aan evaluatiemateriaal opleveren maar pas in december kan de balans dus echt worden opgemaakt.
Wat het resultaat van die balans dan ook zal zijn, één ding weten we nu alvast zeker: honderden kinderen hebben afgelopen weken geweldige workshops gehad en hebben geleerd en genoten. Dat geldt ook voor tientallen leerkrachten. En wellicht geldt dat ook wel voor de meeste schoolleiders.
Alle deelnemers van deze groep wil ik daarom nu alvast bedanken voor hun geweldige inzet!
Johan: fantastisch dat je langer wilt en kunt blijven en alvast heel veel succes!
Alle lezers: dank voor de betrokkenheid en hopelijk tot binnenkort!

André

school aan zee

2007-11-07T23:37:00.000+01:00

Een close-up van school 6. Wie van niets weet geeft deze school de hoofdprijs in de categorie "setting". Onder een paar palmbomen, direct aan het strand...
Vorige week werd hier 4 dagen lang muziekworkshop gegeven. Deze week rekenen. Anne Marjon blikt terug op haar ervaringen van vorige week, Muriel en Sasha geven hun impressies van tot nog toe deze week:

Wat fantastisch! Toen ik begin vorige week weer op school 6 aankwam herkende zowel de leerkrachten als de kinderen me van de vorige reis. De kinderen kwamen naar me toe terwijl ze zeiden ibu Anne, ibu Anne, miss Anne. En de leerkrachten reageerden erg enthousiast en vroegen aan de tolken na of het klopte dat ik er de vorige keer ook was. Eén leerkracht vroeg niks, maar knuffelde me helemaal plat haha. In het voorgesprek met de leerkrachten heb ik naar aanleiding van de vorige reis gevraagd of het gelukt was om af en toe wat danslessen te geven. Ze hebben er wel af en toe iets mee gedaan, maar soms wisten ze niet exact meer welke dans er bij de muziek hoorde en dan hadden ze zelf bewegingen bedacht. Samen met Johan heb ik dit keer de hele week dans, muziek en drama workshops gegeven. We hebben veel aandacht besteed aan het betrekken van de leerkrachten bij de lessen en op de laatste dag hebben Johan en ik alleen gekeken en foto’s gemaakt. De leerkrachten en de kinderen hebben heel veel plezier gehad. Vorige keer dat ik hier was zag ik een jongen die heel schuw achter in de klas met een knikker zat te spelen. Dit keer had hij expressie in zijn gezicht en zag ik hem lachen en plezier hebben. Het voelde zo goed om dat te zien. In de pauzes hebben we met de leerkrachten gepraat en een leerkracht vertelde over haar eigen ervaring met de tsunami en hoe ze haar 2 kinderen verloren is. Haar jongste dochter is in haar armen gestorven. Deze lerares is een erg intelligente vrouw. Ze werkte eerst als iets anders, maar is met kinderen gaan werken omdat ze zo graag iets voor alle andere kinderen wil betekenen. Het heeft zoveel met haar gedaan. Nu is ze zwanger en dat is een dubbel gevoel. Ze is heel blij, maar het confronteert haar ook met het verlies van haar andere 2 kinderen. Dit soort verhalen zijn erg aangrijpend en het zorgt er ook voor dat je weer extra hard je best doet om het zo goed en leuk mogelijk te maken op die school. We hebben een erg intensieve week gehad en hem heel voldaan afgesloten. De leerkrachten kunnen een liedje spelen op het klokkenspel en zijn enorm trots op zichzelf. Ze zijn gemotiveerd om hier mee verder te gaan. Ik sluit nu dit verhaal af en denk aan het beeld van de laatste dag, waarin we met z’n allen muziek hebben gemaakt en ik denk aan die lieve kinderen met zoveel lachende gezichten. Kortom: Wat fantastisch!! Groetjes Anne Marjon

Met lichte kriebels in de buik, rijden we richting school 6. Deze school ligt het dichtste bij de zee, in de wijk die het ergste is getroffen door de tsunami. De weg erheen laat nog veel verwoestingen zien, hoewel ook duidelijk te zien is dat er keihard aan het herstel gewerkt wordt. Er zijn veel huizen gebouwd, nog niet allemaal bewoond. De mangrovebossen beginnen weer langzaam te groeien en ook is men druk bezig met de aanleg van nieuwe wegen en straten. Dit gebeurt niet zo gestructureerd als in Nederland. Hele stukken zijn geasfalteerd, maar een begin en eind is er nog niet. Wel is de belijning aangebracht en staan er verkeersborden hier en daar. De labi labi heeft moeite de school te vinden in deze chaotische wijk.

Op school worden we hartelijk ontvangen door het hoofd. Ze is zichtbaar blij met het cadeautje van Ad, die in maart op deze school was. Ook is ze nog vol van de muziek- en dramaworkshop van afgelopen week. Later op de ochtend staat ze in haar eentje op haar kamer de Hokey-pokeydans te doen.
De directrice brengt ons naar klas 5 en 6, totaal 2 leerlingen. De jongen in klas 6 is de enige leerling van deze school die de tsunami overleeft heeft. Er waren er meer dan honderd.
Kijkend uit de ramen, zien we meteen de zee, zo dichtbij, dat het lijkt alsof de school in de zee staat. Door de tsunami is de kustlijn enkele kilometers landinwaarts verlegd.

We geven een rekenles aan de kinderen van klas 4, 5 en 6. De directrice zet er ook nog een paar kinderen van klas 3 bij, die volgens haar geïnteresseerd zijn. Het kan allemaal hier. In het begin is het lastig, want door een enorme tropische regenbui, kunnen we ons bijna niet verstaanbaar maken. De leerkrachten zijn zo mogelijk nog geïnteresseerder en er worden driftig aantekeningen gemaakt door hen. Fijn te zien dat ze hier iets mee kunnen. Na school zijn we ook nog even bezig met het lesgeven aan de leerkrachten.

De tweede dag zouden we lesgeven aan klas 1 en 2. Bij aankomst moeten we zo’n drie kwartier wachten, want de kinderen worden op school ingeënt tegen tetanus en mazelen. Heel goed dat het gebeurt, maar het levert hartverscheurende taferelen op, vooral bij de kinderen van klas 1, die pas 4 jaar oud blijken te zijn.
Klas 1 slaan we daarom maar over, we gaan naar klas 2. De leerkracht geeft zelf een rekenles en het is bijzonder te zien hoe ze hier in klas 2 al cijferend optellen en daarbij veelvuldig al hun vingers er bij gebruiken. Omdat de kinderen nog wat beduusd zijn van de injecties, besluiten we het vandaag te laten bij het spelen van rekenspelletjes die we meegegeven hebben. De kinderen zijn erg enthousiast en krijgen er geen genoeg van. Na afloop leggen we de leerkracht uit dat de kinderen met deze spelletjes spelenderwijs goed leren tellen en sommetjes tot 20 geautomatiseerd krijgen, een van de belangrijkste dingen bij het rekenonderwijs. Om 11.00 uur moeten we stoppen, want de kinderen van klas 1 en 2 gaan al naar huis. Elk kind komt ons een hand geven, een ontroerend gebaar, want ze brengen hun hand, met die van ons erin, naar hun voorhoofd of mond.

Het plan is morgen in klas 1 en 2 aan de gang te gaan met de kralenketting. Het is wel afwachten of het lukt, want hier in Atjeh is alles mogelijk!

Muriël en Sasha

Nieuwe ronde...

2007-11-05T16:59:00.000+01:00

Maandagmiddag. “Onze” groepjes komen terug van hun nieuwe scholen. Net gewend op de scholen van vorige week (maar daar is na een week de workshopinhoud afgerond) is het weer even wennen op de nieuwe scholen. En dat ondanks de uitgebreide briefing afgelopen weekend (“waar je op die school vooral op moet letten…. “).
Ik zal niet alle scholen langsgaan, maar de ervaringen lopen net als begin vorige week weer sterk uiteen. Van euforisch tot ronduit teleurgesteld. De extremen:
Op school 3 wordt deze week muziek, drama en dans gegeven door Anne, Evelien en Jeppe. De eerste dag is direct een topdag. De leerlingen en leerkrachten vinden de workshops geweldig en de dag gaat eigenlijk te snel voorbij. “Can’t wait for more” is het motto hier.

Dat motto gaat niet op voor school 2, waar Bonnie, Dianne en Nanda scienceworkshops geven maar die vooral lang op de labi labi terug moeten wachten omdat het rooster niet meer dan één uur workshops toelaat. Hoewel deze school vorige week òm was bij de rekenworkshops lijkt het nu weer van voren af aan te moeten gaan bij de science workshops. Jammer.
Ook in de categorie jammer: er moeten vandaag 5 mensen thuis blijven vanwege fysieke problemen. Gelukkig bij niemand verontrustend, maar toch: het is een hele aanslag op een groep van 18 personen. Atjeese humor: “stomach problems, run to toilet, ha ha ha, yes, is no good ha ha ha”. Nou ja, je kunt er inderdaad maar beter de lol van blijven inzien. Al is het voor de betrokkenen op het moment minder lollig (achteraf vaak weer wel). Inmiddels lijkt het bij de meeste “slachtoffers” beter te gaan, dus we houden goede moed voor morgen.

Sportief succes op school 3

2007-11-04T19:10:00.000+01:00

Met een voldaan gevoel kijken wij hier terug op een goede en inspirerende week op school 3. Al vanaf de eerste dag deden de leerkrachten en de kinderen heel enthousiast mee. Samen met de sportleerkrachten hebben we elke dag voor een andere klas een les bewegingsonderwijs verzorgd. Vaak begonnen we met tikspelen als inleiding, en gingen daarna werken in 3 vakken. De onderdelen die de hele week aan bod zijn gekomen zijn volleybal, voetbal en badminton. Hieromheen hebben we allemaal activiteiten bedacht voor alle verschillende leeftijden. Langzamerhand gaven we het lesgeven over aan de leerkrachten, wij waren hier immers om hen te ondersteunen in het lesgeven.
Gelukkig hadden we twee heel gepassioneerde sportleerkrachten die echt stonden voor hun vak. Als we zagen hoe zij genoten van de lessen, was onze dag helemaal goed. De leerkrachten stonden open voor suggesties, die ze dankbaar in gebruik namen. Zo hebben we de eerste week ook gesleuteld aan de organisatorische aspecten van een les. Het stiltesignaal, het verdelen van kinderen in groepjes en de organisatie van het werken in 2 of 3 verschillende groepen, zijn aspecten die we hebben ingevoerd. Zij hebben niet alleen van ons geleerd; wij hebben een echt Atjeh-tikspel en een estafette van hen geleerd!

Wij zijn samen met de leerkrachten en de kinderen, een hele week druk geweest met de activiteiten. De leraren merkten aan het eind van de week op: “We zien dat de kinderen veel plezier hebben!”
Dat is toch wel een mooi compliment om te krijgen... Verder waren de leraren erg blij met het aanbod van de activiteiten die ze gekregen hebben en met de aanwijzingen hoe ze de gegeven materialen moeten gebruiken.
We konden ze dan ook zonder twijfel de medailles overhandigen [het blijft tenslotte bewegingsonderwijs! – red.], die zij echt verdiend hadden na een week van prettig samenwerken. Als we zien hoe de materialen na schooltijd al gebruikt worden op het schoolplein, hebben wij er alle vertrouwen in dat de sportlessen op deze school een goede impuls hebben gekregen en het alleen maar nog meer vooruit kan gaan!

Op naar school 4....

Erna, Marielle, Jeske en Sanne

Beer maakt blij

2007-11-04T18:59:00.000+01:00

Door Dianne:

Het is niet de bedoeling dat we hier in Banda voor sinterklaas gaan spelen. Maar toch hadden we het idee dat we iets extra’s moesten doen voor de visserskinderen van school 4, een van de armste scholen die we bezoeken.

Schoolleverancier Rolf had ons houten puzzels geschonken en die zijn uitgedeeld in klas 1 (6/7 jarigen). De kinderen gingen vol enthousiasme aan de slag al wisten ze niet precies hoe ze het moesten aanpakken. Ze hadden duidelijk nog nooit met puzzels gewerkt. Maar geen nood, binnen no-time stond de hele school in het lokaal en werd er goed samengewerkt om de puzzels compleet te maken. De puzzel bestond uit 12 stukjes, maar dat was nog best lastig voor deze kinderen. Ook de oudsten van 12 jaar hadden er nog een flinke kluif aan. En trots als ze waren als het gelukt was!
De dag erna werden er kleine knuffelberen uitgedeeld. Glunderende gezichtjes vielen ons ten deel. Ook jongens ontpopten zich als uitstekende poppenvaders en wiegden en troetelden met de knuffels. De beren kregen prachtige namen toebedeeld en weken niet van hun zijde. Ook tijdens de rekenles stond de beer op tafel toe te kijken.
De schooldag liep ten einde: meisjes legden de beren op hun arm en de jongens plantten de beren in hun nek. Zo namen we afscheid van deze fantastische school en liepen de kinderen blij en vrolijk naar huis.

Rekenen op school 2

2007-11-04T18:45:00.001+01:00

Terwijl het weekend vooral gebruikt is om bij te tanken (dat was hoognodig - en helaas is de maag/darmflora bij velen nog steeds behoorlijk van slag), zijn er ook diverse stukjes geschreven die mooie doorkijkjes opleveren in de workshops van afgelopen week. Hieronder de bijdrage van Tessa:

Zaterdag hebben Arlette en ik, na een week hard werken, onze workshops op school 2 beëindigd. We hebben in iedere klas workshops kunnen geven die aansluiten bij de stof en de behoeften van de leerkracht. Zowel de leerkachten als de leerlingen waren betrokken en enthousiast. We hebben het gevoel dat onze workshops “pakkend” waren en dus effectief zullen zijn. In de bovenbouw werd bijvoorbeeld gewerkt met de oude staartdeling. Wij hebben de moderne laten zien aan de leerlingen en de leerkrachten, deze pikten ze snel op en lieten dit zien. Hierbij was het leuk om te zien dat ze steentjes van het schoolplein gebruikten als materiaal. Na iedere workshop hebben we een nabespreking gehouden; op dat moment kwamen vragen naar voren.

We hopen later terug te zien dat onze workshops ook daadwerkelijk effectief zijn geweest. Het was in ieder geval al leuk om te zien dat de leerkracht van klas 2 vanmorgen met de kralenketting bezig was toen wij aankwamen. Wij hopen dat we de komende week op school 5 hetzelfde kunnen betekenen.

zaterdagochtend tussenbalans

2007-11-03T04:28:00.001+01:00

Na een paar bijzonder intensieve dagen (het zal wellicht opgevallen zijn: zonder internet) maken we de tussenbalans op. Alle groepen zijn vier dagen actief geweest op de scholen en het algemene beeld stemt optimistisch. De kinderen vinden het fantastisch, de leerkrachten doen enthousiast mee en de schoolleiders zijn blij met onze komst, maar meestal zelf afwezig. Dat laatste is zorgelijk. Ik mocht aanwezig zijn bij een eindceremonieel van een schoolleiders leadershiptraining en het contrast tussen wat daar verteld werd en de alledaagse praktijk is zo ongeveer dat van tussen dag en nacht. Op de scholen waar wij werken is de mate van (zichtbaar/merkbaar) leadership meestal beperkt.
Terug naar onze “missie”. In de volgende bijdragen zal – door de verschillende deelnemers - meer op detail ingegaan worden op de workshops maar hier alvast even een overview:
School 1 blijft school 1. De rekenworkshops gaan goed, maar het klassenmanagement is hier in veel klassen nul. Dat gaan wij in deze twee weken niet veranderen, hopelijk een kleine verandering stimuleren. Het goede nieuws: het klassenmanagement was nog niet zo lang geleden in alle klassen nul…
School 2 is bijzonder blij met de rekenworkshops. Hier dragen de leerkrachten de school (en doen dat goed) en wordt de schoolleider algemeen beschouwd als “pain in the ass”. Gelukkig is ze er vrijwel nooit en draait de school dus ook prima zonder. De workshops worden met erg veel enthousiasme ontvangen en de vraag is: meer, meer, meer.
School 3 is en blijft een feest. De gymleerkrachten zijn in hun nopjes met de workshops en laten dit ook blijken. De leerlingen vinden het fantastisch.

School 4 is bij vlagen ontroerend. Men wil wel maar kan niet. Dat is het overheersende gevoel. Veel leerkrachten lijken nog steeds enigszins lamgeslagen. Maar ze zijn in toenemende mate betrokken bij de workshops en blijven benadrukken hoe blij ze zijn met onze komst. De meer coöperatieve werkvormen bij de sciencevakken slaan goed aan en (gelukkig maar) sluiten ook goed aan bij wat wenselijk is.

School 5 is erg blij met de muziek, drama en dansworkshops. Op vrijdagochtend komt de groep aan en zijn de gecombineerde klassen al begonnen. Ruim een uur blijven de Atjeese collega’s zelf aan de slag en mogen de Hollanders blij toekijken hoe de workshops in de praktijk worden gebracht.
School 6 reageert soortgelijk op de muziek-, drama, en dansworkshops. Ook hier wordt actief meegedaan en is het enthousiasme van leerlingen en leerkrachten continue.

Nu is het gelukkig even rust, want weekend. Sommige groepen brengen deze ochtend een afscheidsbezoek aan hun school (volgende week wordt er van thema en school gewisseld) en daarna is het anderhalve dag uitrusten. Dat is hard nodig, want de ziekenboeg groeit. Er wordt goed op elkaar gelet, maar dat heeft niet voorkomen dat er behoorlijk wat mensen aan de norit zijn en dat ook de hoofdpijnklachten toe nemen. Even een paar tandjes terug en dan hopelijk maandag weer met vernieuwde energie terug naar de scholen.

Aan de slag

2007-10-31T09:19:00.000+01:00

Dinsdagavond zeven uur. We doen een rondje eerste ervaringen op de scholen. Iedereen is vandaag voor het eerst aan het werk geweest op één van de zes scholen. De ervaringen lopen sterk uiteen maar er is ook wel een rode draad te ontdekken.
School 1, rekenen, gegeven door Muriël en Sasha.
Sasha en Muriël beginnen (op verzoek van het schoolhoofd) met een uurtje observatie. Het beeld van de school, gisteren bezocht door de hele groep, moet weer wat bijgesteld worden. De orde van de dag ervoor lijkt voor een deel cosmetisch te zijn geweest, want in de gisteren geconcentreerd werkende onderbouwgroepen wordt vandaag een papieren-vliegtuigjes-gevecht gehouden. De leerkracht houdt zich liever niet bezig met klassenmanagement en gaat stoïcijns door met haar instructie (over de hoofden van haar doelgroep heen).
Eenmaal zelf aan de slag blijkt dat er toch redelijk goed aan de doelen gewerkt kan worden en toont Lylis zich weer een geweldige tolk-en-leerkracht-in-één. Sasha en Muriël geven beiden aan wel weer even te moeten wennen aan het bijgestelde beeld na de hoge verwachtingen op basis van het bezoek van gisteren.
School 2, rekenen, gegeven door Arlette en Tessa.
Hier een ander, vrolijker stemmend beeld. De school had de dag ervoor (terecht) aangegeven niet zo blij te zijn met de slechte communicatie – zij zijn niet de enigen die daar van balen deze dagen – en gaf bij aanvang aan dat één of anderhalve dag rekenworkshops ipv vijf dagen beter bij de school zouden passen. Arlette en Tessa gaan aan de slag met realistisch rekenen in de middenbouw en na nog geen uur komen nieuwsgierige leerkrachten van andere groepen binnen, kijken een uurtje de kat uit de boom, zien dat hier iets erg boeiends gebeurt en beginnen een rooster te maken voor de komende week. Komende vier dagen zijn Arlette en Tessa “onder de pannen”. Fijn om een kritische school te treffen.
School 3, bewegingsonderwijs, gegeven door Erna, Jeske, Marielle en Sanne. Een feestje. De school ziet er geweldig uit, goed onderhouden met veel bloemen en planten rond het plein. De organisatie is goed en er zijn sinds enkele maanden twee speciaal aangestelde leerkrachten bewegingsonderwijs. Met hen wordt de volle ochtend enthousiast samengewerkt en uitgewisseld. Het programma sluit perfect aan op de behoeften ter plekke.

School 4, science (wereldorientatie), gegeven door Bonnie, Dianne, Nanda en André.
De aankomst blijkt representatief voor de sfeer. Het gebouw, slechts anderhalf jaar oud, ziet er al verweerd uit. Het kan een verfje gebruiken. De leerkrachten die we aantreffen (de helft van wie er hoort te zijn – de rest zit elders op vergaderingen, trainingen, is net verhuisd of ligt in het ziekenhuis) ogen vermoeid en zijn verrast door onze komst. De directeur is bij Education International voor een training (hopelijk wordt daar ook aandacht geschonken aan communicatievaardigheden, want zij is wel op de hoogte gebracht van ons programma). Maar eenmaal in gesprek met de leerkrachten over wat we komen doen, blijkt dat wie er wel is, geïnteresseerd is in wat we komen doen. Men reageert enthousiast op onze themamap (in Bahasa Indonesia) en begint direct met kritische vragen. Mooi! Minder mooi is dat door alle afwezigheid van collega’s de schooldag ingekort is tot 10.30 uur. In overleg met de leerkrachten besluiten we de onderbouwworkshop van 9.45 tot 11.15 te geven. De leerlingen zijn laaiend enthousiast over wat Bonnie (met hulp van Fitri, onze tolk) te bieden heeft. Een les waarbij geleerd wordt én tegelijk creatief gewerkt wordt. Ook de leerkrachten vinden het boeiend. Zo boeiend dat de overige klassen vrijaf hebben op het schoolplein en regelmatig komen buurten om te zien wat die witneuzen aan het doen zijn.

Tijdens de evaluatie na de les tonen de overgebleven drie leerkrachten hun enthousiasme, excuseren ze zich voor de armoede van hun school en hun leerlingen (ik geloof dat het ons daarna lukt om duidelijk te maken dat het juist ons doel is om iets voor de meest kansarmen te betekenen) en worden we hartelijk uitgenodigd en aangemoedigd voor de volgende dag.
School 5, drama, muziek en dans, gegeven door Anita, Jeppe en Evelien.
Eén groot feest. Zowel de leerkrachten als de leerlingen vinden het geweldig en de doelen blijken prima aan te sluiten bij de eerder aangegeven behoefte. Hier weet men wel dat we komen en wat we komen doen. Het kán dus wel goed gecommuniceerd worden.
School 6, drama, muziek en dans, gegeven door Anne en Johan.
School 6 is weer het warme bad als vanouds. Onderwijskundig kraakt het daar best, maar de sfeer maakt het erg bijzonder. De leerkrachten zijn zo blij met onze komst dat direct besloten wordt om de activiteiten met alle leerlingen tegelijk te doen. Best uitdagend, maar ook hier blijkt het een enorm voordeel dat Johan de taal en cultuur als geen ander begrijpt. Helemaal geen minpuntjes: ja toch wel. Enkele leerkrachten geven aan dat het onhandig is dat alle materialen die de vorige keer gegeven zijn, achter slot en grendel liggen bij de directeur. Als de directeur er namelijk niet is, kan niemand er bij. Dat zou toch anders moeten kunnen.

Educational International, door de hele groep bezocht na de eerste workshops (en een lunchpauze).
Jerome Fernandez neemt de tijd om de groep welkom te heten en geeft een erg openhartig verhaal over de situatie op de scholen: de herbouw is vrijwel voltooid, er worden veel trainingen gegeven, so far so good. Maar... lang niet alle schoolhoofden en leerkrachten zijn opgewassen voor het werk. Sommige zelfs volkomen ongeschikt en door de overheid geplaatst / gedropt. Sommige posities blijken te zijn gekocht. Zijn ergernis hierover is groot en oprecht. We delen onze zorg over het beperkte schoolmateriaal met hem. Hij is het hier mee eens. We worden uitgenodigd voor een diner morgen en een afvaardiging is ook welkom bij de training van schoolhoofden om daar samen met hem enkele zorgen (op een subtiele manier) kenbaar te maken. Hij geeft aan bijzonder blij te zijn met onze aanpak (liever nog wat langer blijven per workshopreis!). Na ruim een uur nemen we voor vandaag afscheid, morgen verder. Een erg prettig bezoek.

pelan pelan

2007-10-29T16:04:00.001+01:00

Om 8 uur zitten we – de meesten behoorlijk uitgeslapen – in de labi labi’s naar Education International (EI). We hebben namelijk om 9 uur een afspraak met het hoofd van EI en we willen niet te laat zijn. Daar aangekomen treffen we een verraste secretaresse die van niets weet maar wel weet te melden dat onze afspraak nog in Midden-Sumatra zit. Een paar sms-jes verder is de afspraak naar morgenmiddag verplaatst en heb ik weer tot 10 leren tellen.
We besluiten het programma verder volgens plan af te draaien en bellen school SDN 70 Gp Jawa (ook wel de school van minister v.d. Hoeven genoemd, omdat zij deze in 2006 geopend heeft) dat we wat eerder komen.
“Wat eerder, goh zouden jullie komen dan vandaag? We dachten dat de workshops pas morgen zouden starten.”
(weer tot 10 tellen) “Nou, er was toch afgesproken dat we met de hele groep zouden komen kennismaken op uw school?”
“O ja? Ik weet van niets. Maar u bent welkom hoor.”

Dus gaan we naar school SDN 70 en worden daar geïmproviseerd maar hartelijk welkom geheten. Het is voor de meeste deelnemers de eerste kennismaking met onderwijs in Indonesië. Maar ook voor de deelnemers die vaker op deze school zijn geweest valt er genoeg te zien: er is namelijk behoorlijk wat veranderd sinds begin maart. Ok, nog steeds amper materialen. Ok, nog steeds vooral klassikaal onderwijs. Maar weg de behoorlijke mate van anarchie die kenmerkend was voor deze school. Er werd gewerkt, en flink gedisciplineerd ook.
Na een vertrouwde lunch in Pizza House (ja, we willen het maag/darmstelsel liefst wat ontzien de eerste tijd en doen dus erg voorzichtig) worden er inkopen gedaan. Veel inkopen.
Van twintig scharen tot basketbalballen. Van een lading kurk uit de dessa tot handgemaakte spiegels. Om zes uur is iedereen terug en kan na een korte briefing de heerlijke Indonesische maaltijd in het hotel genuttigd worden: een grote schaal gado gado, een grote schaal “seafood”, een grote schaal tempeh&tahu en veel rijst en nasi. Meer dan genoeg voor iedereen.
Na het eten gaan alle themagroepen nog even de puntjes op de i zetten en terwijl ik dit tik (het is bijna tien uur) zijn de meeste groepjes net klaar of aan het afronden. We zijn er nu helemaal klaar voor.
De les van vandaag: wie iets in Indonesië wil doen, moet vooral goed weten wat “pelan pelan” is. En als je dat weet, en weet toe te passen, dan is het een geweldig land!

Terug in Banda

2007-10-28T23:31:00.000+01:00

Na een goede stop in Medan zijn we gisteren doorgereisd naar Atjeh. Op de luchthaven van Medan hadden we een fijne discussie over het gewicht van onze koffers (we hadden iets overgewicht maar dat werd terplekke opgekrikt omdat verschillende bagagestukken vrij opzichtig dubbel gewogen werden) met de beambten van Garuda. We kwamen met omgerekend €40 boete weg. Het was hierbij erg prettig dat Johan vloeiend Bahasa Indonesia spreekt (dat scheelt zeker in de hoogte van de te betalen meerprijs).

Om twee uur in de middag kwamen we aan in het snikhete Banda Aceh. Vanuit het vliegtuig stap je in een warme deken. Dat was letterlijk maar zeker ook figuurlijk, want we werden opgewacht door Jan en Esther, die de laatste dagen van hun vakantie in Indonesië in Atjeh doorbrengen om de groep te kunnen ontvangen (voor wie nieuw is op het blog: Jan van der Klis is de directeur van de KSU en één van de initiatiefnemers van het project). Erg leuk om hen weer te zien en zo onthaald te worden. Ook het weerzien met Bunga was erg hartelijk. De ontvangst werd direct daarna voortgezet met een goede lunch en een prettig weerzien met het Yellow House (ons hotel).

Daarna Banda in. Wat is daar veel gebeurd in een half jaar tijd! Er zijn heel veel nieuwe huizen gebouwd en ook de infrastructuur wordt nu stevig aangepakt. Geweldig om te zien. De reden voor de versnelde ontwikkeling is misschien minder leuk: veel NGO’s en ook de Indonesische overheid zelf, zitten in de eindfase van hun aanwezigheid in Atjeh. Veel organisaties vertrekken eind dit jaar, BRR (de Indonesische overheidsorganisatie, belast met alle wederopbouwtaken) stopt in 2009. Alles en iedereen heeft dus een soort van eindspurt ingezet om toch het nodige te realiseren. Desalniettemin: geweldig om te zien dat het nu opschiet met de wederopbouw. Nader je de kust, dan is de tsunami nog steeds overal zichtbaar.

Inmiddels zijn ook enkele officiële monumenten aangewezen (en sommige gedenktekens nieuw opgericht). Zeker voor iedereen die hier voor het eerst is, is het erg indrukwekkend allemaal. Maar ook voor de deelnemers die hier vaker zijn geweest: boten horen niet bovenop huizen en wennen daar dus niet zo snel…

workshopgroep okt2007 is op weg

2007-10-28T22:55:00.000+01:00

Wat later dan gepland (internet haperde even gisteren) maar hierbij de eerste upload(s) naar het log.

Nadat we uitgezwaaid werden door familie, vrienden en Marianne Kemps & Jon van Zoelen (KSU) kon de reis naar Atjeh beginnen. Een goede lange (12 uur) vlucht naar Kuala Lumpur, een paar uur wachten en een korte vlucht naar Medan verder, kwam het gezelschap gisteren aan in Medan. Daar werden we opgewacht door Shindi en Soehardi, vrienden van Pierre Pourchez. Zij namen ons mee naar Wahid Inn, het hotel. Erg fijn om zo ontvangen te worden op het vliegveld na een lange reis: geen gedoe, maar zo de bus in. Pierre, bedankt!

Een paar uur later werden we meegenomen op een interessante historische rondrit, waarbij stedebouwkundige Soehardi (afgestudeerd in Delft) voluit kon vertellen over zijn specialiteit: het culturele erfgoed in Medan. Ondanks de beperkte beschermde status (er is al het nodige verdwenen of in verval) valt er nog veel te zien dat herinnert aan de koloniale tijd.

Als Zeeuw doet het je bijvoorbeeld wel wat om de watertoren van Goes in een mooi uitvergrote kopie terug te zien in Indonesië. Andere hoogtepunten: de DELI maatschappij, het paleis van de sultan, hotel De Boer en zo kan ik nog wel even doorgaan. Behalve een inkijkje op het culturele erfgoed, waar de stichting van Soehardi en Shindi zich voor inzet, gaf de rondrit ook zicht op booming Medan.
De hoogbouw schiet uit de grond, het aantal MacDonalds is al niet meer op de vingers van één hand te tellen en de vastgoedondernemers vieren hun feestje met rondrijden in mercedessen. Toch profiteert de hele bevolking wel wat mee, want de werkeloosheid is afgenomen en het schijnt dat nu ook de lage lonen wat aan het stijgen zijn…

Introducing: Pierre Pourchez

2007-10-21T20:58:00.000+02:00

Pierre Pourchez was in de regio toen de ramp gebeurde. Hij onderbrak zijn vakantie en besloot zeven maanden te blijven om te gaan helpen in Atjeh. Wat hij gezien en meegemaakt heeft, heeft hem daarna nooit meer losgelaten. Hij heeft zijn oude vak als leerkracht in Blaricum weer opgepakt, maar hij blijft bezig met Atjeh. Zo helpt hij KSU voor ATJEH door zijn enorme Indonesische netwerk ter beschikking te stellen, mee te helpen in accommodatie-onderhandelingen en veel meer. We zijn Pierre daar erg dankbaar voor. Wil je meer lezen over zijn ervaringen van direct na de tsunami, klik op www.indonesiehuilt.web-log.nl

inbetween workshops

2007-10-08T17:01:00.000+02:00

Dit weblog is vooral actief tijdens de workshopreizen. We proberen dan (vrijwel) dagelijks verslag te doen van de bevindingen en resultaten. Wanneer er geen workshopreis is, is het vrij stil op het weblog. Dat zou tot de conclusie kunnen leiden dat er dan niet zo veel gebeurt. Dat is niet zo. Daarom hier een kort overzicht van wat er zoal tussen maart en oktober is gebeurd. Niet geheel chronologisch en vooral niet geheel compleet. Maar wel om een idee te geven...

In maart was Bunga in Nederland. Op uitnodiging van Cathy Spierenburg en KSU. Ze vond het geweldig (koud). Ze heeft een goede indruk opgedaan van ons land en zou graag nog eens terugkeren om hier te kunnen studeren. Wie weet lukt dat nog eens wanneer we een stap verder zijn met het opzetten van een uitwisselingsprogramma.

In het voorjaar waren er diverse acties op scholen en daarbuiten. Iedereen die daar aan bijgedragen heeft: ontzettend bedankt! Eén bijzondere (en vruchtbare) samenwerking moet zeker nog even apart genoemd worden: die tussen de Dominicusschool en de Dominicusparochie. Dankzij sponsorlopen (met verdubbeling door de Vastenactie), Parade, rommelmarkt en diverse collectes hebben deze vrienden uit Oog in Al vele duizenden euro's bij elkaar gekregen voor het project. Dank!!!

Een andere opvallende actie afgelopen voorjaar: drukkerij Plantijn Casparie uit Nieuwegein heeft 14.000 wenskaarten met Atjeh-foto's gratis ter beschikking gesteld. Geweldig! Burgemeester Brouwer van Utrecht kreeg het eerste setje overhandigd. Overigens: er zijn nog steeds kaarten verkrijgbaar. Maak €5 over op bankrekeningnummer 403515939 van KSU inzake KSU Atjeh o.v.v. kaarten en uw adres en er komt een setje met 8 kaarten naar u toe (of een veelvoud natuurlijk).

En dan zijn er natuurlijk nog de computers! University College Utrecht heeft 150 in goede staat verkerende computers ter beschikking gesteld. Door dit gulle gebaar kunnen 6 scholen van een compleet computerlab worden voorzien! Het heeft even geduurd voor al het papierwerk (Indonesische overheid) rond was om deze computers in te kunnen voeren, maar nu is het bijna zo ver en kunnen ze per zeecontainer op transport.

Tenslotte: sinds 1 augustus j.l. vaart KSU voor Atjeh onder de vlag van Wilde Ganzen. Sponsorgeld wat sindsdien binnenkomt (en aan materialen in Atjeh wordt besteed) zal door Wilde Ganzen worden verdubbeld. Het zal niet verbazen dat we hier erg gelukkig mee zijn!

Pr filmpje KSU voor Atjeh

2007-10-08T09:02:00.000+02:00

Klik op de titel om het filmpje te bekijken. Met dank aan Wilma, Rens, Jeany en Laura!
ps: 24 december moet natuurlijk 26 december zijn...

Het oktober november 2007 team

2007-10-08T07:20:00.000+02:00

Even voorstellen: Het team dat sinds mei aan het werk is om eind oktober de tweede workshopreis in Atjeh te verzorgen.
Van links naar rechts staand:
Evelien, Amrah (kan wegens omstandigheden niet meegaan), Johan, Tessa, Jeppe en André.
Zittend v.l.n.r.: Marielle, Anita, Dianne, Jeske, Anne, Arletta, Nanda en Sasha.
Hurkend: Bonnie en Muriel. Op deze foto niet aanwezig maar wel deel vh team: Erna en Sanne.
Inmiddels zijn er vier vierdaagse workshops door dit team voorbereid rondom de thema's: rekendidactiek, muziek, dans & drama didactiek, de didactiek van bewegingsonderwijs en de didactiek van wereldorientatie.

Waar het allemaal om gaat

2007-03-08T08:43:00.000+01:00

2 weken workshops verzorgen zijn voorbij. Het ging snel. Er is veel gebeurt. En er is behoorlijk wat bereikt. Het afscheid van de leerlingen en de leerkrachten van de zeven scholen en van de tolken was hartelijk. Het kost moeite, maar aan de andere kant is het ook goed om nu weer te gaan. Zo is de vermoeidheid nu toch wel behoorlijk af te lezen van de gezichten binnen ons team. Daarom nu een paar dagen bijkomen middels een bezoek aan het eiland Weh. En dan weer terug naar Nederland. Om in oktober / november weer terug te komen. We weten nu beter hoe we scholen kunnen bedienen. We weten nu ook per school waar de behoeften (welke thema's) liggen. Eén afscheid zal ik nooit meer vergeten: 8 tsunamislachtoffers (allemaal familie - vaak vader of moeder - verloren), die naar school gaan op SDN106 met uitzicht op zee, slepen me mee naar de waterkant, want "dat is veel mooier op de foto..."

Maar we gaan nog niet allemaal naar huis. Femke en Ellen zullen nog een paar maanden blijven en onderzoeken hoe (en "of") de workshops beklijven en scholen daarbij ook actief ondersteunen. Hun ervaringen kunnen gevolgd worden via http://ellenfemke2aceh.waarbenjij.nu/

Dit was de laatste "post" op dit log tijdens de reis. Komende weken zal hier af en toe wat teruggeblikt worden en zal verslag worden gedaan van de belevenissen van Bunga in Nederland - zij reist met ons mee om twee weken in Nederland te blijven. Hieronder nog één keer impressie van waar het uiteindelijk allemaal om gaat. Sampai jumpa, tot ziens!

Atjeh impressies van Marijke aflevering 2

2007-03-08T08:37:00.000+01:00

Wegens succes geprolongeerd:

De tweede week is begonnen. Na een zondag van uitslapen (tot 8.20 uur) later ontbijten, zwemmen, luieren en na de lunch op excursie naar de kust. We zien onderweg sawahs en oude huisjes tegen berghellingen.Op een mooi maar gevaarlijk strand wandelen we en drinken we wat, althans sommigen van ons, want na de bestelling van 4 Sprite en 3 Cola is de bar uitverkocht, de kokosnoten zijn kennelijk voor anderen bestemd. Dit is een Bounty strand, maar de stroming is te gevaarlijk vlgs André dus zwemmen verboden.We vertrekken dan ook later naar een iets minder fraai strand met reusachtige golven. Nadat ik de eerste grote golf heb gemist (d.w.z. er niet bijtijds óp was of er door heen gedoken) ben ik blij dat André een veilig strand koos ( je wordt altijd door de stroming op het zandstrand teruggeworpen). Als de grote klap komt, kun je niet anders dan het water z’n gang laten gaan, je weet nu hoe de was in de machine zich voelt: overal water en wenteling, je weet niet meer waar je bent, je houdt je adem in en hoopt dat het niet te lang duurt, een geweldige ervaring, maar wel topsport. Langer dan drie kwartier hield ik het in de eerste ronde niet vol; alleen tussen de reuzengolven door kun je even gewoon zwemmen.
Op zo’n zondag is het strand vol met Atjeeërs, vrnl mannen, kinderen, enkele jonge vrouwen.Badpak of bikini is niet toegestaan dus ik zwom in t-shirt en lange broek: veel bekijks, maar ook veel gelach en vriendelijkheid: één grote verbroedering tijdens dit samen spelen. Dat de mannen dan weer wel in korte broek mogen….
Nadat de zon in de Indische oceaan is verdwenen, keren we terug naar de stad, eten er nu eens écht Indonesisch. Daarna wil men naar de tegenover het restaurant gelegen karaoke bar, nou ja, er zijn zoveel liefhebbers dat de labi labi’s (busjes) beide blijven, dus zit er niets anders op dan mee te gaan, Ad zingt, met Roos en Jeany en ik dans de quickstep met Ad. We krijgen zelfs applaus van de Atjeeërs die ons aanvankelijk wat achterdochtig bekeken. Ad gaat door voor mijn husband, want dat was het enige woord Engels, zo ongeveer, dat de man die mij op het strand aansprak, machtig was. Om dan te beginnen met uitleg over het KSU en het project…hij wees op Ad, die de foto maakte en vroeg ‘husband’? Ik dacht: laten we het daar maar op houden….

Thuis (zo voelt het guesthouse inmiddels) naar bed, na even lezen (dat hier niet zo goed lukt omdat het hoofd al zo vol zit).
Maandag opnieuw 6.30 de wekker. Iedereen heeft weer zin in de werkweek.
De scholen waar we ditmaal naar toe gaan, lijken niet echt onze hulp nodig te hebben, ze zijn groot en wel voorzien van materialen. De kinderen spreken al aardig wat Engels.
In overleg met André ga ik de wijk eens in. Prachtige huizen en appartementen, overal wordt gebouwd, daartussenin staan noodhutten en gehavende stenen huizen. Bij een groot kavel met een prachtig pand staat een bord met de veelzeggende mededeling dat hier wordt gebouwd door Saudi Arabië, Fundings: Islamic Bank, tja………..
Eind van de middag maak ik een wandeling door de kampong. De mensen groeten vriendelijk; kinderen en jonge mannen roepen : hèllomiss!!!! of ook wel hèllomister!!! It’English all the same. Bij een houten huis met ruim erf en weranda wordt er gebaard dat ik moet komen kijken…..ja, ook binnen, want: baby, baby. Trots toont een jonge moeder een prachtige, 10 dg oude baby. De grote broer wil ook op de foto en later de zusjes natuurlijk eveneens.
De ‘grote broer’ (ong. 6 jr) wordt in Bahasa aangespoord voor mij tot 10 te tellen in het Engels, hij is aanvankelijk verlegen, maar als ik hem op weg help, mijn duim opstekend, zeggend ‘one’, ratelt hij tot grote tevredenheid van de trotse moeder het hele rijtje af. Wij moeten erg lachen en zonder dat we elkaars taal spreken zijn de moeder uit Amersfoort en de moeder uit Ajuen Jeumpit Aceh Besar verbonden.

We besluiten dinsdag tot een change of plan en gaan terug naar de scholen van vorige week. Bij de evaluatie later blijkt het een wijs besluit te zijn geweest: er is nu tijd voor verdieping en aan deze ‘1e week’-scholen hebben wij veel te bieden.
Op dinsdag komen de eerste ongeruste sms’jes binnen over de aardbeving.Wij weten van niets, maar we kunnen iedereen geruststellen: hier is niets aan de hand. (thuis, in Nederland, haalt menigeen waarschijnlijk de topografische kennis van Sumatera op…)

Onderweg naar de scholen zijn nog veel restanten Nederlands waar te nemen: doorsmeer, kantor, depertement, koperasi, polisi,notaris, dokter, spesialis, stempel en bensin, verder hebben kinderen het over knikkers en klas.
Ook is te zien dat een bezinestation een stuk eenvoudiger kan dan in Nederland: een plank gestut door twee tonnen, drie reuze jerrycans met een slangetje er op, oud vrouwtje erachter en klaar is je benzine station
’s Middags doen Roos en ik boodschappen in de Pasar Aceh, waar we heen worden gereden in een betjak. De prijs van zo’n ritje varieert van 2.000 tot 20.000 rupiah (zelfde afstand), we hebben het dan over 20 eurocent tot 2 euro.
Op dinsdagavond maken we een bijzondere happening mee. Dat zit zo: zondag ging een groepje zelfstandig op pad en monsterde aan bij een vissersboot. Die mannen zaten deels ook in een bandje, dat onder bezielende leiding van een soort buurtvader muziek maakt om uiting te geven aan dat wat er met een mens gebeurt in 30 jaar oorlog, plus een tsunami waarbij vrouwen en kinderen “verdwenen”. De dames hadden geregeld dat wij konden komen luisteren en dat Wilma een yogaworkshop deed met deze mensen. Hartverscheurend om hen te horen zingen, en vertaald te krijgen in muziek de pijn, het verdriet, de ontreddering. Wij zaten opeengepakt in de huiskamer van de paalwoning en later dronken en aten we wat met deze mannen op het plaatsje onder de woning. We brachten zelf een doos met drank (alles non-alcoholic of course) en chips mee). (Oeps, bij vertrek bijna de doos vergeten! ( stond bij André op de kamer, die nog even dacht dat hij een feestje moest bouwen)
In de paar woorden die de zanger in het Engels kon zeggen vertelde hij: we do not want to be sad, we want to be happy ( dat lijkt heel simpel…., getuigt het ook van geestkracht en wanhoop ineen…?).
In de scholen blijkt overigens ook steeds weer dat trauma over all aanwezig is.Bij kinderen en volwassenen. En daarnaast: the tsunami has also been a blessing, before that we had nothing, just war……

Marijke

Tollen, cd-spelers en heel veel meer

2007-03-08T08:18:00.000+01:00

Iedereen weet hoe leuk het is om iets (aan kinderen) te geven. Wij mochten afgelopen weken héél veel geven. Materieel en vooral ook immaterieel. Over dat laatste is al veel geschreven. Over het eerste nog niet zoveel. Terwijl het niet om weinig ging. Daarom hierbij even expliciet stil staan bij alle gulle gevers namens wie wij voor vele duizenden euro's aan materiaal mochten schenken. We willen iedereen die met geld of materiaal heeft bijdragen bedanken: het materiaal heeft een perfecte bestemming gevonden!

Van het ingezamelde geld hebben we hier in de stad veel kunnen kopen - waarmee we gelijk ook de plaatselijke economie ondersteunden. 14 cd-spelers, honderden ballen, tientallen honkbalknuppels, etc. Terug in Nederland zal ik een - lange - complete lijst van producten en sponsors op dit log te plaatsen, nu alvast één item van één sponsor in de spotlights:

Alle kinderen op alle projectscholen spelen inmiddels met tolletjes van de firma Schilte. Wim van Roekel, hartelijk dank namens deze kinderen!

Dolls and diaries

2007-03-08T07:49:00.000+01:00

De trouwe volgers van dit project weten dat we nauw samenwerken met het poppen- en dagboekenproject van Cathy Spierenburg (Zapp). En dat wij in materiaal en advies door haar ondersteund worden. Het is daarom bijzonder plezierig om te kunnen melden dat na een half jaar van onderhandelen, heen-en-weer-faxen en nog veel meer, de poppen deze week eindelijk in Banda Atjeh gearriveerd zijn. Bunga haalt ze vandaag op. Cathy, gefeliciteerd!

De poppen zullen komende weken over de scholen worden gedistribueerd. Wij hebben (met één a twee sets per school, die we zelf hebben meegenomen) de poppen al geintroduceerd op de project scholen en hebben gezien dat leerkrachten en leerlingen erg enthousiast reageerden op de poppen(workshops).

Hetzelfde geldt voor de dagboeken. Deze hebben we (24 dozen vol, bij elkaar 350 kg) vorige week afgehaald bij Education International en daarna op de scholen uitgedeeld met daarbij natuurlijk een korte toelichting. De leerlingen, leerkrachten en schoolhoofden zijn er gelukkig mee. Ieder kind krijgt op deze scholen een eigen dagboek; waar alles in geschreven mag worden en dat door niemand nagekeken, gecorrigeerd of afgepakt wordt. Dat is best bijzonder voor leerlingen van de scholen in de buitenwijken van Banda Aceh.

Uleleh rocks!

2007-03-08T07:36:00.000+01:00

Dinsdagavond 6 maart 21.30. 25 mensen in een volgestouwde woonkamer; de woonkamer van mr. Lukman. 18 Hollanders en 7 bandleden: mannen en jongens uit het vissersdorp Uleleh. De temperatuur gaat diep in de 30 graden. Luchtvochtigheid: over de 90 %. Kippenvel. Nummers waar je niets van verstaat, maar waarvan je weet en voelt dat ze over de tsunami gaan. Lukman: “for me, making music is about the only way to get thru”. Voor de liefhebbers: hier staat de Atjehse versie van 16 Horse Power (ook qua stijl in sommige nummers). Straks in Melkweg of Paradiso? Wie helpt mee dat voor elkaar te krijgen?…

Fishermensfriends

2007-03-08T05:48:00.000+01:00

Een bijdrage van Marlies over een bijzondere avond:

Het is 8 uur ’s avonds en wij (Bunga, Wilma, Jeany, Erna, Marlies) zitten op het balkon van onze nieuwe ‘fishermansfriend’: Lukman. Wij kijken uit over het gebied dat het zwaarst getroffen is tijdens de tsunami: Uleleh, een wijk direct gelegen aan zee. Lukman heeft al zijn zoons verloren tijdens de tsunami en zijn vrouw zit in Jakarta.
De spanning stijgt want we zijn in afwachting van 20 stoere vissermannen die samen met ons een les yoga willen volgen. Geen alledaags publiek voor Wilma die de les gaat geven. Als we een groepje van 6 personen hebben, besluiten we toch maar vast te starten. We nemen plaats op een zeiltje buiten in de warme avond. Gedurende de les vult de ruimte zich met meer mannen. Allemaal even serieus en sommige zelf passend gekleed in jogging broek en t-shirt. De schaarse ruimte wordt zonder problemen gedeeld. Schouder aan schouder liggen de mannen op het zeil en keren langzaam in zichzelf. Met gemak krijgt Wilma, de ondertussen 15 mannen en 3 vrouwen, in meditatie. Erg indrukwekkend!! Vooral als je bedenkt dat al deze mannen mensen in hun familie hebben verloren. Veel van deze verhalen zijn te lezen in hun ogen. Om dan samen met hen te mediteren, maakt deze avond een ervaring om nooit te vergeten!
Ondertussen is de rest van de groep aangekomen en wordt de avond wat luchtiger afgesloten (zie ook volgende “post”). Lukman speelt met zijn band een aantal liedjes en wij zijn een enthousiast publiek. Ook voor deze mannen een aparte ervaring; 16 jonge westerse vrouwen die mee swingen op hun muziek. Al met al een avond om niet snel te vergeten!

terug naar de "oude" scholen

2007-03-08T05:25:00.000+01:00

Het besluit om terug te gaan naar de scholen van vorige week blijkt goed te zijn geweest. De ervaringen zijn overwegend positief, maar wel wisselend. Van geweldig tot matig tot soms ook teleurstellend, wanneer bijvoorbeeld de leerkrachten niet op komen dagen of het schoolhoofd zichtbaar ongeinteresseerd is in een workshopverdieping, of wanneer onze mensen gewoon een dag minder scherp zijn. Maar in het algemeen geldt dus dat het erg de moeite waard blijkt om terug te keren op de scholen waar we vorige week de workshops hebben gedraaid.

Hieronder een bijdrage van Tatiana over haar ervaring bij terugkomst op een school:

Terug op school 6 waar ik mijn eerste workshopervaring had, met een zeer warm welkom en een zeer hoge nood. Een kleine school, waarvan na de tsunami 3 leerkrachten en één leerling overgebleven waren. Ondertussen is het officiële aantal 36 ll waarvan er gemiddeld per dag 26 aanwezig zijn. We werden verwacht. Alle leerlingen, zowel als 2 leerkrachten, waren in gymkleding. Ad speelde buiten een vorm van paaltjesbaseball met de oudere kinderen en ik deed in de aula een circuit met de jongere leerlingen en de leerkrachten, waarin het ging om mikken in diverse moeilijkheidsgraden . Verbazend hoe snel de leerkrachten het Engels opgepikt hebben, want na één keer uitleggen begreep de leerkracht wat de bedoeling was van deze spelen. In ons nagesprek bleek ook dat zij heel goed de doelen en de leerlijnen hierin zagen. Nogmaals terugkomen was dus zeker geslaagd. De eerste keer was introductie, de tweede keer werd voor de school echt duidelijk wat hier nu verder mee te doen in de toekomst.
Sampai jumpai Tatiana

Enkele teamleden beschrijven hun indrukken

2007-03-06T08:56:00.000+01:00

Hieronder een paar (citaten uit) bijdragen van teamleden - vanwege de totale lengte in een aangepast lettertype:

Stof happen en blije gezichten

De eerste dagen in Aceh waren erg indrukwekkend. De ravage die de Tsunami heeft aangericht is enorm en nog steeds enorm zichtbaar. Ook op de scholen waar wij komen zijn de gevolgen duidelijk merkbaar. Mooie grote, nieuwe schoolgebouwen met weinig leerlingen en leerkrachten. Kinderen die moeite hebben met spelen en kinderen die niet kunnen wachten om leuke dingen te gaan doen. Leergierig, enthousiast en gastvrij zijn de woorden die mij het eerst te binnen schieten. Leerkrachten en kinderen willen doen doen doen…
Samen met Nathalia geef ik de workshop “rekenspelletjes”. We worden tot nu toe overal hartelijk ontvangen en de scholen zijn erg blij met onze praktische tips en invulling van de lessen naast de reguliere methode die ze hanteren.
Bij het zien van de blije gezichten tijdens het spelen en de dankbaarheid van de leerkrachten achteraf krijg ik een warm gevoel. Ik was er bang voor dat men eigenlijk niet op onze bijdrage zat te wachten, maar niets is minder waar. We hebben echt iets bij te dragen en daar heb ik een beetje zweet en stof happen best voor over.

Jeany

Saya, saya, saya!!!

Vol enthousiasme en goede moed stapten we zondag in het vliegtuig. We gaan naar Atjeh om workshops te geven!
Na een lange, vermoeiende reis (in totaal 26 uur!) kwamen we maandag bij het gezellige Yellow guesthouse aan.
De volgende dag was het tijd voor een eerste ontmoeting met de kinderen en leerkrachten op de school die geopend is door Maria van der Hoeven. Het gebouw zag er goed en verzorgd uit, de kinderen waren vrolijk en enthousiast, maar de grote verschillen tussen de scholen hier en in Nederland waren meteen duidelijk. Er hingen geen knutselwerkjes of tekeningen, het zag er vrij kaal uit.
’s Avonds hebben we met ons werkgroepje (dans en muziek) gediscussieerd over het nut van onze reis. ‘Staan de leerkrachten wel open voor onze workshops en ideeën? Hebben ze hier behoefte aan? Hebben wij de beginsituatie goed ingeschat? Hangen we straks niet de barmhartige samitraan uit? Komen we wel echt de hengels brengen, of worden het toch weer de vissen?’
Een vervelend gevoel overviel ons, zo op de eerste dag. Gelukkig stonden we wel open voor wat zou komen en gingen we met een positief gevoel de eerste school binnen.
Zodra we met de workshop aan de slag gingen en de eerste klanken klonken, wisten we meteen weer waar we het voor deden.
De kinderen zijn laaiend enthousiast en willen dolgraag dansen en bewegen. Bovendien staan veel leerkrachten open voor onze ideeën en hebben wij het idee dat het echt een toevoeging is op hun onderwijs.!
De hitte maakt het werken vrij intensief, maar tegen de lachende kindergezichtjes kan niks op!

Saya, saya, saya……!
Ik, ik, ik………!
Hoor je continu omdat de kinderen zo graag willen leren, dansen en bewegen.
Ingeborg en Sasha

In het land van Multatuli

Tja, daar zit je dan in Indonesië, het land van (voor mij) Couperus, Haasse, Aya Zikken en natuurlijk Multatuli.
Mijn eerste impressies: armoe, vuiligheid, hitte, gek-makend verkeer (honderden brommertjes, betjaks, gammele busjes, maar ook…..heel veel nieuwe auto’s (SUV’s, lijkt het Gooi wel; hoe kan dat nu…..)

De coördinator van Oxfam Education International said to us: for bureaucracy and corruption, come to Atjeh…
Maar dan ga je naar de scholen in de tsunami areas en dan val je stil: deels nog steeds totale kaalslag, zelfs de bomen zijn weg, verder een ratjetoe van oude en nieuwe bouwsels: wat van steen was staat er soms nog voor een deel, daartussen restanten of alleen een fundering en nieuwe huisjes, soms noodhuisjes. Ergens leeft ook nog iemand in een UN tent, zag ik.
De (binnen) stad is een agglomeratie van wat wij bouwvallen zouden noemen,gelardeerd met een penetrante vis- en vleesstank, (dat hangt in deze hitte buiten in de stalletjes) en een bijna dodelijke petroleumlucht, afgescheiden door alles wat racet als een gek over de paar hoofdstraten. We komen soms door andere wijken en zien dan villa’s met the occasional swimming pool…en, juist, die SUV voor de deur.
...

Gisteren voor het eerst met een paar mensen per betjak naar de stad. Geweldig vervoermiddel, vooral nu er niet een Indonesiër op een fiets hoeft te zwoegen: brommers doen het werk. Omdat het er honderden zijn is het aan te raden een doek voor je mond te houden; er hangt continu een blauwe walm van zo’n anderhalve meter boven het plaveisel( dit laatste begrip moet je ruim nemen). Heerlijk in de wind door het verkeer jakkeren en lachen naar eenieder die zich vergaapt aan een attractie met wit haar, begeleid door mooie jonge dames met blond haar: we doen hier dus gewoon goed werk: animation for free.

Maar we kwamen hier voor de scholen en het onderwijs en de kinderen:
(Voor wie zich afvraagt waarom ik daar nu pas over begin: mijn hoofd moest eerst geleegd worden. De indrukken waren aanvankelijk overweldigend en kunnen nu pas een beetje worden gerubriceerd). Er wordt door de groep echter hard en veel gewerkt in goede sfeer.
De busjes staan klaar om half acht, we worden gedropt op de verschillende scholen, na soms ijzingwekkende ritten door Banda en de suburbs.
De verschillen tussen de scholen zijn groot; het zijn allemaal nieuw gebouwde scholen, maar daar houdt de overeenkomst wel op. De interesse en het niveau van leerkrachten, de discipline of het ontbreken daarvan bij kinderen ,de hartelijkheid of stugheid waarmee je wordt ontvangen: dit alles varieert.
De uitersten zijn: grote ontvankelijkheid voor de mogelijkheden/nieuwe perspectieven die de workshops bieden, geïnteresseerdheid, intelligentie (altijd handig), grote hartelijkheid versus de volgende houding : wat voor spullen hebben jullie en wat hebben jullie nog meer aan materiële zaken te bieden, weinig interesse, indolentie.
Maar: weten wij wel wat we zien? ……..de beste houding lijkt mij: wij komen hier iets brengen, wij kennen jullie cultuur niet/nauwelijks, wij kennen jullie leven en emoties niet, wij oordelen niet: dit is wat we te bieden hebben en laten we maar goed kijken hoe het overkomt.Daarnaast is veel niet zoals gedacht toen we nog in Nederland waren. André’s adagium bij de voorbereiding was: alles onder voorbehoud, well…, so be it.
In plaats van alleen workshops aan teachers, geven we vooral veel demonstratielessen en larderen die waar mogelijk, soms tussentijds,soms na afloop met wat theorie. In een van teachers’rooms trof ik een enorme poster aan met daarop 10 Kompetensi’s: dat is tot nu toe het enige moment geweest dat ik de aandrang tot vluchten heb gevoeld.

Ik ben er nog niet uit of het een gevaarlijke verslaving kan zijn: hulp verlenen. De dankbaarheid van de teachers, het enthousiasme van de kinderen, de blank faces die vrolijk worden als van “gewone”kinderen, dat alles is ontroerend en maakt je stil.
Op de school van gisteren (ja, ook op zaterdag gewoon naar school) kreeg ik een schaartje aangeboden van de headmistress, als souvenir. Ik zal het koesteren.
Het snoetje van een meisje dat geconcentreerd zich buigt over de reken memory, de jongen die steeds in mijn buurt hangt, ... de leerkracht die de foto’s laat zien van zijn drie kinderen, allemaal omgekomen, het verhaal dat er van één school 3 kinderen over waren na de tsunami, het meisje van elf dat alleen woont (iedereen van de familie “verdwenen”) en dat in de gaten wordt gehouden door een headmistress, een jongen die nog niet een diary had ontvangen en wordt weggestuurd door een van de teachers, hij loopt het plein over en de trap weer op met hangende schouders, gelukkig zag ik het en boven haal ik hem in, net voor hij zijn klas weer in gaat, dat gezicht als je hem het boekje geeft, de tranen zitten weer hoog als ik dit intik.
Ook waar te nemen: agressie bij sommige kinderen onderling wanneer ze niet met een taak bezig zijn, voordringen, moeilijk kunnen delen: waren ze zo of zijn het survivers geworden?

Als geluk voor ieder kind, zelfs voor even, van belang is, dan is deze onderneming nu al geslaagd, al zijn er nog zoveel suggesties voor verbetering.

...

Marijke

Nieuwe ronde met grote verrassing

2007-03-06T08:39:00.000+01:00

Na het weekend volgt een nieuwe werkweek. En dus gingen we maandagochtend vroeg weer vol goede moed en nieuwe energie op pad. Op weg naar 7 nieuwe scholen. Daar wachtte een verrassing. Of liever, een serie verrassingen:
- de scholen hadden ons niet verwacht (daar kijken wij inmiddels natuurlijk niet meer van op; de communicatie tussen EI-Oxfam en de scholen is al eerder niet 100% waterdicht gebleken)
- deze scholen zijn niet door de tsunami aangetast, laat staan opnieuw opgebouwd;
- de leerkrachten op deze scholen zijn goed geschoold;
- de scholen zitten heel goed in hun materiaal ("goh, ze hebben hier meer dan op mijn stageschool" sprak een van onze studenten);
- het niveauverschil tussen deze scholen en die van vorige week is gigantisch.

Er moest dus nodig even geevalueerd worden na afloop. En gehandeld worden. Eigenlijk was het niet zo moeilijk. Na een kort overleg met de hele groep en met Bunga hebben we alle scholen 1 t/m 14 gebeld met de uitleg dat we de rest van de week terug zullen keren naar de scholen 1 t/m 7 omdat ons aanbod daar beter matcht met de (grote) behoefte. Gevolg: 1 t/m 7 erg blij; 8 t/m 14 begripvol.

Inmiddels hebben we al weer een workshopdag op onze "oude scholen" achter de rug en werd bevestigd wat gisteren al wel duidelijk was: dit was een goede beslissing.

Hier geen aardbeving!

2007-03-06T08:30:00.000+01:00

Er is een vrij zware aardbeving geweest op Sumatra, maar niet voelbaar in Atjeh!
Met ons is dus niets aan de hand!

Weekend

2007-03-05T15:56:00.000+01:00

Het weekend bestond deze week uit één avond (zaterdagavond met heerlijk Achees eten, uitbuiken, zingen en schuifelen - jawel - in de plaatselijke Karaoketent) en één dag. Iedereen deed zondag waar hij/zij zin in had. Dat betekende voor sommigen: naar de markt gaan en een beetje relaxen. Voor anderen: lekker naar het strand gaan en genieten van de golven van de Indische oceaan (inderdaad, dat heeft in het begin iets dubbels om het hier in Atjeh te hebben over "genieten van de golven"). Weer anderen gingen met een paar lokale vissers naar het eiland Nasi en hadden op die manier een perfecte dag. En dan was er natuurlijk nog die ene deelnemer die uit zijn dak ging bij het zien en fotograferen van een White bellied sea eagle...

Alles Hallellujah?

2007-03-03T09:18:00.000+01:00

Gisteren kreeg ik een mailtje met de vraag "Andre, je gaat me toch niet vertellen dat alles helemaal Hallellujah is; dat kan toch niet?" Ik kon de zender geruststellen: dat kan inderdaad niet. En dus is ook niet alles geweldig, al lijkt dat misschien wel zo na al die positieve berichten die ik op het weblog heb geplaatst. Niet dat er ook maar iets niet zou kloppen aan deze berichten, maar er zijn zeker wat kanttekeningen te plaatsen die ik tot nog toe nog niet geplaatst heb.
Bij dezen dan, een klein bloemlezing van onvolkomendheden, zorgen, lichte irritaties...:

Onze groep heeft enorm moeten improviseren afgelopen week; voor een belangrijk deel onnodig. We waren namelijk van te voren verteld door Education International dat wij workshops gingen geven aan leerkrachten. Iedereen had zich daar keurig op voorbereid. Tot nog toe zijn alle workshops gemengd geweest met juist vaak een zwaar accent op werken met leerlingen. Uiteindelijk juist heel mooi, want daar zijn al onze mensen erg goed in en niets overtuigd beter dan levend bewijs. Maar het was natuurlijk prettig geweest wanneer we dit van te voren hadden geweten...

De diversiteit tussen de scholen is enorm. Dat is natuurlijk overal zo, maar hier is het vrij extreem. Zo zijn er scholen waar vrijwel alle leerkrachten "van de straat geplukt" lijken met een behoorlijke mate van anarchie tot gevolg. Er zijn ook scholen met strak regime, regelmaat en orde. Op deze laatste scholen ligt het niveau van de leerlingen stukken hoger (en dan mag je denken in term van jaren). Daar kunnen wij goed op in spelen, maar ook hier geldt: prettig om van te voren te weten.

Het ene schoolteam reageert anders dan het andere. Van overdonderend welkom tot "kat uit de boom kijken". Van de 7 scholen waar we tot nog toe hebben gewerkt zijn er 4 a 5 waar ik verder mee zou willen gaan. Van 2 a 3 betwijfel ik het draagvlak binnen het team en dan is het al snel een kwestie van "water naar de zee dragen". Je weet hier vrij zeker dat alle materialen de kast in verdwijnen om er tot de grote schoonmaak niet uit te komen. Daar komen wij dus bij een volgende workshopreis niet meer terug.

Een laatste: geen van de scholen had van te voren ook maar enig idee wat we kwamen doen... (terwijl dit in oktober tot op behoorlijk detail al bekend was)

En zo zijn er nog wel meer dingen op te noemen en dat zal ik komende week af en toe ook doen. Maar ik zal zeker weer veel aandacht besteden aan alle schitterende ervaringen en hoopgevende signalen. Van de lach op het gezicht van leerlingen en leerkrachten. Van de goede vorderingen van het documentaireresearch van Wilma. Van de leerlingen die trots naar huis gaan met hun dagboek (ja, deze zijn eindelijk in 24 dozen vol door de douane gekomen!). Want na een week kun je gerust stellen dat de positieve ervaringen overtuigend de doorslag geven!

Over een paar dagen meer, nu eerst weekend. Hoog tijd, want ook vandaag, zaterdag, zijn er workshops gegeven - nu dus eventjes rust voor iedereen.
To be continued...

Dramaworkshop op SDN78

2007-03-03T08:19:00.000+01:00

Vrijdagochtend 7.45 uur. We zijn onderweg naar Staatsschool SDN78. We, dat zijn: Michelle, Laura, Tjitsa de tolk en ik (Andre). Michelle en Laura gaan een workshop Drama verzorgen en ik mag kijken, handje helpen en schoolindrukken opdoen. SDN78 ligt tegenwoordig midden in het moeras (in overleg met de bevolking is ervoor gekozen om de school op exact dezelfde lokatie te herbouwen als waar de oorspronkelijke school stond). 2 jaar geleden stond die nog midden in een wijkje rond een kreek...
uitzicht vanuit het schoolraam

Aangekomen op de school begonnen Laura en Michelle na een voorstelrondje direct met de eerste oefeningen voor de leerlingen. Ik heb vooral met bewondering gekeken hoe ze er in slaagden om een behoorlijk "losgeslagen" clubje leerlingen met vrij weinig moeite serieus aan de slag te krijgen met Drama. Na een ruim uur vol oefeningen hebben we een volgend uur met de directeur en leerkrachten apart gezeten om te praten over de doelen bij het inzetten van Drama. Daarna werd er weer verder geoefend met de leerlingen.
Hoe een en ander uiteindelijk zijn plek zal krijgen, blijft natuurlijk nog even de vraag, maar feit is dat het schoolteam vandaag in ieder geval overtuigd is geraakt van het "nut" van Drama op de basisschool.

Hieronder een een verslag van Michelle hoe zij deze workshop en het geheel tot nog toe heeft beleefd:

"Daar zijn we dan eindelijk, na maanden voorbereiding mogen we onze plannen nu eindelijk waarmaken. Bij aankomst merkten we gelijk: alles is anders dan het lijkt…maar het is niets minder dan we hoopten!

Ik geef drama lessen aan de kinderen samen met Laura. Het is totaal onbekend voor ze, maar ze vinden het geweldig. Wat een schik hebben we met elkaar! Niet alleen wij, maar ook de leerkrachten lopen als apen door elkaar en zijn dolenthousiast over dit vak.
We werden aan onze kleren getrokken door twee meisjes; “Come come, I want to play!!!

De gezichten van de kinderen, de leerkrachten zo dankbaar, het is geweldig… Het gevoel dat je krijgt is niet te omschrijven, maar het is warm. Je voelt je bijzonder, dat je zoiets waardevols kan brengen aan deze mensen.
Omschreven door de directrice van de school: “What you do is beautiful…Trimakasi!!”
dit meisje laat zien dat een brillenkoker ook een stuk zeep kan zijn...

Blijf een paar maanden!

2007-03-01T16:40:00.000+01:00

"Ik heb mijn leerkrachten nooit eerder met leerlingen zien spelen" sprak een ontroerde schooldirecteur als reactie op de bewegingsonderwijsworkshop op haar school. "Blijf toch een paar maanden, want hier hebben we veel aan" gaf een collega van haar aan. Ellen en Femke, de twee Domstadstudenten die hier nog enkele maanden zullen blijven, zijn inmiddels al "volgeboekt".

Het was vandaag een bijzondere dag met 100% positieve reacties vanuit de scholen. Met lokale leerkrachten die dingen deden die ze nooit eerder hadden gedaan en daar zichtbaar van genoten. En natuurlijk weer honderden kinderen die een topdag beleefden met die rare leuke lui uit Belenda die al die grappige nieuwe dingen doen waar je ook nog eens veel van leert.

Ook erg prettig: vanuit Education International Oxfam worden de workshops ook erg gewaardeerd. We werden vanavond uitgenodigd voor diner met en bij Jerome Fernandez, waar we te horen kregen dat alle lessen en materialen op de juiste plek zijn, erg goed passen binnen het programma en dat we altijd welkom zijn en blijven op de scholen van EI Oxfam!

Hieronder weer een korte impressie...

De eerste workshopervaringen

2007-02-28T16:08:00.000+01:00

Vandaag begon wat voelt als het echte werk: het verzorgen van de workshops!

Na een uitvoerige en vooral interessante en bevlogen introductie, verzorgd door Jerome Fernandez van Education International - Oxfam, zijn we voor het eerst naar de scholen geweest.

Ieder groepje had de beschikking over een uitstekende tolk (dank hiervoor aan Mendel Pols, die dit voor ons geregeld heeft). 7 scholen werden bezocht, en de reacties waren in vrijwel alle gevallen hartverwarmend. Van "kunnen jullie niet een paar maanden blijven" tot "geweldig, meditatie door yoga" tot "kunnen we jullie stagaires - Ellen en Femke - komende drie maanden vooral op onze school hebben". Maar de mooiste reacties waren niet in woorden... (hieronder een zeer kleine impressie, meer volgt binnenkort).

Tenslotte: een groepsfoto van de club mensen die vanavond meer ontspannen en overwegend tevreden terugkijkend op de eerste echte (want actief op de scholen) werkdag. Deze foto is genomen op het strand van "Point Zero", het gebied dat 2 jaar geleden volledig weggevaagd is.

Het lijkt al weer lang geleden...

2007-02-28T15:50:00.000+01:00

...Schipholimpressie zondagochtend 25 februari:
Uitgezwaaid door familie, vrienden en de KSU -
Jan van der Klis en Marianne Kemps

de kop is er af...

2007-02-27T16:35:00.000+01:00

Na een bijzonder lange reis (met de nodige vertraging in totaal zo'n 30 uur) zijn we goed aangekomen in Banda Aceh. De hoognodige nachtrust verder was vandaag direct de eerste actiedag. Deze stond in het teken van kennismaken en materialen inkopen. We hebben de school bezocht, die afgelopen mei door minister V.d. Hoeven geopend is. Het was een bijzonder prettig bezoek, waarbij alle deelnemers een aardige indruk kregen van het basisonderwijs in Atjeh. Hierna zijn we naar enkele plaatsen gegaan waar de herinneringen aan de tsunami nog levendig zijn.
De dag werd afgesloten met het inkopen van (veel)workshopmateriaal. Van 120 tennisballen tot 20 tamboerijnen, het is allemaal gelukt. Het geheel heeft ons van 8 tot 20.00 gekost, maar na een goede maaltijd gaat iedereen behoorlijk voldaan naar bed. Morgen gaan we echt aan de slag, want dan worden er 14 workshops op 7 verschillende scholen gegeven. Spannend, maar we zijn er helemaal klaar voor.
Wordt vervolgd!

ps: foto's uploaden lukt helaas niet, want alleen het inloggen en typen van deze tekst heeft me al meer dan een uur gekost (het internet gaat hier bijzonder traag vanavond en helaas is "ons" snelle internetcafe vlak bij het hotel tegenwoordig niet meer open in de avonduren). nu het foto's uploaden weer wel lukt: inkopen doen in de "school supply shop"

Even voorstellen II

2007-02-23T21:00:00.000+01:00

Onlangs is ons team uitgebreid en versterkt met Wilma Ligthart. Wilma zal yoga-workshops verzorgen op de scholen en tevens research doen voor een mogelijke documentaire (in later stadium). In 2006 heeft Wilma ondermeer de Cinekid Award ontvangen voor haar documentaire "Ayla, het Tsunami meisje".

Klaar voor vertrek

2007-02-22T22:52:00.000+01:00

Na maanden van voorbereiding is het nu zover: de eerste groep is klaar voor vertrek. Na veel "gedoe" zijn nu ook de visa in orde. Maar waar het natuurlijk vooral om gaat: alle workshops zijn klaar om gegeven te worden. Voor iedere school is een dikke map gemaakt met beschrijvingen van de workshops en lessuggesties die bij de workshops horen. De onderwerpen zijn in overleg met de scholen bepaald binnen het van te voren bepaalde thema "Sociaal emotionele ontwikkeling van de leerlingen". De workshops op een rij:
1. Rekenspelen
2. Schoolpleinspelen
3. Bewegingsonderwijs
4. Drama
5. Muziekinstrumenten maken
6. Droomyoga

Komende weken zullen we regelmatig verslag doen en zullen alle workshops langskomen.
Nu eerst maar eens op pad. Nog 2 nachtjes slapen....

Even voorstellen: deelnemers workshopreis 2006 2007

2006-10-18T21:24:00.000+02:00

Deelnemers workshopreis 2006 2007
leerkrachten KSU (en hun school):
Ad Elbertse - Dominicus
Anne Marjon Jonker - Paulus
Roselinde Poels - Johannes
Ingeborg Vinkes - Johannes XXIIIe
Jeany Heemskerk - St. Maarten
Marlies de Groot - Marcus
Nathalia Bogerd - De Achtbaan
Sasha Jansen - Villa Nova

docenten Hogeschool Domstad (en hun specialisme):
Erna Siegers (Bewegingsonderwijs)
Marijke Kuijten (Internationalisering en Jonge Kind)

studenten Hogeschool Domstad (en hun studiejaar)
Ellen van Santen (4e jaar)
Femke de Keyzer (4e jaar)
Laura Tankink (2e jaar 2+)
Michelle Boermeester (3e jaar)
Tatiana Baretta (3e jaar deeltijd)
Wouter Siebers (3e jaar)

Dinsdagavond 17 oktober. Direct na het werk, om 18.00 uur, zijn alle deelnemers aan de komende workshopreis aanwezig in het "KSU-huis". Om te gaan brainstormen rondom de workshopthema's creativiteit en spel. Het lijkt of iedereen naar dit moment toe heeft geleefd: "the heat is on". Om 22.00 uur gaan we na een enerverende bijeenkomst weer naar huis. Alle ideeen die zijn geopperd worden nu naar EI-Oxfam gestuurd om op de betrokken scholen te worden geverifieerd. Zodoende weten we straks dat wat we uitwerken ook overeenkomt met waar behoefte aan is!

2006-09-24T09:23:00.000+02:00

Sampai bertemu lagi!

Een week van voorbereidingen zit er op. Precies op tijd, want de Ramadan is inmiddels (vandaag) gestart en alle scholen (m.u.v. de universiteit) zijn vanaf nu een maand gesloten. Het was een volle week die erg nuttig is gebleken.
Nu kan de voorbereiding in Nederland vol van start. Want: we weten op welke scholen we workshops zullen verzorgen. We weten met wie we gaan samenwerken. We weten dat we alle voorstellen terug kunnen koppelen. Maar boven al: we weten voor wie we het doen!

dit was de laatste bijdrage vanuit Banda Aceh; vanmiddag beginnen we aan de thuisreis en zeggen we “Sampai bertemu lagi” oftewel “Tot gauw” tegen Atjeh. Komende maanden zal dit log in gebruik blijven om verslag te doen van de voorbereidingswerkzaamheden. Vragen en opmerkingen blijven welkom. Plaats ze hier of mail ze naar Andre.de.hamer@ksu-utrecht.nl

Let them play...

2006-09-22T17:18:00.000+02:00

Gisteren hebben we vier van de veertien Education International – Oxfam scholen bezocht waar we over enkele maanden workshops zullen houden. Vier scholen, met ieder een heel eigen gezicht (net als in Nederland: geen school is hetzelfde). En enkele overeenkomsten: alle vier staan ze midden in de zwaarst getroffen tsunami gebieden en alle vier hebben ze 50 – 80 % van hun leerlingen en leerkrachten verloren. De scholen zijn alle vier afgelopen voorjaar/zomer opgeleverd door EI-Oxfam (de oude gebouwen waren volledig vernietigd).

Een aangrijpend beeld: In ieder klaslokaal staan stoelen en tafels aan de kant opgestapeld. Op de zwaarst getroffen school zijn uiteindelijk 22 van de oorspronkelijk 280 leerlingen teruggevonden. De overgebleven leerkrachten zijn enkele maanden op zoek geweest naar hun leerlingen door alle opvangkampen af te gaan. Nu komen er ook weer “nieuwe” leerlingen bij en heeft deze school 60 leerlingen.

Veel van de leerlingen op deze scholen zijn wees en zijn ondergebracht in de opvangbarakken vlakbij de school (op de foto: de barakken aan de overkant - overigens al het braakliggende land was voor de tsunami bebouwd met huizen...).

De dynamiek binnen de scholen is erg wisselend. Op één van de scholen, uitgerekend de school die afgelopen voorjaar geopend is door minister Van der Hoeven, was opvallend veel aandacht voor spel. De directeur Drs Rosmawati: “o yes, this is our team room, but in recreation time we let the children play here…”. Ze raakte al snel erg enthousiast over ons workshopprogramma en kwam al snel met een concreet voorstel: een programma rondom sporten als badminton (de nationale sport), voetbal, schaak, etc.

Op andere scholen lag de nadruk duidelijk meer op het cognitieve. Eén directeur gaf onomwonden aan dat zij niet zo zat te wachten op creatieve workshops. De traumatijd was voorbij: tijd om te leren. En als je iets wilt doen, geef ons dan boeken of liever nog: geld om boeken mee te kopen. Niet zo heel verwonderlijk, want op deze school was nog amper een boek aanwezig. Het is straks dus aan ons om hier, hoe heet dat ook al weer, adaptief, op te stellen met de workshops.
Ik moest denken aan de rekenspelletjes die ik wel eens gezien heb, zoals het spelletje waar de kinderen op de foto mee bezig zijn…

Wat we nergens anders gezien hebben: op één school werd ook aandacht gegeven aan de schoolomgeving. De leerlingen moesten deze zelf opruimen en schoonhouden. Behoorlijk bijzonder voor een regio waar het niet ongewoon is om alles buitenshuis als vuilnisvat te beschouwen. (overigens zijn er nog meer milieu-lichtpuntjes in de duisternis: de overheid begint hier nu ook te werken met milieu effect rapportages en er wordt gefluisterd dat het pesticidengebruik enigszins aan banden gelegd gaat worden, al valt daar nu nog niets van te merken: ik heb nog nooit een gebied gezien met zo weinig (zang)vogels). Jerome Fernandez is hier erg uitgeproken over: “this should be one of the main topics on our schools next year. Combined with personal hygiene and nutrition. But one thing at the time.” Gelukkig is het ook ons doel om hier vijf jaar actief te blijven…

Na de bezoeken hebben we alle veertien scholen op de kaart ingetekend en de route bepaald: telkens zullen twee van onze deelnemers bij een school “gedropt” worden. Op zeven scholen in ronde één. Op de zeven overige scholen tijdens ronde twee. Waarbij we zullen rouleren, zodat iedereen uiteindelijk op alle scholen zijn of haar workshop (in duo’s) heeft kunnen verzorgen.

Op schoolbezoek...

2006-09-20T14:10:00.000+02:00

Samenwerking met EI-Oxfam

2006-09-20T14:04:00.000+02:00

Zoals het hoort bij een bezoek aan de tropen hebben we allebei na een paar dagen ook een lichamelijk “tikje terug” gehad. Aspirines, vitamines, cola en norit doen soms wonderen… want we zijn er gelukkig voorlopig ook weer vanaf.
Qua voorbereiding is het afgelopen dagen erg voorspoedig gelopen: we hebben met Unicef en de plaatselijke overheid een herbevestiging gekregen voor de invoer van meer poppen (zonder deze herbevestiging moet er – absurd veel – invoerbelasting betaald worden).
Maar waar we vooral bijzonder gelukkig mee zijn: we hebben met Jerome Fernandez van Education International – Oxfam de beste lokale partner die we ons waarschijnlijk kunnen wensen. Hun ontwikkelingsprogramma staat lokaal bekend als het meest effectieve en doortastende. EI-Oxfam was bijvoorbeeld de eerste organisatie die meerdere nieuwe scholen opleverde en alle betrokken leerkrachten getraind heeft. We zullen daarom onze workshops samen met hen organiseren op de nieuwe (14) EI-Oxfam scholen in het tsunamigebied van Banda Aceh. Met onze workshops, gericht op creativiteit, sluiten we aan bij het EI-Oxfam programma rond het sociaal welzijn van kinderen. Onze programmavoorstellen zullen tijdens de voorbereiding telkens kritisch getoetst worden op de lokale behoeften en aansluiting bij de culturele achtergrond van de Atjeese kinderen. Het hoofddoel van onze voorbereidingsreis is hiermee bereikt!
Maar gelukkig hebben we nog een paar dagen over om vier van de veertien scholen te bezoeken, de Xplore intentieverklaring rond te krijgen en de puntjes op de i te zetten voor het programma in feb/maart. Cliché maar waar: we zijn vandaag een beetje moe, maar voldaan!

Jan en André

2006-09-19T07:20:00.000+02:00

Net als New York is ook hier een "point zero": hier is niets overeind blijven staan.

hier stond een scheepswerf.

Er is veel nieuwbouw al gerealiseerd; hier een voorbeeld daarvan.

Ook veel scholen zijn al herbouwd, dit is een schenking van een grote Franse onderwijsorganisatie.

2006-09-19T07:05:00.000+02:00

Op de foto met de mensen van FKIP (de lerarenopleiding van de universiteit)

Bunga, onze tolk die veel meer is dan tolk: ze heeft een groot netwerk en weet bij ieder voorstel direct aan te geven of het past binnen de cultuur hier. Zonder haar zou het allemaal stukken lastiger zijn.

2006-09-19T06:58:00.000+02:00

Hiermee krijg je een beetje indruk van het geweld waarmee de tsunami hier toegeslagen heeft. De boot lag eerst vier kilometer verderop in de haven...